Saıasat • 13 Maýsym, 2025

Parlamenttik dıplomatııanyń serpindi qadamy

130 ret
kórsetildi
5 mın
oqý úshin

Senat tóraǵasy Máýlen Áshimbaev Túrki memleketteri Parlamenttik Assambleıasynyń «Túrki dáýiri: parlamenttik dıplomatııanyń róli» atty XIV plenarlyq otyrysynda sóz sóıledi. Is-shara barysynda TúrkPA-ǵa múshe elder – Ázerbaıjan, Qyrǵyzstan jáne Túrkııa Parlamentteriniń spıkerleri, sondaı-aq basqa da qatysýshy memleketterdiń ókilderi túrki álemindegi mańyzdy máselelerdi talqylap, aldaǵy birlesken jumystyń negizgi mindetterin belgiledi.

Parlamenttik dıplomatııanyń serpindi qadamy

Máýlen Áshimbaev óz sózinde TúrkPA parlamentaralyq dıalog pen yntymaqtastyqtyń tıimdi platformasy retin­de tolyq qalyptasyp, tanyl­ǵanyna nazar aýdardy. Parla­menttik Assambleıa baýyrlas elderdiń zańnamalaryn jaqyndastyrý, zań shyǵarý qyzmetinde tájirıbe almasý, óńirlik jáne halyqaralyq kún tártibindegi ózekti máselelerdi sheshý úshin birlesip áreket etý jolynda mańyzdy ról atqarady. Senat tóraǵasy atap ótkendeı, jahandyq tártip pen qaýipsizdik negizderine áser etetin qazirgi syn-qaterlerdi eńserý jáne memleketterdiń áleýetin damytý úshin túrki elderiniń kúsh-jigerin biriktirý erekshe mánge ıe.

«Bıyl mamyr aıynda Býdapeshtte ótken Túrki mem­leketteri uıymynyń beıresmı sammıtinde Qazaqstan Prezıdenti Qasym-Jomart Toqaev qazirgi kúrdeli geosaıası jaǵdaıda Uıym aıasyndaǵy yntymaqtastyqtyń máni erekshe artyp otyrǵanyn aıtty. Búginde shıelenise túsken geo­saıası turaqsyzdyq, qarýly qaqtyǵystar, álemdik ekonomıkada ártúrli problemalardyń ýshyǵýy jáne proteksıonızm­niń kúsheıýi beleń alyp otyr. Sanksııalyq teketirester men tehnologııalyq básekeniń de áserin atap ótken jón. Munyń bári memleketter arasyndaǵy senim men yntymaqtastyqtyń azaıýyna yqpal etetini anyq. Sondaı-aq búginde qarqyndy tehnologııalyq serpilis dáýirine qadam bastyq. Sondyqtan syn-qaterlermen birge aldymyzda jańa múmkindikter de ashylyp jatqanyn aıtýǵa tıispiz. Osyǵan baılanysty túrki memleketteriniń zor áleýetin tolyq paıdalanyp, ózara is-qımyldy jandandyra túsýimiz kerek», dedi palata spıkeri.

Otyrysqa qatysýshylar Qazaqstannyń elordasynda ótip jatqan kezdesý ortaq tarıhı muraǵa, mazmundy dıalogke jáne túrki álemin odan ári damytýǵa degen aınymas adaldyqtyń jarqyn kórinisi ekenin aıtty. Sondaı-aq mundaı basqosý kópjosparly ózara is-qımyldy nyǵaıta túsýge oń septigin tıgizetini sóz boldy. Senat tóraǵasy TúrkPA-ǵa múshe elder qazirgi syn-qaterlerge beıimdelýmen qatar ózderiniń tehnologııalyq, ekonomıkalyq jáne ekologııalyq kún tártibin júzege asyrýǵa qajetti áleýetke ıe ekenin tilge tıek etti.

«Parlamenttik dıplomatııany odan ári nyǵaıtý ekonomıkadan mádenıetke deıingi barlyq deńgeıdegi kooperasııaǵa tyń serpin beredi. Osy rette Parlamentterimiz arasyndaǵy is-qımyldy arttyrýdyń asa mańyzdy ekenin atap ótkim keledi. Bul, ásirese, Túrki memleketteri uıymy aıasynda belgilengen ekonomıkalyq, kóliktik, eko­logııalyq jáne sıfrlyq bastamalardy quqyqtyq turǵydan qamtamasyz etý isinde aıryqsha mánge ıe. Jalpy, TúrkPA-nyń búgingi otyrysy parlamenttik dıplomatııadaǵy jańa kók­jıekterge jol ashady dep senemiz», dedi M.Áshimbaev.

Otyrys barysynda par­lamenttik delegasııalardyń músheleri, halyqaralyq uıymdar men basqa da múddeli taraptardyń ókilderi óńirdegi strategııalyq seriktestikti damytýǵa qatysty ózekti máselelerdi jan-jaqty talqylady.

Senat tóraǵasy otyrys alańynda parlamenttik dele­gasııalardyń basshylarymen birqatar ekijaqty kezdesýler ótkizdi.

Máýlen Áshimbaev Túrkııa Uly Ulttyq Májilisiniń tóraǵasy Nýman Kýrtýlmýshpen kezdesýde ony atalǵan qyzmetke qaıta saılanýymen quttyqtap, parlamenttik dıplomatııany odan ári nyǵaı­týdyń áleýeti zor ekenin aıtty. Ta­raptar parlamentaralyq ynty­maqtas­tyqty, onyń ishinde dostyq toptary men salalyq komıtetter arasyndaǵy baılanystardy keńeıtý máselelerine toqtaldy. Suhbat kezinde saýda, logıstıka, ınvestısııalyq jáne mádenı-gýmanıtarlyq baılanys salalaryn damytý tetikteri de sóz boldy.

О́zbekstan Respýblıkasy Olıı Májilisi Zań shyǵarý palatasynyń spıkeri Nýrıddın Ismoılovpen kezdesýde Qazaq­stan men О́zbekstan arasyn­daǵy is-qımyldy ári qaraı nyǵaıtý máselesi talqylandy. Sondaı-aq taraptar keıingi jyldary saıası, saýda-ekono­mıkalyq jáne mádenı-gýmanı­tarlyq salalardaǵy ózara is-qımyl joǵary deńgeıge kóteril­genin atap ótti. Kezdesýde ynty­maqtastyqty keńeıtý pers­pektıvalary, onyń ishinde ha­lyqaralyq parlamenttik qury­lymdar aıasynda birlesken bas­ta­malardy ilgeriletýge qa­tys­ty basymdyqtar belgilendi.

Buǵan qosa Máýlen Áshimbaev Ázerbaıjan Respýblıkasy Mıllı Májilisiniń tóraǵasy Sagıba Gafarovamen kezdesti. Onda ekijaqty qatynastardy odan ári damytý máseleleri áńgime­ge arqaý boldy. Suhbat­tasý­shy­lar parla­mentara­lyq ózara is-qımyldy arttyrý, birqatar aýqymdy ekono­mıkalyq jobalardy birlesip iske asyrý, Transkaspıı halyq­aralyq kólik baǵytyn, aqparat­tyq-kommýnıkatıvtik salany jáne basqa da sektorlardy damytý jóninde pikir almasty.