Qoǵam • 11 Qazan, 2024

Shynaıy aqparat jetkizý jaýapkershiligi

166 ret
kórsetildi
5 mın
oqý úshin

Aqparattyq keńistiktiń keńge qanat jaıýy kóp jumysty jeńildetkenimen, adamzat aldyna aqparattyq qaýip, kompıýterlik qylmys, qoǵamdyq sanany shatastyrý, kıbershabýyl, jalǵan málimet berý sııaqty jańa kedergilerdi ákeldi. Bul qaýipterdiń aldyn alý úshin buqaralyq aqparat quraldary men akademııalyq ortanyń baılanysy berik bolýy shart. Almatyda «Daǵdarys pen turaqsyzdyq jaǵdaıynda uıymdar men BAQ arasyndaǵy tıimdi kommýnıkasııalar» dep atalǵan tanymdyq semınar ótip, taqyrypqa qatysty mańyzdy máseleler saralandy.

Shynaıy aqparat jetkizý jaýapkershiligi

Mádenıet jáne aqpa­rat mınıstrligi, Narxoz ýnı­ver­sı­teti, Qazaqstandaǵy BUU Ja­handyq kommýnıkasııa­lar departamentiniń ókil­digi birlese uıymdastyr­ǵan semınarda daǵdarysqa qarsy kommýnıkasııalyq stra­tegııa­lar ázirleý, jalǵan aqparat­pen kúres, salalyq jýrnalıs­tıkany damytý, baspasóz hatshylarynyń ká­sibı biliktiligin jetildirý máseleleri keńinen tal­qy­landy. Erkin pikir almasý for­matynda órbigen is-shara­ǵa jýr­nalıster men pıar mamandary, baspasóz qyzmetiniń ókilderi qatysty.

Semınar jumysyn ash­qan Mádenıet jáne aqparat mınıstrliginiń BAQ sala­syn­daǵy memlekettik saıasat departamentiniń dırektory Qaınar Ahetov keıingi jyl­dary qoǵammen jáne me­dıanaryqtyń kásibı qaty­sýshylarymen dıalog ornatýda aýqymdy jumys atqarylyp jatqanyna toqtaldy.

«Memlekettik organdar men buqaralyq aqparat qural­darynyń ózara is-qımyl máse­lelerinde baspasóz hatshylary men baspasóz qyzmetiniń ókilderi mańyzdy ról atqa­rady. Jýrnalıstermen syndarly qarym-qatynas orna­tý, memlekettik mekemeler qyzmetiniń ashyqtyǵyn qamtamasyz etý, tıimdi daǵ­da­rystyq kommýnıkasııalar – osynyń barlyǵy qo­ǵam­dyq senimdi nyǵaıtýǵa jáne memlekettik júıeniń tu­raqty jumys isteýine yq­pal etedi. 2017 jyldan bas­tap zańnamalyq deńgeıde mem­lekettik organnyń birinshi bas­shysyna tikeleı baǵynatyn BAQ-pen ózara is-qımyl jasaý jónindegi ýákiletti tulǵa már­tebesi aıqyndaldy. Bul jýrnalısterge aqparat berýdiń sapasy men jedeldigine áser etti. Qarqyndy damyp kele jat­qan medıa orta, aqparattyq ke­ńistiktegi jańa syn-qaterler jaǵdaıynda memlekettik mekemeler men BAQ kommýnıkasııalaryn jetildirýge tıispiz», dedi Q.Ahetov.

va

Semınar qatysýshylary­na tıimdi tájirıbe almasý alańyn usynǵan Narxoz ýnı­versıtetiniń ǵalymdary daǵ­darys jaǵdaılarynda aq­pa­rattyq ashyqtyqty qoldaý ár­bir damyǵan el úshin mańyz­dy mindet dep esepteıdi. Ýnı­versıtet prezıdenti Qanat Qojahmetov aqparattyq aǵyn qarqyndy damyp jatqan qazirgi álemde turaqsyzdyq pen belgisizdik bizdiń kún­de­likti ómirimizdiń ajyramas bó­ligine aınalǵanyn, osyndaı kezde daǵdarystar tek sy­naq qana emes, sonymen qa­tar damý, senimdi nyǵaıtý jáne ashyq­tyqty arttyrý múmkindigine aınalatynyn atap ótti.

Semınarda sóz alǵan BUU Jahandyq kommýnıkasııa departamentiniń ókili Vlas­tımıl Samek tehnologııa tilin jetik meńgerý jýrnalıs­tiń basty qarýy ekenin, alaıda túrli aqyldy quraldar adamnyń shynaıy sezimi men oıyn, shyǵarmashylyq qa­bi­letin almastyra almaıtynyn, aqparattyń dáıektiligine basa mán berý tilshiniń kásibı qarymynyń basty jemisi ekenin atady.

«Bul ǵasyr – kommýnıka­sııanyń shyrqaý bıikke shyq­qan kezeńi. Aqparat memleket ómirinde úlken ról atqarady. Bul úlken qural, tipti qarý dep te aıtýǵa bolady. Aqpa­rat­tyń shynaıylyǵyna mán berý – jaýapty is. Biz tarat­qan aqparat keıipkerdiń al­daǵy bolashaǵyna áser ete­tinin umytpaýymyz kerek. Qytaı­da jaryq kórgen «Soǵys óneri» kitaby álemge jańasha kózqaras ákeldi. Sol sekildi «Aq­parat óneri» dep atalatyn kitap jazýdyń ýaqyty kelgen sekildi. Aqıqat pen jalǵan mı­daı aralasqan dáýirde etıka­lyq barometr, dezınformasııamen kúres asa mańyzdy», deıdi V.Samek.

Semınar barysynda bıznes-jýrnalıstıka, iskerlik kommýnıkasııalar men medıa salasynyń sarapshylary an­tıkrızıstik basqarý boıynsha óz tájirıbelerimen bólisti. Narxoz ýnıversıtetiniń professory Gúlmıra Sultan­bae­va «Joǵary bilim salasyn­­da­ǵy daǵdarys kommýnıkasııa­sy: baspasóz qyzmeti jáne BAQ» taqyrybynda dáris oqydy.

«Krızıstik daǵdarys ke­zin­de akademııalyq erkin­di­gi­miz­­­di qalaı qorǵaımyz? О́ki­nish­ke qaraı, biz bul saty bo­­ıynsha álemde 110-orynda turmyz. Stýdent pen oqy­tý­shy arasyndaǵy bilim úde­risinde, zertteý bary­syn­da eshqan­daı kedergi, bıýro­kratııa bol­maýy kerek. Ýnı­ver­sıtet­ter­de kórsetiletin saıa­sı qy­sym, oqý jospary men zertteýler­ge ja­salatyn tosqaýyl, qar­jy­lyq qıyndyq – bári-bári aka­demııalyq erkindikti shekteıdi. Bizde bul máselege jańasha kóz­qaras qajet. Akademııa­lyq orta men stýdentter saıası naý­qandarǵa táýeldi bolmaýǵa tıis. Olardyń maqsaty – bi­lim alý, ǵylymmen, shyǵar­ma­shylyqpen aınalysý. Aq­parat keńistiginde de adaldyq pen kásibılik basty ról atqa­rady. Jýrnalıstıka fa­kýl­­tetterindegi oqytý bary­syn­da memlekettik BAQ qural­da­rynyń kontentin qalaı tal­dasaq, oppozısııalyq basy­lymdardyń da jarııalanymdaryn teń dárejede taldaýymyz kerek. Táýelsiz BAQ materıaldaryn zertteý bolashaq mamannyń synı oılaý daǵ­dysyn qalyptastyrady. Son­da ǵana synǵa tótep beretin jan-jaqty saýatty maman qa­lyptastyramyz», deıdi G.Sul­tanbaeva.

Semınarda Qazaqstan PR kásibı klýbynyń múshesi, «TikTok Kazakhstan», «Ozon Ka­zakhstan» jobalarynyń jetek­shisi Laýra Barysova, Ulttyq kommýnıkasııalar boıynsha OBSE keńesshisi Aıbar Oljaı, «Nomad Comms» agenttiginiń jetekshisi Zarına Býenbaeva óz tájirıbelerimen bólisti.

Is-shara Salalyq jýrnalıstıkany damytýdyń 2024 jylǵa arnalǵan jol kartasy aıasynda uıymdastyrylǵan.

 

ALMATY 

Sońǵy jańalyqtar