Qarjygerler kongresiniń jumysyna qatysqan Ulttyq bank tóraǵasy Tımýr Súleımenov Qazaqstanda senimdi qarjylyq ınfraqurylym men naryqtyq ekonomıkaǵa beıimdelgen bank júıesi qurylǵanyn aıtyp ótti. Bas bankır atap ótkendeı, aqshanyń jańa túri – sıfrly teńgeniń qoldanysqa enýi teńge tarıhynyń jańa kezeńine jol ashady. «Búgin ulttyq valıýtamyzdyń 30 jyldyq mereıtoıy kúni aqshanyń úshinshi nysany – sıfrly teńge iske qosyldy. Bizdiń oıymyzsha, bul – qarjylyq júıemizdi kezeń-kezeńimen ózgertýge múmkindik beretin tarıhı oqıǵa. Bul lezdik elektrondyq tólemder, onyń ishinde ınternet jelisine qol jetkizbesten-aq júzege asyrylady», dep atap ótti Tımýr Súleımenov.
Jańa júıeniń artyqshylyǵy, 100% turaqtylyqty qamtamasyz etetin blokcheın júıesimen tolyqtaı biriktirilgen.
Qysqasy, ST bıylǵy kongrestiń basty taqyryby boldy.
Sıfrly teńgeniń tanystyrylymynda Ulttyq bank (UB) ókilderi kommersııalyq bankter klıentterdiń shottaryna sıfrly valıýtany aýdardy. Sodan keıin sıfrly teńgeniń kómegimen alǵashqy naqty bólshek saýda da jasaldy. Ulttyq bank Ulttyq tólem korporasııasynyń tóraǵasy Bınur Jálenovtiń aıtýynsha, keıingi bes jylda qolma-qol aqshasyz tólemder úlesi 16 ese ósipti. Sıfrly teńgeni «Eýrazııalyq bank», «Halyq banki», «Bank sentr kredıt» jáne «Altyn bank» qosymshalar arqyly qoldanýǵa, qolma-qol aqshaǵa álemniń kez kelgen núktesinde aýdarýǵa bolady. Sonymen qatar áleýmettik karta, «Ońaı» kartasymen ıntegrasııalanady.
Bul faktor tutynýshylarymyzdyń zańdy túrde álemdegi eń ozyq jáne ınnovasııalyq ónimderdi qabyldaýǵa daıyn ekenin taǵy da dáleldep tur. UB ókili birinshi kezekte tehnologııalardan abstraksııalaýǵa jáne sıfrlyq ekonomıkada tólem quraly sáıkes kelýi kerek negizgi krıterııler men qaǵıdattardy tujyrymdaýǵa tyrysqanyn da qaperge salyp ótti. Onyń aıtýynsha, jeke qarajattyń senimdiligi, qoljetimdiligi, qaýipsizdigi ózekti bolyp qala beredi. Sıfrly teńge – qolma-qol jáne qolma-qol aqshasyz aqshadan basqa tólemniń úshinshi túri. Bul olardyń qasıetterin biriktiredi. «ST-men ınternetke qosylmaı-aq oflaın tóleı alasyz. Sondaı-aq qarapaıym banktik qosymshalarda sıfrly teńgeni onlaın túrde jumsaı alasyz», deıdi B. Jálenov.
B.Jálenovtiń aıtýynsha, Ulttyq banktiń sıfrlyq ulttyq valıýtalardaǵy transshekaralyq tólemderge arnalǵan «SWIFT» platformasyn testileýge qatysatyn álemdegi alǵashqy úsh ortalyq banktiń tiziminde tur. Keler jyl ST oflaın tólemderde qoldanylsa, 2025 jyly naryqtyń barlyq segmenti úshin qoljetimdi bolady.
Sıfrly valıýtany engizýdegi alǵashqy qanatqaqty joba 2021 jyly ázirlenip, onyń alǵashqy nátıjeleri Qarjygerlerdiń IX kongresinde usynyldy. Eki jyldan keıin sala mamandaryna halyqaralyq tólem júıelerimen úılesimdi sıfrly teńge tólem kartasynyń jobasy daıyndalyp jatqanyn aıtty.
Keshegi ótken kongrestegi ekinshi jańalyqty Qazaqstan Ulttyq bankiniń banknottar men monetalar dızaıny basqarmasynyń bas dızaıneri Sanjar Nurqasymov jetkizdi.
Jańa dızaın «Saq stıli» elementterine negizdelgen jáne kóshpelilerdiń biregeı mádenıetinen bastap búgingi Qazaqstanǵa deıingi el murasyn beıneleıdi. «Jańa banknottar serııasy daıyn bolǵan kezde aınalymǵa enedi. Nomınaly 5 000 teńgelik jańa dızaın úlgisindegi alǵashqy banknottar osy jyldyń sońyna deıin qoldanysqa shyǵady. Halyqaralyq tájirıbege sáıkes banknottardyń dızaıny jalǵan aqsha jasaýǵa jol bermeý jáne onyń aldyn alý úshin jetildirilgen qorǵanysh qabiletin engizý maqsatynda kezeń-kezeńimen jańartylyp otyrady», deıdi S.Nurqasymov.