Álemdik boks tarıhynda eń uzaqqa sozylǵan aıqas 1893 jyly 6 sáýirde Jańa Orlean qalasynda bolǵan. Jeńil salmaqtaǵy qos boksshy Endı Baýen men Djek Bıýrýk Amerıkanyń Ońtústik shtattarynyń chempıondyǵyna talasypty. Báseke 110 raýndqa sozylǵan. Ony ýaqytqa shaqqanda – 7 saǵat 19 mınýt. Aqyrynda eki boksshy da ábden sharshap, bir-birine judyryq silteýge shamalary kelmeı qalǵandyqtan, tóreshi judyryqtasýdy toqtatýǵa májbúr bolǵan. Bir jarym aıdan keıin eki boksshy qaıta judyryqtasyp, 85 raýndqa sozylǵan jekpe-jekte Endı Boýen jeńiske jetken.
Rekord úshin jan pıda
1965 jyldyń 1 maýsymynda amerıkalyq jýrnalıst Robert Menrı jurttyń kóbi bara bermeıtin bir isti qolǵa aldy. Ol kólemi kádimgi balyqshynyń jel qaıyǵyndaı-aq kishkene jelkendi qaıyqpen Atlant muhıtynan 78 kúnde júzip ótti.
Batyl jýrnalıst Amerıkadaǵy Folmýt portynan shyǵyp, daýyldy-tolqyndy kúndi bastan keshirip, 5 myń shaqyrymnan astam sapar shekti. Úıdeı tolqyndar ony aıadaı qaıyǵynan bes ret ushyryp, tuńǵıyqqa atty. Biraq Menrı borttaǵy berik arqandy belinen shandyp qoıý arqyly apattan aman qalyp otyrdy. Gazet redaksııasynan keterde ol óz bastyǵyna «Alań bolmandar, 29 tamyzda keshki saǵat beste óz mindetimdi oryndap, qaıtyp kelemin» degen eken. Shynynda da Menrı ýádesinde turyp, mejeli ýaqytta jumys ornynan tabyldy.
Altyn tapqandaı
Alǵashqy jazǵy Olımpııa oıyndary 1896 jyly Grekııanyń Afına qalasynda ótkeni belgili. Bul baıraqty básekeniń qaharmany Spırıdon Lýıs boldy.
Minbedegi jurt marafonda jarysta kimniń baǵy janaryn taǵatsyzdana kútip otyrdy. Ashyq kók tústi jeıde kıgen grekııalyq Spırıdon Lýıs qara úzip shyqty. Patsha I Djorj minbeden túsip, jeńimpazdyń aldynan shyqty. Bir qyzyǵy, bul jolǵy Olımpııa oıyndarynda altyn alqa bolmady. Bas júlde ıegerlerine kúmis alqa berildi. Biraq jeńimpaz Lýıs óziniń «altynyna» aýlyna barǵan soń qol jetkizdi. Ǵashyǵynyń aýqatty ákesi biraz ýaqyt buryn kedeı poshta tasýshyny qýyp shyqqan bolatyn. Al Olımpıadadan keıin chempıonnyń súıiktisine úılený toıy ótti.
