Mádenıet jáne aqparat mınıstrliginiń qoldaýymen uıymdastyrylǵan festıval apta boıy sahnalyq qoıylymdardy, ǵylymı konferensııany, laýreattardy anyqtaýdy qamtı otyryp, merekelik gala-konsertke ulasady. Aýqymdy mádenı is-sharanyń ashylý saltanatynda teatr ujymy óziniń M.Áýezov atyndaǵy qazaq ulttyq teatryndaǵy, Respýblıkalyq memlekettik akademııalyq koreı teatryndaǵy, «Jańa ǵasyr» jáne «Alataý» dástúrli óner teatryndaǵy áripesterimen birge qyzyl kilem ústimen júrip ótti. Jıynda quttyqtaý sóz alǵan M.Áýezov atyndaǵy qazaq ulttyq drama teatrynyń dırektory Erkin Jýasbek pen uıǵyr teatrynyń basshysy, Qazaqstannyń eńbek sińirgen qaıratkeri Dilmurat Baharov torqaly toı aıasynda tuńǵysh ret ótip otyrǵan óner merekesine baılanysty jyly lebizderin bildirip, qatysýshylarǵa sáttilik tiledi.
Teatr foıesin boılaı oryn tepken tanymdy kórmege Qazaqstan prezıdenttik arhıvinen janrdyń sara jolyn aıshyqtaıtyn tarıhı qujattar, qundy fotomaterıaldar qoıyldy. Festıvaldyń «Anarhan» mýzykalyq dramasymen ashylýynyń sımvoldyq máni bar. Dál osy qoıylymmen 1934 jyly teatr shymyldyǵy túrilgen. Mýhıtjan Izımovtiń rejısserlyǵymen qoıylǵan J.Asımov pen A.Sadyrovtyń áserli týyndysyn kórermen zor yqylaspen tamashalady. Odan soń ónersúıer qaýymnyń nazaryna M.Áýezov atyndaǵy Qazaq ulttyq drama teatry Elik Nursultanulynyń rejısserlyq etýimen Ǵ.Músirepovtiń ańyzǵa aınalǵan «Qyz Jibek» spektaklin usyndy. Erteńine sahna tórine Halyq ártisi Asanáli Áshimovtiń shákirtterinen quralǵan «Jańa ǵasyr» teatrynyń ártisteri shyǵyp, «Sońǵy qońyraý» (A.Áshimov, E.Táshkenbaı) poetıkalyq dramasyn kórermenge tartý etti.
Festıval barysynda «Qazaqstannyń uıǵyr teatry álemdik sahna óneriniń damý mazmunynda» atty ǵylymı konferensııa joǵary deńgeıde ótti. Alqaly jıynda teatrdyń ótkeni men búgini tilge tıek etilip, Qazaq KSR jáne KSRO halyq ártisi, Qazaqstan memlekettik syılyǵynyń ıegeri, uly kompozıtor Qudys Qojamııarovtyń ónerdi damytýǵa qosqan úlesi aıryqsha ataldy. Fılologııa ǵylymdarynyń doktory, professor Alımjan Tılıvaldı ónerdiń árbir halyqtyń rýhanı ósip-órkendeýindegi róline, ony nyǵaıtýdaǵy mádenı is-sharalardyń mańyzyna toqtaldy. Uıǵyr mýzykalyq komedııa teatrynyń ádebıet bóliminiń meńgerýshisi Gýlbahar Nasırova «Quddys Qojamııarov jáne uıǵyr teatry», ónertaný doktory, T.Júrgenov atyndaǵy Qazaq ulttyq óner akademııasynyń professory Nurpeıis Baqyt «Uıǵyr teatr ónerin zertteýdegi Ahmetjan Qadyrov eńbekteriniń mańyzy», ónertaný kandıdaty, dosent, M.Áýezov atyndaǵy Ádebıet jáne óner ınstıtýty Teatr jáne kıno bóliminiń meńgerýshisi Muqan Amankeldi «Uıǵyr teatry jáne rejısser Qadyr Jetpisbaev shyǵarmashylyǵy», mádenıettaný ǵylymdarynyń kandıdaty, «Duniya-art» zamanaýı óner galereıasynyń prezıdenti Akımjan Gýlıev «Ýıgýrskıı teatr ı hýdojnıkı», ónertaný magıstri, T.Júrgenov atyndaǵy Qazaq ulttyq óner akademııasynyń aǵa oqytýshysy Aıjan Ahmet «Uıǵyr teatrynyń búgingi kelbeti», T.Júrgenov atyndaǵy Qazaq ulttyq óner akademııasynyń «Teatr óneriniń tarıhy men teorııasy» kafedrasynyń meńgerýshisi, professor, teatr synshysy Anar Erkebaı «Uıǵyr teatrynyń tarıhy men búgingi baǵyt baǵdary» taqyrybynda baıandama jasady.
Uıǵyr halqynyń álemdegi birden-bir kásibı teatry resmı túrde 1934 jyly qyrkúıek aıynda kórermen úshin óz esigin ashty. Búgingi tańda dramalyq trýppadan basqa teatrda «Nava» folklorlyq ansambli, «Sada» jastar estradalyq ansambli jáne «Rýhsara» bı ansambli jemisti jumys istep keledi. 1984 jyly teatr qazaqstandyq ónerdi damytýǵa qosqan úlesi úshin «Qurmet belgisi» ordenimen marapattalǵan. 2016 jyly Táýelsizdiktiń 25 jyldyǵyna oraı teatrǵa akademııalyq mártebe berildi. 2021 jyly Úkimet tarapynan bólingen qarjyǵa teatrdyń sahnasy tolyq qaıta jóndelip, zamanaýı úlgidegi jabdyqtarmen qamtamasyz etildi. Bıyl mádenıet qyzmetkerleri kúnine oraı Memleket basshysy birqatar teatr qyzmetkerine «Qurmet» ordenin tabys etti.
Toqsan jyldyq tarıhynda teatr TMD jáne Túrkııa, Majarstan, Fınlıandııa, Germanııa, Egıpet, Qytaı, Rýmynııa, Bolgarııa, Pákistan jáne Portýgalııa elderinde halyqaralyq festıvaldar men gastroldik saparlarǵa belsendi qatysyp, álemdik arenada otandyq ónerdi keńinen nasıhattady. Bıyl teatrdyń 90 jyldyǵy aıasynda Mádenıet jáne aqparat mınıstrligi, Túrki mádenıetin jáne ónerin damytý halyqaralyq uıymynyń «Túrksoı» qoldaýymen Uıǵyr teatry ujymy sáýirdiń 21-28 aralyǵynda Túrkııa eliniń astanasy Ankarada «Mahmud Qashqarı» atty tarıhı dramamen gastroldik saparda boldy. Túrki áleminiń til óneriniń órisin keńeıtip, órkenin ósirgen ǵulama Mahmud Qashqarı týraly spektakldi Ankara kórermenderi erekshe zeıinmen qabyldady.
Kópultty elimizdiń turlaýly ónerin tek halqymyzǵa ǵana emes, sonymen qatar álem jurtshylyǵyna tanystyrý arqyly mádenıettiń damýyna ózindik úlesin qosyp kele jatqan ujymnyń bul baǵytta qol jetkizgen tabystary az emes. Uzaq jyldar jemisti eńbek etken segiz óner sańlaǵy «Qazaqstannyń eńbek sińirgen qaıratkeri» ataǵymen marapattalǵan. Búginde teatr «Qazaqstannyń eńbek sińirgen ártisi» ataǵyna ıe maıtalmandarymen qatar talaby taýdaı talantty jastarymen de tanymal.
