Aımaqtar • 16 Qazan, 2023

Qońyr kúzde jer kóktedi

250 ret
kórsetildi
2 mın
oqý úshin

О́ńirde shabyndyqtar men erte orylǵan alqaptar qaıta kóktep jatyr. Sharýalar muny kúzge salym bastalyp, bir aı boıy tolassyz jaýǵan jańbyrdan keıingi qubylys dep otyr.

Qońyr kúzde jer kóktedi

Mamandardyń aıtýynsha, tamyz aıy men qyrkúıektiń ortasyna deıin topyraq­qa 170 mm ylǵal sińgen. Jaýyn-sha­shyn­nyń mol bolǵany son­sha­lyq, tipti keı kúnderi ylǵal mól­sheri ádettegiden 7-8 ese asyp túsken.  Tabıǵattyń mun­daı tosyn qubylysymen dıqan­dar sońǵy 36 jyldan ke­ıin ǵana betpe-bet kelip otyr.

Jergilikti sharýalardyń kó­bi bıyl arpasy men sulysyn kúz­diń qara jańbyry bastalmaı ja­typ erte jınap alǵan. Qazir sol al­qaptarda topyraqqa tús­ken dán ónip, kóktep, kó­teri­­lip,  kóktemde ekken egis­tik­ten de jaqsy jaıqalyp tur. My­saly, Naýyrzym óńi­rin­degi sha­rýashylyqtyń su­lysy dál osylaı boılap ósip ketipti. «Biraq bul suly pisip úlgermeıdi.  Dál osy qalpynda oryp alýǵa da, mal jaıýǵa da bolady. Biraq qazir qarbalas naýqan júrip jatyr. Moıyn burýǵa ýaqyt joq. Bar kúsh-qýatymyzdy alqapta qalǵan bıdaıymyzdy jınap alýǵa jumsap jatyrmyz», deıdi sharýashylyq basshysy.

Osylaısha, bıylǵy kúz egin­­ge qolaısyz bolǵanymen, tórt tú­likke jaıly bolyp tur. Tip­ti osydan bir jarym-eki aı bu­ryn shabylǵan shabyndyq­tar da qaıta kóktep jatyr. Qys­qy shóbin qamdap alǵan ­soń, sha­rýa­­lardyń birazy ádet­te sha­byn­­dyǵyn mańaıyn­da­ǵy qa­ra­pa­ıym halyqtyń maly­na bo­sa­typ beredi. Qazir qol­daǵy mal­dyń deni osy kók maı­sa sha­byn­dyqtarda jatyr. «Kádim­gi kók­tem sııaq­ty. Bul endi sha­byl­­maıdy ǵoı. Degenmen, mun­daı otqa jaıylǵan mal qysqa qoń­­dy kiredi. Jańbyr jaýyp, aıaǵy aıaz­ǵa ulasyp, muz bolyp qa­­­typ qalmasa, bul  shóp qys­­ta jyl­­­qynyń tebinine de jaq­­sy bolady», deıdi malsaq aǵa­ıyn.

 

Qostanaı oblysy 

Sońǵy jańalyqtar

Jasandy ıntellekt: mıften mehanıkaǵa deıin

Jasandy ıntellekt • Búgin, 18:16