16 Mamyr, 2014

Qazaqstandyq ǵalymdy máskeýlik áriptesteri Nobel syılyǵyna usyndy

322 ret
kórsetildi
3 mın
oqý úshin
abdimalik02ASTANA. 15 mamyr. Tehnıka ǵylymdarynyń doktory, professor, Shymkenttegi Ońtústik Qazaqstan memlekettik pedagogıkalyq ınstıtýty ǵylymı-zertteý zerthanasynyń meńgerýshisi, kóptegen jańalyqtyń avtory Ábdimálik Áshirovtiń sońǵy jobasy dúnıejúzin tań qaldyrýda. Bul týraly «24kz» habarlady. Ǵalymnyń bul jańalyǵy boıynsha, aýyl sharýashylyǵy daqyldarynyń ónimdiligin 50 paıyzǵa kóterýge bolady.  Naqtylaı aıtqanda, dánder qoımalarda bıorezonansty jolmen aktıvtendiriledi. Odan keıin kem degende 15 kúnniń ishinde egilýi tıis. Hımııalyq qospalarsyz dándi daqyldardyń ónimdiligin 50 paıyzǵa deıin arttyrýǵa baǵyttalǵan joba elimizdiń 6 oblysy men Germanııa, Italııa, Túrkııa, Reseı, Ýkraına, О́zbekstan syndy memleketterdi sátti synalǵan. Barlyq tájirıbelik egistikterde 11 daqyl túri boıynsha oń nátıje kórsetken. Olardyń ishinde bıdaı, arpa, kúrish, kartop jáne júgeri daqyldary bar. Qazir ǵalymnyń jcs jobasyna Úndistan jáne Vetnam memleketteri qyzyǵýshylyq tanytýda. Al máskeýlik ǵalymdar ony Nobel syılyǵyna usynyp otyr. Tehnıka ǵylymdarynyń doktory, Ábdimálik Áshirov: «Meniń qural-jabdyǵym – 8 kıllogramdyq keıs. Onyń ishinde mınıkompıýter bar. Biz antennany shyǵaryp, tuqymdarǵa tómengi jıilikti tolqyndarda aqparat beremiz. Oǵan 11-aq mınýt ketedi. Meniń ádisimniń basty ereksheligi – ekologııaǵa zııan kelmeıdi, ónim mýtasııalyq ózgeristerge ushyramaıdy. Qazaqstanda 12 mln. gektar ár túrli daqyldarǵa arnalǵan jer bar. Eger sol alqaptarǵa meniń tásilimdi qoldanatyn bolsa, biz 5-6 mln. tonna ósim alýymyz múmkin. Bul 12 memleketti astyqpen tegin qamtamasyz ete alamyz degen sóz», – dedi. 1991 jyldan beri kún nurynyń qubylystaryna ǵylymı zertteýler júrgizip, sonyń nátıjesinde ǵalym 2004 jyly Ádilet mınıstrliginen patent alypty. Birneshe avtorlyq kýálikter de bar. Máskeýlik ǵalymdar bul jańalyqty Nobel syılyǵyna usyný kerektigin aıtypty. Osyǵan oraı Á.Áshirov: «Qazaqstanda Nobel syılyǵyna ǵalymdardyń segiz toby úmitker bola alady. Nobel syılyǵynyń sharty boıynsha úmitker bolý úshin qolda jańalyq týraly halyqaralyq úlgidegi dıplom bolýy kerek. Odan basqa, Nobel syılyǵynyń eki laýreatynyń qoldaý pikirleri qajet. Bir laýreat bizge óziniń jyly lebizin bildirip te qoıdy. Ol fızık, sondyqtan ǵarysh-geofızıkalyq shamalardyń ne ekendigin jaqsy biledi. Ekinshi laýreat – Úndistannyń ókili. Ol bizdi Delı qalasyna kelip, ónertabysty kórsetýimizdi ótinip jatyr», – dedi. Endi jańa tehnologııany jasaýshylar óz ádisterin búkil álem boıynsha sharýa qojalyqtaryna endirýdi josparlaýda. Bul jańalyǵynyń qyzyǵyn kúlli qazaq halqy kórse dep armandap, qolyndaǵy patentin ózgege satpaı otyrǵan patrıot ǵalym halyqaralyq dárejedegi grossmeıster, álemniń 4 dúrkin chempıony Jansaıa Ábdimáliktiń atasy ekenin aıta keteıik. Joldybaı Bazar. Derekkóz: «24kz». Foto: «24kz».