Is-sharaǵa beıindik mamandardy daıarlaýǵa jaýapty ǵalymdar men oqytýshylar, QR Energetıka mınıstrliginiń sarapshylary, bıznes jáne qoǵamdyq uıymdardyń ókilderi, sondaı-aq ýnıversıtet stýdentteri qatysty.
Dóńgelek ústel qatysýshylary kelesi máselelerdi talqylady:
- Atom energetıkasy úshin kadrlar daıarlaý;
- Qazaqstanda atom energetıkasyn damytý;
- Eldegi atom energetıkasynyń qazirgi jaǵdaıyn zertteý jáne taldaý;
- Qazaqstandaǵy atom energetıkasyn damytýǵa arnalǵan ońtaıly joldar men strategııalardy izdeý;
- Atom energetıkasyn damytý jáne osy saladaǵy halyqaralyq yntymaqtastyqty keńeıtý máseleleri boıynsha sarapshylar, ǵalymdar jáne múddeli taraptardy tartý;
- Atom energetıkasy salasyndaǵy qaýipsizdik, ekologııa jáne qoǵamdyq pikir.
«Atameken» UKP Basqarýshy dırektory Jaqyp Ǵalıuly Haırýshev quttyqtaý sóz sóılep, Ulttyq Kásipkerler Palatasy AES salý máselesi boıynsha respýblıkalyq referendým ótkizý týraly sheshimdi alǵashqylardyń biri bolyp qoldaǵanyn atap ótti. Atom elektr stansııasynyń qurylysy eldegi energııa qaýipsizdigin qamtamasyz etý jáne jetkilikti elektr energııasyn óndirý úshin qajettigin tilge tıek etti.
Sonymen qatar is-sharada «Qazaqstan Respýblıkasynyń ınjener-energetıkter odaǵy» ZTB bas dırektory Marat Turǵanbekuly Dýlkaırov shaqyrylǵan spıker retinde sóz sóıledi. Ol qazirgi tańda respýblıka boıynsha elektr energııasynyń tapshylyǵyna baılanysty jańa generasııa kózderin izdestirý qajettigin aıtty. Sondaı-aq elektrmen jabdyqtaý turaqty, sapaly jáne senimdi bolýy kerek jáne dál osy talaptarǵa jaýap beretin atom elektr stansııalary jáne olardyń Qazaqstanda salynýy elektr energııasynyń tapshylyǵy máselesin jaýyp tastaıtynyn atap ótti.
«Barlyq jumys istep turǵan jylý jáne elektr stansııalarynyń tozý dárejesi shamamen 70% quraıdy. Eldiń energetıkalyq qaýipsizdigin qamtamasyz etýdiń bir joly-beıbit atomdy paıdalaný. Atom elektr stansııasynda energııa óndirý kezinde qorshaǵan ortanyń lastanýy bolmaıdy. Atom elektr stansııasynyń jumys prınsıpi JES-ke uqsas, tek jylý otyndy jaǵý kezinde emes, ıadrolyq reaksııa nátıjesinde bólinedi. Atom energetıkasy-bolashaqtyń energııa kózi», dedi «Samuryq-Energo» AQ burynǵy basqarma tóraǵasy Serik Súıinbekuly Tıýtebaev.
Ýnıversıtettiń professor-oqytýshylar quramy óz sózderinde kez-kelgen kezeńde qorshaǵan ortanyń radıoaktıvti lastaný qaýpin barynsha azaıtatyn, múldem qaýipsiz stansııa qurý maqsatynda atom salasy úshin joǵary bilikti mamandardy sapaly daıarlaýdyń mańyzdylyǵyn atap ketti.
«Eldiń energetıkalyq qaýipsizdigi: syn-tegeýrinder men perspektıvalar» atty baıandamasynda Energo University professory Úmbetqulov Erjan Qojaǵululy: «jańartylatyn energııa kózderi qajet, olar damıdy, biraq olar áli de jetkiliksiz. Olardyń tikeleı jumys rejımi jalpy elektr energetıkasy júıesiniń turaqty jumys isteýine múmkindik bermeıdi. Eń joǵary júkteme kezinde bizde elektr qýaty bes ese qymbattaıdy. Mine, osy baǵamen biz kórshilerden, atap aıtqanda Reseı Federasııasynan qysta satyp alamyz. О́tken ǵasyrda salynǵan stansııalar eskirgen. Endi jańa kózderdi izdeý kerek. Al kózderdiń biri-atom elektr stansııasy», dep atap ótti Energo University professory Úmbetqulov Erjan Qojaǵululy.
Búginde Ǵ.Dáýkeev atyndaǵy Almaty energetıka jáne baılanys ýnıversıtetinde «Atom elektr stansııalary» mamandyǵy boıynsha stýdentter bilim alýda. Ýnıversıtet Iаdrolyq fızıka ınstıtýtymen AES úshin kadrlardy birlesip daıarlaý týraly memorandýmǵa qol qoıdy.
Sonymen qatar hattamaǵa sáıkes, bolashaq mamandar osy ınstıtýttyń bazasynda osy mamandyqtar boıynsha praktıkadan ótedi, onda olarǵa stasıonarlyq zertteý reaktoryn paıdalana otyryp praktıkalyq sabaqtar ótkizýge múmkindik beriletini habarlandy.