Mektepte dinı dárispen birge orys tili, arıfmetıka, tarıh, jaǵrafııa, dintaný jáne shyǵys tilderi sekildi negizgi ǵylymı pánder oqytylǵan. Eýropalyq úlgide jabdyqtalǵan mektepke Qazan, Orynbor, Peterbor, Astrahan qalalarynan bilimdi ustazdar shaqyryldy. Munda shekti aspaptar orkestri, hor jáne baı kitaphana bolǵan. Sondaı-aq orda ishindegi alǵashqy mýzeı men dárihana da osy jerde ashylypty. Taǵy bir aıta keterligi, shetelge oqýǵa ketken shákirtterge qazyna esebinen arnaıy stıpendııa tólenip turǵan.
Ybyraıdyń «Hrestomatııasy»
1879 jyly Orynbor qalasynda jaryq kórgen «Qazaq hrestomatııasy» – ult tarıhyndaǵy alǵashqy oqý-ádistemelik eńbek retinde baǵalanady.
Osy kitapta Ybyraı Altynsarınniń tól shyǵarmalary men qazaq halyq ádebıetiniń ozyq úlgileri jáne Eýropa ádebıetiniń aýdarmalary óleń hám qara sóz túrinde berilgen. Avtor ásirese shyǵarmanyń tárbıelik sıpatyna aıryqsha nazar aýdarǵan. «Bul kitapty qurastyrǵanda men, birinshiden, osy bizdiń ana tilimizde tuńǵysh shyqqaly otyrǵan jalǵyz kitaptyń orys-qazaq mektepterinde tárbıelenip júrgen qazaq balalaryna oqý kitaby bola alý jaǵyn kózdedim», deıdi uly aǵartýshy kitaptyń alǵysózinde.
Maǵjannyń «Pedagogıkasy»
Biz Maǵjan Jumabaevty syrshyl aqyn retinde jaqsy tanımyz. Al 1922 jyly shyqqan «Pedagogıka» eńbegi Alash ardaqtysynyń jas urpaq tárbıesinen de tys qalmaǵanyn anyq ańǵartady.
Oqýlyq 15 bólimnen turady. Avtor ár bólimde pedagogıka ǵylymyn jan-jaqty saralaǵan. Ásirese aqyl-oıdyń ushqyrlyǵyna, minez-qulyq pen sulýlyqqa, dene tárbıesine basa kóńil bólgen. «Bala tárbıesi bir óner, óner bolǵanda aýyr óner, jeke bir ǵylym ıesi bolýdy tileıtin óner. Balany durys tárbıe qylý úshin árkimniń óz tájirıbesi jetispeıdi. Basqa adamdardyń tárbıesimen tanysý kerek. Tárbıe páni pedagogıka dep atalady», deıdi avtor kitaptyń alǵashqy bóliminde. M.Jumabaevtyń kitaptaǵy keńesteri qazirgi tárbıe jumystarynda da óz mańyzyn joıǵan joq.
