Negizgi aıtpaǵymyz, boksshylardyń beldigin salystyrý emes edi. Qysqa merzimde osyndaı eleýli tabysqa qol jetkizgen Álimhanulynyń kelesi qadamy qalaı bolmaq, endigi jekpe-jegin kimmen ótkizgeni tıimdi, eki beldigin qorǵap, qaltasyn qalyńdatqany durys pa álde temirdi qyzǵan kezinde soq degendeı, qalǵan eki belbeýge umtylǵany durys pa? Búgingi maqalamyzda osy jáne ózge de suraqtarǵa tanymal boks mamany Jalǵas Túkeshovtiń pikirine júgine otyryp jaýap izdep kórmekpiz.
Vınchenso Gýalterımen ótken jekpe-jekten keıin Jánibek Álimhanulynyń ózi belbeýlerin qorǵaýǵa asa nıetti emes ekenin, barlyq tórt belbeýge qol jetkizbeıinshe toqtamaıtynyn aıtqan edi. «Maǵan WBC men WBA belbeýleri kerek. Aqpanda osy eki beldikti ıelenip otyrǵan eki boksshynyń birimen judyryqtasqym keledi. Sondyqtan belbeýlerimdi ózimnen deńgeıi tómen boksshylarǵa qarsy qorǵaǵym kelmeıdi. Maǵan basqa tıtýldar qajet. Kez kelgen chempıondy sulatyp salýǵa daıynmyn», dep málimdeme jasaǵan edi.
Al elimizde birneshe boks keshin uıymdastyryp júrgen, kezinde ózi de qolyna qolǵap kıip, sharshy alańda judyryqtasqan boks mamany Jalǵas Túkeshov dál qazirgi ýaqytta Jánibekke beldikterin qorǵaǵan áldeqaıda tıimdirek dep esepteıdi. Onyń aıtýynsha, álem aldynda bedeli bar boksshylar men óz salmaǵynyń chempıondary otandasymyzben az qarjyǵa judyryqtasqysy kelmeıdi. О́ıtkeni otandasymyz áli de boks naryǵynda tanymal emes deıdi.
«Keshegi jekpe-jekte Jánibek naǵyz qazaq boks stılin kórsetip, barlyq jurtty tańǵaldyrdy dep oılaımyn. Sol jekpe-jekte Jánibek rıngte kimniń korol ekenin kórsete bildi. О́ıtkeni kezdesýde qarsylasy tarapynan eshqandaı qarsylyq bolǵan joq. Biz tek jaqsy boksty kórdik. Tipti Jánibektiń reıtıngtik aıqastaryna qaraǵanda, bul kezdesýi óte jeńil boldy dep esepteımin. Sebebi kez kelgen chempıondyq aıqasta bir boksshynyń anyq basymdyǵy baıqala bermeıdi. Endi Álimhanulynyń kelesi júrisi qandaı bolý kerek? Menińshe, oǵan qazirgi ýaqytta jeńip alǵan belbeýlerin ózinen keıin turǵan boksshylarǵa qarsy qorǵaǵany durys. Nege? О́ıtkeni oǵan áli AQSh-ta tanymaldyǵyn arttyra túsý kerek. Mysaly, keshegi jeńisi arqyly ol kásipqoı boks álemine belgili bir deńgeıde tanyla tústi. Biraq úlken jekpe-jekterge shyǵý úshin bul da azdyq etedi. Degenmen osy aıqasy arqyly ol álemdegi eń úzdik boksshylardyń qatarynda ekenin kórsetti», deıdi ol.
Sondaı-aq sarapshynyń pikirinshe, Jánibek AQSh aýdıtorııasyna belgili bir deńgeıde tanymal bolǵanymen, endi oǵan Eýropa boks naryǵyn baǵyndyrý kerek. Rasymen, otandasymyzdyń kásipqoı bokstaǵy júrip ótken jolyna úńiletin bolsaq, ol alǵashqy aıqastaryn óz elimizde ótkizgenimen, qalǵan kezdesýinde AQSh-ta aıqasyp júr. Aǵash bir jerden kógeredi degenimizben, boksshy álemdi aralap júrip jahanǵa tanylatynyn da umytpaýymyz kerek. Máselen, AQSh boks naryǵyndaǵy óte tanymal Terens Kroýford, Vasılıı Lomachenko sııaqty boksshylar da bekerge Ulybrıtanııada judyryqtasqan joq. Tipti Golovkınniń ózi de keıingi aıqasyn Japonııada ótkizip keldi.
«Kez kelgen boks mamanynan surasańyz, Eýropa boks jankúıerleriniń aldynda Jánibektiń jarnamasy óte tómen deńgeıde ekenin aıtady. Kásipqoı boks bıznes ekenin eskersek, seniń bolashaǵyń da, jekpe-jekterden tabatyn tabysyń da jarnamańa baılanysty bolady. Boks zańy – solaı. Jarnamań jaqsy bolmasa, tabysyń da mardymsyz bolmaq. Eger men Jánibektiń promoýteri nemese menedjeri bolsam, onyń kelesi kezdesýin Ulybrıtanııada uıymdastyratyn edim. Degenmen Eýropaǵa jaı jekpe-jek ótkizý úshin emes, sol aımaqqa asa tanymal bolǵan boksshymen kezdesý úshin barý kerek. Al dál qazirgi ýaqytta Eýropa, Ulybrıtanııa naryǵynda qaı boksshy tanymal deseńiz, Jánibektiń túıdeı qurdasy, brıtanııalyq pancher Felıks Keshti aıtar edim. Búginge deıin 16 kezdesý ótkizip, sonyń 10 básekesinde qarsylastaryn kesken terekteı sulatyp, nokaýtpen jeńgen. Eger Jánibek Brıtanııaǵa baryp, dál osy boksshyny óz jerinde merziminen buryn jeńetin bolsa, Eýropada da, AQSh-ta da tanymaldyǵy odan saıyn arta túsetinine senimdimin. Sondaı-aq Felıks Keshten bólek, Eýropa naryǵyna tanymal boksshylardan Lıam Smıt, Krıs Iýbenk sekildi bylǵary qolǵap sheberlerin de atap ótýge bolady. Ári ol boksshylarǵa da Jánibekpen aıqasqan qyzyǵyraq dep oılaımyn. Qansha degenmen orta salmaqtaǵy eki beldiktiń ıesi. Sondyqtan Jánibek ázirge chempıondardy shaqyrýyn qoıa turyp, bokstyń osyndaı kóleńkeli tustaryna da basa mán berýi kerek dep oılaımyn. Áleýmettik jelide «seni bir uryp qulatamyn, men tek chempıondarmen shyǵamyn» degen sııaqty pıar júris jasaý óte mańyzdy. Áleýmettik jelide de «jekpe-jekter» ótkizgen durys, biraq bárin naqty ispen dáleldegenge ne jetsin», deıdi J.Túkeshov.
Sonymen qatar boks sarapshysy Jánibek boksshy retinde ósti jáne dál qazirgi kezeńde kez kelgen ataqty boksshymen judyryqtasýǵa daıyn dep esepteıdi. Tipti sol jekpe-jekterdiń aıqyn favorıti bolyp qalýy da ǵajap emes ekenin aıtty.
«Eger dál qazir Jánibek kýbalyq ataqty boksshy Erıslandı Laramen judyryqtasatyn bolsa, bul aıqas jerlesimiz úshin asa qıyn bolady dep oılamaımyn. Bálkim, Jánibek ony merziminen buryn da jeńip ketýi múmkin. О́ıtkeni judyryqtasý máneri jaǵynan Lara meksıkalyq «Kaneloǵa» qıyndyq týdyrýy múmkin, biraq Jánibekke óte yńǵaıly boksshy. Biraq bul boksshylar jaqyn aralyqta Jánibekpen shyǵa qoıýy ekitalaı. Nege deseńiz, eń birinshi, joǵaryda aıtqanymdaı Álimhanuly áli de AQSh boks naryǵyna tolyq kirgen joq. Ol – kez kelgen tanymal, jergilikti boksshyǵa qarjylyq jaǵynan óte tıimsiz qarsylas. Onyń ústine bári onyń deńgeıin jaqsy biledi. Qazir olar Jánibektiń jekpe-jekterin kórip, aıaqalysyn baqylap otyr. Jeńilip qalý qaýpi bar ekenin de sezbeıdi emes, sezedi», deıdi J.Túkeshov.
Biraq Jánibektiń promoýterlik kompanııasy boks uıymdaryn, sol tujyrymnyń chempıondaryn mol qarjymen qyzyqtyra alsa, onda Jánibektiń myqtylarmen judyryqtasýǵa dańǵyl joly ashylady. Deı turǵanmen myna máseleni de umytpaǵan jón. Jánibektiń jospary men promoýterdiń jospary bir-birimen sáıkes kelmeı qalatyn kezder de bolatyn. Sondaı-aq otandasymyz kózdep otyrǵan ózge eki uıymnyń jospary da Jánibektiń josparyna tuspa-tus kele me, joq pa ol jaǵy da belgisiz. Sondyqtan Jánibek endigi aıqasynda beldigin qorǵaýy múmkin deıdi boks sarapshysy.
