Otandyq óndiristiń damýyna qarlyǵashtyń qanatymen sý sepkendeı úles qosyp, esimi elimizge ǵana emes, alys-jaqyn shetelge tápishke toqýmen tanylǵan qolóner sheberi Nurgúl Dálelqan bul kúnde Jambyl aýdanynyń Qaınazar aýylynda turady. Qytaı elinde dúnıege kelse de, 2000 jyldyń basynda atajurtqa qonys aýdarǵan jas otbasy mal sharýashylyǵymen aınalysqan. Alaıda ýaqyt óte kele jastaıynan ermek etken toqymasyn damytyp, kásip kózin tabýǵa umtylady. Alǵashynda áıelderdiń áshekeıli qol sómkelerin, basqa da ásemdik buıymdaryn toqyp, saýdalap kórgen ismer jannyń turmystyq zattaryna suranys artady. Naryqtaǵy básekelestikke tótep beretin buıym shyǵarýdy uzaq oılaǵan Nurgúl Dálelqan óziniń sheberligin dáleldep, tápishke toqýǵa kirisedi.
Qoıdyń, eshkiniń, túıeniń tabıǵı júninen aıaqqa jyly ári jaıly etip toqylǵan, tabany sıyr terisinen ártúrli ólshem men pishinde tigilgen ekologııalyq taza tápishkelerdiń adam densaýlyǵyna paıdaly ekendigin tutynýshylar jaqsy biledi. Sondyqtan da sheberdiń qolynan shyqqan otandyq jeńil aıaqkıimder kópshiliktiń tańdanysyn týdyrýmen qatar, qyzyǵýshylyǵyn arttyrady.
«Qarǵa tuıaq, synyq múıiz oıýmen toqylyp jasalǵan jeńil aıaqkıimniń qurylymy júz paıyz taza otandyq tabıǵı ónim. Qoıdyń bııazy júni, eshkiniń túbiti men túıe júnin jýyp, ıisten tazartyp alǵan soń, urshyqtyń nemese elektrli mashınanyń kómegimen ıirip alamyz. Sodan soń tabanyna sıyr terisinen qos qabatty, jalań qabatty, tutynýshy tapsyrysyna qaraı keıbirin óksheli etip, ártúrli ólshemmen tabandar jasaımyz. Terini otandyq zaýyttardan satyp alamyz. Bir taban jasaý úshin eki ólshengen terini biriktiremiz. Ústińgi teriniń betine ilmek bizben toqýǵa arnalǵan tigisti aınaldyra tigemiz. Odan keıin astyńǵy terimen jelimdesek bir taban daıyn bolady.Úsh qabat jippen toqylǵan ultaraqty jańaǵy tabannyń ústine tigilgen tigispen biriktirip toqımyz. Sodan keıin ǵana jeńil aıaqkıimniń ústin toqýǵa kirisemiz. Ol úshin birinshi aıaqkıimniń eki janyn aıaqqa yńǵaıly bıiktikte kóterip toqyp alamyz. Sodan keıin ústine oıý órnekti salý arqyly tolyq toqyp shyǵamyz», degen qolóner sheberi bul ispen aınalysqanyna 20 jylǵa jýyqtaǵanyn alǵa tartty.
Osy ýaqyt aralyǵynda aýyldaǵy eńbekke epti qyz-kelinshekterdiń basyn qosyp, kásibin jetildire túsedi. «Saýsaq birikpeı, ıne ilikpeıdi» demekshi, judyryqtaı jumyla eńbektenýiniń nátıjesinde qolónerdi damytyp, toqylǵan ónimderin túrli baıqaýlarǵa usynyp, baǵyn synamaqqa bel býady.
Sodan beri respýblıkalyq, halyqaralyq dárejedegi birneshe kórmege qatysyp, otandyq ónimdi nasıhattaýdan tanbaǵan. Sheberdiń on saýsaǵynan shyqqan qazaqy naqyshtaǵy aıaqkıimderiniń sapasyna joǵary baǵa berilip keledi. Tarqatar bolsaq, 2010 jyly Pavlodar qalasynda ótken «Qanatty áıel-2» respýblıkalyq jármeńkesine qatysyp, maqtaý qaǵazyn ıelense, bul jetistik kelesi jyly da jalǵasyn tapqan. Shaǵyn jáne orta bıznesti damytýda sheberligi shyńdalǵan Nurgúl Dálelqannyń ónimderi 2013 jyly Túrkııada 12 memlekettiń qatysýymen ótken halyqaralyq kórmede de laıyqty baǵasyn alyp, túrki halyqtary mádenıet qorynyń múshesi atanady. Osy jyly Italııada, odan keıin Orta Azııa qolóner sheberleriniń «Báısheshekter gúldegende» atty kórmesine qatysyp, arnaıy sertıfıkat ıelenedi. Sóıtip, óndiris órisin keńeıtýge túbegeıli bet burady. Eshkimge uqsamaıtyn ónim shyǵaryp, ózindik qoltańbasyn qaldyrýǵa bar bilim-biligin jumyldyrady. Qazaqy qalyptaǵy tápishkelerine salynatyn oıý-órnegin jetildirip, sapasyn arttyrýǵa tyrysady. Has sheber qolynan shyqqan tabıǵı ónimderin zaman talabyna saı etip jasaýmen qatar, onyń 30 gradýstyq qysqa ýaqytta kir mashınada jýylýyna da jaramdylyǵyn tekserip, tutynýshyǵa keminde 3 jyl kıis berýine laıyqtap jasap shyǵýy, kásip ıesi ónimderiniń bir kúndik emes, myń kúndik bolýyna basa nazar aýdaratyndyǵyn ańǵartady. Jumsaq ta jaıly etip jasalǵan aıaqkıimderi qysta jyly, al jazda aıaqty terletpeıtindigimen erekshelenedi.
Aldaǵy ýaqytta sapaly da tabıǵı ónimniń satylymyn jedeldetip, óndiris qýattylyǵyn arttyryp, eńbek kúshin jeńildetýdiń joldaryn qarastyryp, josparyn jasap qoıǵan kásipker Nurgúl Dálelqan ulttyq naqyshtaǵy otandyq óndiristiń órisin keńeıte túserine senimdi.
«Qyrǵyzdyń kıizden jasalǵan qaıqy bas tápishkesi men Mońǵolııanyń túıe júninen toqylǵan shulyǵy álemge tanymal. Sol sııaqty men de qazaqy oıý-órnekti aıaqkıimdi tanymal etkim keledi», degen Nurgúl Dálelqannyń 2 tápishkesine Londonnan tapsyrys túsken.
Osylaısha, on saýsaǵynan óner tamǵan Nurgúl Dálelqan izdenisin toqtatpaı, ózindik óndiris mektebin qalyptastyrýǵa tyrysýda. Sheberqol turmystyq zattardy kóbinese óziniń kórkem oı, ushqyr qııalymen jasaıtyndyǵyn tilge tıek etti. Jıyrma jyldyń ishinde qoldanbaly dekoratıvti ónerdiń joǵary dárejedegi sheberi atanǵan ol, shaǵyn kásipkerlikti damyta otyryp, jastardyń shyǵarmashylyq izdenisin arttyrýǵa, aýyl áıelderiniń qolónermen tyńǵylyqty túrde aınalysyp, kásibinen – násibin aıyrýǵa bolatyndyǵyn isimen kórsetip keledi.
О́tken jyly óńirde alǵash ret uıymdastyrylǵan «Bir aýyl – bir ónim» kórmesiniń jeńimpazy atanǵan qolóner sheberi Nurgúl Dálelqannyń oıýly tápishkeleri Astana tórinde ótken respýblıkalyq kórmege qoıylyp, kóp nazaryn aýdarǵan edi. Endi bıyl kásipkerdiń júnnen toqylǵan aıryqsha sapaǵa ıe tápishkeleri Astana tórinde ótip jatqan Kóshpeliler oıyndarynyń kórmesine qoıylyp, kópshiliktiń kózaıymyna aınalmaq.
Almaty oblysy