Mádenıet • 29 Naýryz, 2025

О́zbek óneriniń órnekteri

80 ret
kórsetildi
3 mın
oqý úshin

О́zbekstan mádenıeti men ónerin damytý qorynyń qoldaýymen О́zbekstan ulttyq baletiniń trýppasy elordaǵa gastroldik saparmen kelip, «Astana Opera» teatry sahnasynda óner kórsetti. Talantty ujym bas shahar kórermenderi nazaryna «Lazgı. Jan men mahabbat bıi» qoıylymyn usyndy.

О́zbek óneriniń órnekteri

«Lazgı. Jan men mahabbat bıi» baleti bı tili arqyly ótkendi hám búgin men bolashaqty baılanystyryp, kórermendi ýaqytqa saıahat ja­saýǵa jeteleıdi. Birinshi aktide is-áreket Jibek joly aımaǵynda órbip, munda jolaýshylar álsiregen áıeldi kezdestiredi. Jadap-júdegen áıelge mýzyka jan bitirip, oǵan jańa ómir syılaıdy. Kerýen basy beıtanys áıelge ǵashyq bolyp, olardyń mahabbat hıkaıa­sy ǵalamat ańyzǵa aınalady. Ekinshi bólimde oqıǵa qazirgi kezeńdegi mýzeıde jalǵasady, onda Mahabbat esimdi boıjetken tarıhı keıipkerlerdiń birinen ózin kóredi. Baqsy onyń ótkenmen baılanysyn jandandyrady, osylaısha jádigerlerge jan bitip, estetıkaǵa toly ásem kórinis dástúr men búgingi zamannyń birligin beıneleıdi. Úshinshi aktide balet álemniń qarqyndy damýy taqyrybyn qozǵap, ótken shaq, qazirgi kez ben bolashaqtyń bıde toǵysýy mádenı murany saqtaý týraly oıǵa jeteleıdi. Fınalda Jan men Mahabbat araǵa ýaqyt salyp birigedi, bul – rýhanı negiz ben mahabbattyń máńgilik baılanysyn bildiredi, al bıdiń ózi О́zbekstannyń baı mádenıetiniń kórinisine aınalady.

«О́zbekstan ulttyq baletiniń «Astana Operadaǵy» gastroli – eki el arasyndaǵy mádenı yntymaqtastyq aıasyndaǵy mańyzdy oqıǵa. Osynaý tamasha shyǵarmashylyq ujymdy sahna­myzda qarsy alǵanymyzǵa qýanysh­tymyz. «Lazgı. Jan men mahabbat bıi» qoıylymy dúnıejúzi boıynsha kórermenderdiń súıispenshiligin jaý­lap úlgerdi, osy rette bizdiń kórer­men­derimiz úshin de bul spek­takldi tamashalaý úlken qýanysh. Mádenı ynty­maq­tastyǵymyz keleshekte de jal­ǵasyn taýyp, Qazaqstan men О́zbek­­stannyń aıtýly teatrlyq jobalarymen qýantady degen úmittemin», dep atap ótti «Astana Opera» dıreksııasy.

Tanymal nemis horeografy ári baletmeıster Raýl Raımondo Rebek jasaǵan bul spektakl IýNESKO álemniń materıaldyq emes mádenı murasynyń bóligi retinde tanyǵan lazgı kóne halyq bıine arnalǵan. Sondaı-aq qoıylymmen áıgili sýretshiler­diń halyqaralyq tobynyń basqa da músheleri jumys istedi. Mýzykalyq súıemeldeýdi kompozıtor Devıdson Djakonello jazdy, al keremet dekorasııalar men jaryq effektilerin japondyq kópqyrly sýretshi Ioko Seıama qurastyrdy. Lıbretto men horeo­grafııa avtory – belgili sahna sheberi, Ber­lın memlekettik operasynyń jáne Essen­degi Aalto teatrynyń burynǵy solısi, «Prix de Lausanne» syndy kóptegen halyq­aralyq marapattyń ıegeri Raýl Raı­mondo Rebek. Ár jyldary ol álem­dik balettiń ańyzǵa aınalǵan tulǵa­lary – Morıs Bejar, Rýdolf Nýrıev, Ýılıam Forsaıtpen birlesip jumys istedi.

2021 jyly Tashkenttegi premerasynan bastap О́zbekstan ulttyq baletiniń spektakli túrli elderdegi kórermenderdiń júregin jaýlady. Onyń alǵashqy halyqaralyq premerasy «Dubai Opera» sahnasynda ótti, odan keıin qoıylym Túrkııa (Ystanbul, Býrsa), Germanııa (Dortmýnd), Fransııa (Parıj) jáne Reseıde (Sankt-Peter­býrg, Máskeý) tanystyryldy. 2024 jyly spektakl Beıjiń, Baký jáne Londonda zor jetistikpen ótti.

Sońǵy jańalyqtar