Foto: azh.kz
Keńeste ónerkásip jáne qurylys mınıstri Ersaıyn Naǵaspaev, energetıka mınıstri Erlan Aqkenjenov baıandama jasady. Sondaı-aq joba bastamashylary Solidcore Recources bas atqarýshy dırektory Vıtalıı Nesıs, «Tatneft» JAQ bas atqarýshy dırektory Naıl Maganov, «QazMunaıGaz» UK» AQ basqarma tóraǵasy Ashat Hasenovke sóz berildi.
Tereń óńdeý tásilin meńgerýge erekshe nazar aýdara otyryp, 17 iri jobanyń tizimi anyqtalyp otyr. Investısııalardyń jalpy kólemi shamamen $19,5 mlrd-ty quraıdy, 8 myńnan astam turaqty jumys ornyn ashýǵa múmkindik beretin 5 iri bastama iske asyrylýda. 12 mamyrda ótken jıynda Úkimette hımııa jáne metallýrgııa salalaryndaǵy 5 joba qaralǵan bolatyn.
Pavlodar oblysynda quramynda joǵary kómirtekti sýlfıdti altyn bar konsentrattardy óńdeıtin «Ertis gıdrometallýrgııalyq kombınaty» qurylysy boıynsha jumystar bastaldy. Kásiporyn quramynda 300 myń tonnaǵa deıin altyny bar konsentratty óńdep, Dore qorytpasy túrinde 15 tonnaǵa deıin altyn óndiredi. Investısııalardyń jalpy kólemi $978 mln-dy quraıdy, 500 turaqty jumys ornyn ashý josparlanyp otyr. Jobany iske asyrý orny retinde «Pavlodar» AEA tańdaldy. Qazirgi ýaqytta ınjenerlik izdestirý jumystary aıaqtalyp, ýaqytsha ǵımarattar men qurylystar jobasy boıynsha ekologııalyq saraptamadan oń qorytyndy alynǵan, jobanyń ınfraqurylymyn daıyndaý jumystary júrgizilip jatyr.
Atyraý oblysynda úsh munaı hımııasy jobasy iske asyrylady. Qýattylyǵy jylyna 305 myń tonnaǵa deıin ónim shyǵaratyn býtadıen jáne onyń ónimderin shyǵaratyn zaýyt salý josparlanyp otyr. Investısııa kólemi $900 mln-dy quraıdy, 750 turaqty jumys ornyn ashyp, kásiporyndy paıdalanýǵa berý 2028 jylǵa josparlanǵan. Qazirgi ýaqytta qytaılyq China Tianchen Engineering Corporation kompanııasymen birlesip keńeıtilgen bazalyq joba ázirlenýde.
KMG PetroChem qýattylyǵy jylyna 735 myń tonnaǵa deıin ónim shyǵaratyn polıetılentereftalat óndiretin zaýyt salý jónindegi jobany iske asyrýda. Investısııalardyń jalpy kólemi $1,5 mlrd quraıdy, 400 turaqty jumys ornyn qurý kózdelgen. Sonymen qatar óńirde polıetılen óndirisi boıynsha alǵashqy ıntegrasııalanǵan gaz hımııasy keshenin salý jobasynyń ekinshi kezeńi bastaldy. Investısııa kólemi $7,4 mlrd quraıdy, zaýyttyń qýattylyǵy jylyna 1,25 mln tonna ónimge jetedi. 2029 jyly jobalyq deńgeıge shyqqannan keıin kásiporyn premıýmdy qosqanda, suranysqa ıe polıetılenniń 20-dan astam markasyn óndiretin bolady. 800 turaqty jumys ornyn ashý qarastyrylǵan.
Gaz hımııasy klasterin qalyptastyrý sheńberinde qýattylyǵy 1,6 mln tonnaǵa deıin etan jáne jylyna 355 myń tonnaǵa jýyq propan gazyn bólý keshenin salý josparlanyp otyr. Investısııa kólemi $2,7 mlrd-ty quraıdy, joba 400-den astam turaqty jumys ornyn ashýǵa múmkindik beredi. Qurylys jumystarynyń bastalýyna daıyndyq júrgizilýde, jobalaý aıaqtalyp saraptamanyń oń qorytyndysy alynǵan.
Budan basqa, Shymkent munaı óńdeý zaýytyn jylyna 6 mln-nan 12 mln tonnaǵa deıin keńeıtý jónindegi bastamanyń iske asyrylý barysy talqylandy. Joba munaı óńdeý kólemin aıtarlyqtaı arttyrýǵa múmkindik beredi jáne shamamen 5,2 myń adamdy turaqty jumyspen qamtamasyz etedi. Jobaǵa salynatyn ınvestısııa kólemi $6 mlrd dep baǵalanyp otyr.
Keńes barysynda metallýrgııa men munaı hımııa salasynda aýqymdy ónerkásiptik jobalardy júzege asyrý óńdeý salasynyń ósýine ǵana emes, sonymen qatar qazaqstandyq óndirýshilerdiń ónimderi men qyzmetterine turaqty suranysty qalyptastyrýǵa yqpal etetini atap ótildi. Premer-mınıstr bul otandyq shaǵyn jáne orta bıznestiń óndiristik tizbekterge qatysýyn aıtarlyqtaı keńeıtýge múmkindik beredi.
«Metallýrgııa jáne munaı hımııasy – ónerkásiptik ósim qurylatyn, jumys oryndary ashylyp, qosylǵan qun qalyptastyrylatyn júıe quraýshy salalar. Qarastyrylyp otyrǵan jobalar Qazaqstannyń resýrstardy óndirýden bastap, jahandyq naryqtarda suranysqa ıe tolyqqandy ónim óndirýge kóshýin jedeldetedi. Sondaı-aq olardyń aınalasynda shaǵyn jáne orta bıznestiń keń ekojúıesin damytý mańyzdy áser etýi kerek. Biz árbir klasterdi logıstıka, jabdyqqa qyzmet kórsetý, qurylys, qaptama óndirisi jáne basqa da salalarda ondaǵan bıznesti tartý ortalyǵy retinde qarastyramyz», dedi Oljas Bektenov.
Premer-mınıstr mınıstrlikterge, ákimdikterge jáne jaýapty vedomstvolarǵa jergilikti jerlerde jobalardyń iske asyrylýyn tıisti úılestirý men baqylaýdy qamtamasyz etýdi tapsyrdy. Energetıka, ónerkásip jáne qurylys, ulttyq ekonomıka mınıstrlikteri barlyq jobany ýaqtyly iske qosý jóninde sharalar qabyldaýy qajet.
