«Jeńil ónerkásip - adam ómirinde úlken mańyzǵa ıe sala. Nege deseńiz, tutyný kólemi jaǵynan atalǵan sektor ekinshi orynda keledi, sondaı-aq halyqty jumyspen qamtıtyn áleýmettik turǵyda óte mańyzdy sala sanalady. Bizdiń aldymyzǵa respýblıkadaǵy barlyq shıkizatty daıyn ónimge deıin óńdep, shyǵarý mindeti qoıylǵan», dedi QR IIDM Indýstrııalyq damý komıteti tóraǵasynyń mindetin atqarýshy Oljas Saparbekov.
2023 jyldyń qańtar-naýryz aralyǵynda elimizde 55,5 mlrd teńge somasyna jeńil ónerkásip ónimi óndirildi, bul byltyrǵy kezeńmen salystyrǵanda 37,8%-ǵa kóp. Sonymen qatar, óndiristi úzdiksiz jalǵastyryp kele jatqan kásiporynnyń sany 2022 jylmen salystyrǵanda 9%-ǵa nemese 122 nysanǵa ulǵaıǵany baıqalyp otyr.
Jeńil ónerkásiptegi óndiris ósimi onyń barlyq túrinde tirkeldi: toqyma buıymdaryn óndirý 57,6%-ǵa, kıim óndirisi 11,7%-ǵa, bylǵary jáne oǵan qatysty ónimdi shyǵarý 7,4%-ǵa artqan.
Bul baǵytta óńirler arasynda Túrkistan oblysy (28,5%), Shymkent (16%) jáne Almaty qalalary (8%) men Aqmola oblysy (5,6%) kósh bastap keledi.
Bıyl 10-shy sáýirde QR Indýstrııa jáne ınfraqurylymdyq damý mınıstriniń buıryǵy kúshine enip, soǵan sáıkes jeńil ónerkásip boıynsha iske asyrylatyn ınvestısııalyq jobalarǵa baılanysty 3%-dyq syıaqy mólsherlemesinde qarjylaı qoldaý tetigi qarastyrylǵan.
3%-dyq paıyzdyq mólsherlememen zaıymdyq aqshany usyný - otandyq jeńil ónerkásipti qarjylaı turǵyda qoldaýdyń jańa túri. Onyń operatory «О́nerkásipti damytý qory» AQ sanalady. Bul tetik shaǵyn jáne orta bıznesti yntalandyrýǵa baǵyttalyp, orta jáne joǵary bólinistegi taýarlardy óndiretin, sondaı-aq ishki naryqtan shıkizat satyp alýdy kózdeıtin kásiporyndarǵa basymdyq berilmek.
Ekonomıkalyq qyzmet túrleriniń jalpy jiktelýine sáıkes kelesi qyzmet túrlerin júzege asyratyn kásiporyndar tıisti qarajatty alýǵa múmkindigi bar:
- toqyma buıymdarynyń óndirisin jolǵa qoıǵan (EQJJ 13-bólimi);
- kıim óndiretin (EQJJ 14-bólimi);
- bylǵary jáne oǵan qatysty ónimderdi shyǵaratyn kásiporyndar (EQJJ 15-bólimi).
Bul rette bir jobaǵa qarastyrylatyn zaıymdyq aqshanyń shekti mólsheri – 5 mlrd teńge.