Memleket basshysy bastap bergen jalpy ulttyq ekoaksııa aıasyndaǵy «Jasyl aımaq» kúnine oraı, Uzynkól aýdanyna qarasty Ershov aýlynyń ortalyq saıabaǵyna 250 emen kósheti otyrǵyzyldy. Shalǵaı aýylda ótken ekologııalyq is-shara jergilikti sharýashylyqtyń basshysy Sábıt Aǵaıdarovtyń qarjylaı qoldaý kórsetýimen ótkenin de aıta ketken jón.
«Bizde aýyl turǵyndarynyń jaǵdaıyn jasap, halyqtyń ómir súrý sapasyn arttyrý, qolaıly jumyspen qamtamasyz etý máselesin sheship berip jatqan jergilikti sharýashylyq basshylary, kásipkerler bar. Mysaly, búgingi saıabaqqa kóshet otyrǵyzý aksııasy negizinen «Ershov-2» JShS kómegimen atqarylyp jatyr. Bul saıabaqtyń búgingideı abat keıipke enýine joǵaryda atalǵan seriktestik pen «Erjanov A.J.», «Nadejda» sharýa qojalyqtary, Uzynkól orman sharýashylyǵynyń jumysshylary kóp eńbek sińirdi. Sondaı-aq saıabaqqa únemi kútim jasap, qoqystan tazartyp otyratyn bıýdjettik mekemelerdiń de eńbegi zor. Osynyń nátıjesinde keıingi 7 jyl ishinde saıabaqqa tósemtas tóselip, túrli demalys alańy, júgirý jolaǵy, kóztartar gazon paıda boldy. Al mundaǵy balalar alańqaıyn bıýdjettiń qarjysyna saldyq», deıdi aýyldyq okrýg ákimi Marııa Goıan.
Aýyl ákiminiń aıtýynsha, bıyl Ershovta balalarǵa arnalǵan taǵy bir oıyn alańyn, sondaı-aq konkı tebý kortyn salý josparda tur.
Respýblıkalyq ekologııalyq aksııaǵa sáýirden beri belsendi atsalysyp jatqan rýdnyılyqtar Tobyl ózeniniń jaǵasynda «Sporttyq ekojoryq» dep atalatyn tımbıldıng ótkizdi. Is-sharaǵa jastardyń eńbek jasaqtary, kolledj stýdentteri, qalalyq tótenshe jaǵdaı basqarmasy men jastar resýrstyq ortalyǵynyń ókilderi – barlyǵy uzyn-yrǵasy 60-tan astam adam qatysty.
Tımbıldıng ózen jaǵasyn qoqystan, turmystyq qaldyqtardan tazartýdan bastaldy. Odan ári qalalyq tótenshe jaǵdaı basqarmasynyń qyzmetkerleri túrli maket pen arnaıy qural-jabdyqtardy paıdalana otyryp, kópshilikke sýda júzý, órt qaýipsizdigin saqtaý erejelerin túsindirip, trenıng uıymdastyrdy. Sonymen qatar tótenshe jaǵdaılar kezinde zardap shekkenderge alǵashqy medısınalyq kómek kórsetýdiń jón-josyǵyn kórsetti. Al Rýdnyı áleýmettik-gýmanıtarlyq kolledjiniń stýdentteri kóńildi mýzykalyq jattyǵý, sport jarystary men kvest ótkizdi.
Ekojoryqtyń sońynda úzdik komandalar men eń kóp qoqys jınaǵan top marapattaldy. «Sporttyq ekojoryq – qala turǵyndarynyń ekologııalyq jaýapkershiligin arttyrýǵa, kópshiliktiń tabıǵatqa janashyrlyqpen qaraýyn qalyptastyrýǵa baǵyttalǵan. Al sporttyq is-sharalar, kvest, trenıngter tazalyq aksııasyna qatysqan toptardy ózara jaqyndastyryp, kóptegen osyndaı ıgi iske atsalysýǵa qulshyndyrady», deıdi uıymdastyrýshylar.
Rýdnyıdaǵy eńbekshi jastar jasaqtary maýsymnyń úshinen bastap qalany abattandyrý jumysyn atqaryp jatyr. Qalany qara kúzge deıin taza ustap turýǵa bekingen bul jasaqtyń quramynda 150 jas sarbaz, 15 komandır eńbek etip júr.
Dál osy kúni shekara túbinde jatqan Qarabalyq aýdanynyń volonterleri men jastardyń eńbek jasaqtary birlesip, «Jastar taza Qazaqstan úshin» dep atalatyn fleshmob ótkizdi. Belsendi jastardyń basyn qosqan is-sharaǵa 50-ge jýyq belsendi jas qatysty.
«Atalǵan is-sharanyń basty maqsaty – sýqoımalarynyń aınalasyndaǵy sanıtarlyq tazalyqty saqtaý, jastardyń qoǵamdyq belsendiligin arttyrý, kópshiliktiń tabıǵatqa janashyrlyǵyn damytý. Aksııa aıasynda Toǵyzaq ózeniniń boıyndaǵy uzyndyǵy 4 shaqyrym bolatyn jaǵalaý qoqystan tazartyldy. Sondaı-aq osy ózende turǵan bógettiń aınalasy rettelip, aýyl turǵyndary jıi baryp demalatyn jaǵajaı qoqystan tazartyldy», deıdi aýyldyń belsendi turǵyny Irına Altynnıkova.
Qostanaı qalasynda «Taza Qazaqstan» respýblıkalyq aksııasy aıasynda paıda bolyp, búginde dástúrli is-sharanyń birine aınalǵan «Taza oıyndar» jastar ekologııalyq aksııasy ótti. Oıynǵa «Neco» ekologııalyq qory men Qostanaı oblysynyń jastar resýrstyq ortalyǵy muryndyq boldy.
«Mundaı kóńildi, jastardy eliktiretin is-sharanyń basty maqsaty – ekologııalyq aksııalarǵa úzbeı qatysyp júrgen jastar qataryn kóbeıtý. Máselen, búgingi aksııa balalarǵa óte qatty unady. Keleshekte «Taza oıyndar» kádimgi sport jarystary sııaqty qoǵamǵa paıdasy mol dástúrli is-sharalardyń qataryna qosylady. О́ıtkeni jastardyń bul oıynǵa degen yntasy zor», deıdi oblystyq MRK basshysy Abaı Dúısekov.
«Taza oıyndar» aksııasyna «Jasyl el» jastar eńbek jasaqtarynyń músheleri, JRO ókilderi men eriktileri, Jastar assambleıasynyń jergilikti volonterleri qatysty.
Sonymen qatar Arqalyq qalasy men Amangeldi, Jangeldın, Sarykól, Denısov, Fedorov aýdandarynda da turǵyndardyń ekologııalyq mádenıetin arttyrýǵa arnalǵan túrli mazmundaǵy, ár sıpattaǵy is-sharalar uıymdastyryldy. Máselen, Arqalyqta – «Taza Arqalyq» fleshmoby, Sarykólde – «Qoqyssyz Sarykól», Denısov aýdanynda sport nysandarynyń aınalasyn abattandyrýǵa arnalǵan is-shara, Fedorov aýdanynda «Eń taza balalar alańy» aksııasy ótti.
«Aýyl turǵyndary birlesip bir kún boıy balalardyń oıyn alańdaryn tazaladyq. Alańdaǵy oıyn nysandaryn jańalap, boıap, synǵan oryndyqtardy bútindedik, qoqys jáshikterin ornattyq. Balalar arasynda ekologııalyq taqyrypta saıystar men vıktorınalar uıymdastyrylyp, oıyn alańdarynda tazalyq pen tártipti saqtaýdyń mańyzdy ekeni týraly áńgimeler ótkizildi», deıdi Fedorov aýdandyq jastar resýrstyq ortalyǵynyń dırektory Mustafa Ahmetchın.
Bıyl óńirde eldi mekenderdi abattandyrýǵa 11 mıllıard teńgeden astam qarjy bólingen. 130 myńnan astam kóshet otyrǵyzý josparlanǵan. Búginge deıin sonyń 51,4 myńnan astamy otyrǵyzyldy. Kósheler 90 paıyzǵa jaryqtandyrylyp, 108 aýylǵa 129 shaqyrym qorshaý ornatylady.
Sáýir aıynan beri úzilmeı kele jatqan tazartý jumystaryna ishinde memlekettik organdar men jeke uıymdar, sharýa qojalyqtary, jastar, volonterlik jáne úkimettik emes uıymdar, máslıhat depýtattary, PIK, MIB ókilderi bar – barlyǵy 249,6 myń adam qatysyp, 106 ruqsat etilmegen qoqys alańy joıyldy, 300-ge jýyq saıabaq abattandyrylyp, 127,0 myń tonna qoqys shyǵaryldy.
Qostanaı oblysy
