Qoǵam • 26 Aqpan, 2025

Prezıdenttik arnaýly ádebı syılyq tabystaldy

90 ret
kórsetildi
4 mın
oqý úshin

Búgingi ádebıette eleýli izdenisimen kózge túsken jas talanttardy yntalandyrý maqsatynda 2024 jylǵy Prezıdenttik arnaýly ádebı syılyq tabystaldy. Ulttyq mýzeıde ótken saltanatty is-sharaǵa Mádenıet jáne aqparat mınıstri Aıda Balaeva, zııaly qaýym ókilderi, mınıstrlik janynan qurylǵan «Alqa» jastar ádebı klýbynyń músheleri qatysty.

Prezıdenttik arnaýly ádebı syılyq tabystaldy

Jıyn barysynda Aıda Balaeva Memleket basshysynyń mádenıet pen ádebıetke erekshe kóńil bólip otyrǵanyn atap ótti.

«Elimizdegi jas jazýshylar men aqyndarǵa arnalǵan Prezıdenttik ádebı syılyq 2023 jyly Prezıdent Jarlyǵymen taǵaıyndalyp, otandyq ádebıet álemindegi mańyzdy oqıǵalardyń birine aınaldy. Bul – Memleket basshy­synyń mádenıet salasyn júıeli túrde jańǵyr­týǵa baǵyttalǵan bastama­larynyń biri. Syılyq­tyń basty maqsaty – shyǵar­ma­shyl jastardy qoldaý, jańa týyndylardyń jaryq kórýine jol ashý. Memleket basshy­synyń mádenıet pen óner­di damytýǵa erekshe mán berýi – onyń ustanyp otyrǵan reformalary men bastamalarynyń zańdy jalǵasy. О́ıtkeni máde­­nıetti, ádebıetti damytý – jas urpaqtyń jan-jaq­ty damýynyń negizgi tetik­teriniń biri. Al rýhanı turǵy­dan kemel­­dengen, bilimdi, eńbek­súı­gish ári patrıot azamattar­dan quralǵan qoǵamda zań men tártip ústemdik qurady, adam­dar óz áreketteri úshin jaýap­kershilik alady, dástúr­ge qurmetpen qarap, ulttyń negizgi qundylyqtaryn ardaq­taıdy», dedi mınıstr.

Prezıdenttik arnaýly ádebı syılyǵy «Proza» atalymy bo­ıynsha «2026» shyǵarmasy úshin Esbol Sosıalhanǵa, «Poezııa» atalymy boıynsha «Boz ushqat» óleńder jınaǵy úshin Jánibek Álımanovqa, «Dramatýrgııa» atalymy boıynsha «Apataı» dramalyq týyndysy úshin Álisher Aıtýarǵa, «Balalar ádebıeti» atalymy boıynsha «Roket Era» povesi úshin Áset Syzdyqovqa berildi. Aıta keteıik, syılyqqa 18-35 jas ara­ly­ǵyndaǵy qalamgerlerdiń buryn halyqaralyq, ulttyq baıqaýlarǵa qatyspaǵan týyndylary usynylǵan.

Ár dáýirdiń óz aqıqaty, óz úni bar. Búgingi ádebıet – tek eski súrleýdi qaıtalaý emes, jahandaný dáýirinde ulttyq bolmysty saqtaı otyryp, jańa zamannyń rýhyn beıneleý. Qalamger – ýaqytpen qatar tynystaıtyn, dáýirdiń dıdaryn kórsetetin, bolashaqqa baǵdar jasaıtyn tulǵa. Osy rette Aıda Balaeva jas qalamgerlerge mol jaýapkershilik júkteletinin atap ótti.

«Sizder óz zamandary­ńyz­dyń beınesin jańasha sýret­tep, jańa kózqaras qalyp­tastyrý­ǵa tıissizder. Uly qalamger­ler­diń jolyn jalǵastyryp qana qoımaı, ádebıetti jańa beles­ke kóterý – sizderdiń qol­­d­aryńyzda. HH ǵasyrdaǵy áde­bıet adamnyń jan álemin tereń­nen sýrettese, HHI ǵa­syr­dyń qalamgerleri jańa tehnologııa­lar dáýirindegi adam taǵdyry, jahandaný men ult­tyq bolmys, jeke tulǵanyń kú­re­si sekildi taqyryptarǵa qalam terbeýi kerek», dedi A. Balaeva.

Marapattan soń basqosýda qazirgi ádebı úrdister men ózek­ti máseleler talqylanyp, túrli usynystar men tyń oılar or­taǵa salyndy. Sondaı-aq mara­pattaý rásimi aıasynda «Qazaq­stannyń ádebı-tanym­dyq panoramasy» jobasy negi­zin­de jaryq kórgen 20 jas qa­lam­gerdiń kitaptarynyń tusaýy kesildi. Bul – Mádenıet jáne aqpa­rat mınıstrligi men Qazaqstan Jazýshylar odaǵy arasyn­daǵy strategııalyq árip­­testik nátıjesinde júze­ge as­qan úsh iri jobanyń biri. «Qazaq­stannyń ádebı-tanym­dyq pa­no­ramasy» jobasy aıasynda jas qalamgerler elimiz­diń túk­pir-túkpirin aralap, jańa shy­ǵar­malar jazǵan. Nátıjesin­de, jyl sońyna deıin qazaq áde­bıe­tine 20 jańa týyndy qosy­lyp, ár avtorǵa 4 mln teńge kóleminde qalamaqy taǵaıyndalǵan.

Aıta keteıik, Prezıdenttiń Ulttyq quryltaıdaǵy tapsyrmasyna sáıkes, 2023 jyly 23 sáýir Ulttyq kitap kúni bolyp bekitildi. Osyǵan oraı «Ulttyq kitap» baıqaýy jarııalandy. Kelesi jyly Jumysshy mamandyqtary jyly aıasynda «Erlik pen eńbek dastany» atty baıqaý uıymdastyrylady. Bul bastama eńbek adamdary­nyń mańyzyn arttyrýdy kóz­deı­di. Sonymen qatar «Aıboz» ulttyq ádebı syılyǵy bıyl da jalǵasyn tabady. О́t­ken jyly bul syılyqqa 7 atalym boıynsha buryn jarııa­lanbaǵan 176 týyndy usynylǵan edi. 

Sońǵy jańalyqtar