Bıyl hakim Abaıdyń týǵanyna – 170 jyl. Shyǵys óńiri bul mereıtoıǵa jan-jaqty ázirlenýde. Qazaqtyń bas aqynynyń toıy Semeı qalasy men Abaı aýdanynda keńinen atalyp ótedi. «Merekelik is-shara barysyndaǵy jumystardyń árqaısysy qazaqtyń jazba ádebıetindegi tuńǵysh klassıginiń ómiri men shyǵarmashylyǵyn jańa qyrynan tanytady dep kútilýde», – deıdi oblys ákiminiń orynbasary Jaqsylyq Omar.
Toıǵa belgili memleket jáne qoǵam qaıratkerleri, aqyndar men jazýshylar, ǵalymdar, túrkologtar, aýdarmashylar keledi. Is-shara 5 tamyzda Semeı qalasynda saǵat 18.00-de mýzykalyq keshpen ashylady. Oǵan Abaı atyndaǵy akademııalyq opera jáne balet teatrynyń ánshisi, Memlekettik syılyqtyń laýreaty Shahımardan Ábilov, belgili abaıtanýshy Ǵarıfolla Esimov qatysady. 6 tamyzda babanyń ómiri men shyǵarmashylyǵynyń beımálim qyrlary baıandalatyn «Abaıdyń uly jumbaǵy» atty derekti fılmi usynylady. Uly oıshyl týraly rýhanı-aǵartýshylyq baǵyttaǵy ınternet-ensıklopedııa Prezıdenttiń bastamasy boıynsha Elbasyna berilgen «Jibek joly» álemdik syılyǵynyń qarjysyna túsirildi. Atalǵan fılmdi memlekettik «Daryn» jáne «Serper» syılyqtarynyń laýreaty Aqberen Elgezek «Tengri Films» kınokompanııasymen birge túsirdi. Tapsyrys berýshi – Memlekettik tildi damytý qory.
Qazaqstan qoǵamyn uly oıshyl muralarymen tanystyrý arqyly jańǵyrtý búgingi zaman aǵymy úshin óte ózekti. Osy maqsatty kózdegen «Abaı jáne álem órkenıeti» atty halyqaralyq ǵylymı-tájirıbelik konferensııa saǵat 10.00-de Shákárim atyndaǵy Semeı memlekettik ýnıversıtetinde ótedi. Bul jıynǵa alys jáne jaqyn shet-elderden, Qazaqstannan belgili ádebıettanýshylar, til mamandary, Abaı shyǵarmalaryn aýdarýshylar, tarıhshylar, pedagogter qatysady. Saǵat 14.30-da Abaı atyndaǵy teatrda «Adamzattyń Abaıy» saltanatty sharasy ótip, aqyn týyndylary boıynsha teatrlandyrylǵan qoıylym, konsert usynylady. 7 tamyzda aqyn mereıtoıy Abaı aýdanynda jalpyhalyqtyq merekeleýge ulasady. Meımandar «Abaı-Shákárim» memorıaldy kesheni, aqynnyń mýzeı-úıi, «Eńlik-Kebek» mazarynda bolyp, aýdandaǵy etnoaýyldy tamashalaıdy. Bul kúni saǵat 10.30-da Qaraýyl aýylynda Mamaı batyr eskertkishiniń ashylýy, 10.45-te «Qazaq kúresinen» el chempıonaty, 11.00-de «Abaı toıy – halyq toıy» merekelik is-sharasy, 12.00-de «Jorǵa» jarysy ótpek. Al saǵat 15.00-de aýdandyq mádenıet úıinde «Adamzattyń bárin súı, baýyrym dep» atty aqyndar aıtysy ótedi. Oǵan Sara Toqtamysova, Serikzat Dúısenǵazy, Aıbek Qalıev, Aınur Tursynbaeva syndy elimizdiń ár óńirinen kelgen 12 aqyn qatyspaq. Sodan keıin Qaraýyltóbede alaman báıge uıymdastyrylsa, keshke jaqyn «Abaı toıynyń bas balýany» atty kúres ótpek. Oblys ákimi orynbasarynyń aıtýynsha, bıyl aqynnyń mereıtoıyn jalpyhalyqtyq deńgeıde atap ótýdiń aýqymy ulǵaıyp qana qoımaı, pishini de ózgerdi. Ásirese, dala danyshpanynyń beımálim qyrlaryn ashýǵa jáne nasıhattaýǵa zor kóńil bólinip otyr. – Abaı – bizdiń ǵana maqtanyshymyz emes. Uly oıshyldy álemniń kóptegen elderiniń ádebıetshileri, ǵalymdary, til bilgirleri uzaq jyldar boıy zerttep keledi. Elimizdiń mádenı jáne tarıhı ortalyǵy sanalatyn Semeıge túrli sala, túrli ult, túrli din ókilderi kelse de, olardyń barlyǵyn bir dúnıe biriktirip tur. Bul – uly aqynnyń, oıshyldyń daralyǵynyń tamyry qaıdan bastaý alatynyn zerdeleý. Olardyń árqaısysy Semeıde, Jıdebaı men Bórilide bolyp, ulttyq mádenıet pen tarıhtyń biregeı eskertkishterimen tanysyp, tanym kókjıegin keńeıtip qaıtady, – dedi Jaqsylyq Omar.
Dýman ANASh, «Egemen Qazaqstan».
Shyǵys Qazaqstan oblysy.
