«Barshańyzǵa málim «Taza Qazaqstan» uǵymy jańa Konstıtýsııanyń negizgi qaǵıdattarynyń birine aınaldy. Atap aıtqanda, qorshaǵan ortany qorǵaý, halyqtyń ekologııalyq mádenıetin qalyptastyrý jáne tabıǵatqa degen qamqorlyq qundylyqtary basym mindetter retinde aıqyndalyp otyr. Buǵan deıin bekitilgen «Taza Qazaqstan» tujyrymdamasynda ekologııalyq saıasatty júzege asyrýdyń negizgi býyny retinde jergilikti atqarýshy organdarǵa mańyzdy ról júktelgen», dep atap ótti Oljas Bektenov.
Almaty qalasynyń ákimi Darhan Satybaldynyń aqparaty boıynsha megapolıste ekologııalyq aksııalarǵa 146 myń adam qatysqan. 126 jerde 7 jalpyqalalyq senbilik ótkizilip, 18 myń tekshe metr qaldyq shyǵarylǵan. Bıylǵy sáýir aıynan bastap qalada sanıtarlyq kútimniń «Bir aýdan – qasbetten qasbetke deıin bir merdiger» atty jańa modeli engizildi. Bul tásil aýmaqty jınaý, qadaǵalaý sapasyn jáne turǵyndardyń ótinishterine jaýap berýdiń jedeldigin arttyrýǵa múmkindik beredi. Kógaldandyrý aıasynda 1,4 mln-nan astam jasyl jelek otyrǵyzyldy. Qalanyń sándik-gúldi bezendirilýi boıynsha jumystar júrgizilýde. Osy jyldan bastap gúlmen kógaldandyrý alańy eki esege, ıaǵnı 450 myń sharshy metrge ulǵaıtyldy. Sonymen qatar, bıyl ekologııalyq tájirıbeler men qaldyqtardy bólek jınaý mádenıetin nasıhattaıtyn alǵashqy mobıldi ekotrak iske qosyldy. Ekotrak sporttyq jáne mádenı is-sharalarda belsendi qoldanylyp, qatysýshylar men qonaqtardy ekologııalyq bastamalarǵa tartýǵa yqpal etedi.
Almaty jyl boıy jumys isteıtin taý týrızmi ortalyǵyna aınalmaq
Almaty oblysynda ekologııalyq is-sharalarǵa 271 myńnan astam adam qatysyp, 98,1 myń aǵash otyrǵyzyldy, 6,4 myń tonna qaldyq jınaldy. Almaty oblysynyń ákimi Marat Sultanǵazıev «Barys» jáne «Kóshpendiler» ekoparkteriniń jobalaryn júzege asyrý barysy týraly baıandady. Qarasaı aýdanynda qýaty 450 myń tonna bolatyn Kaz Waste Conversion qaldyqtardy suryptaý jáne qaıta óńdeý zaýytynyń qurylysy jalǵasýda. Freedom Holding kompanııasymen birlesip týrıstik ınfraqurylymdy abattandyrý jumystary júrgizilýde: Qonaev qalasynda uzyndyǵy 1 shaqyrym jaǵajaı jańartyldy, kommýnaldyq jaǵajaılarda da jumystar jalǵasýda, sondaı-aq Kegen aýdanynyń «Kólsaı kólderi» tabıǵı parkiniń, Raıymbek aýdanynyń «Tas Tóbe» jotasynyń, «Tuzkól» kóliniń jáne Qaskeleń ózeniniń boıyndaǵy aýmaqtardy abattandyrý boıynsha jobalar júzege asyrylýda.
Aqtóbe oblysynda 200 myń aǵash otyrǵyzyldy, 395 beınebaqylaý kamerasy ornatyldy, 1482 kóppáterli úıde sýdy esepke alý qurylǵylary ornatyldy. Sonymen qatar, 26 shaqyrym velojol salyndy, TQQ qabyldaıtyn 300 fandomat jáne elektromobılderdi zarıadtaýǵa arnalǵan 8 stansa ornatyldy. Aqtóbe oblysynyń ákimi Ashat Shaharov 2025 jyly demeýshiler esebinen 13 saıabaq pen gúlzar salynǵanyn, bıyl taǵy 26 jobany júzege asyrý josparlanyp otyrǵanyn baıandady.
Qabyldanyp jatqan sharalardyń tıimdiligin aıqyndaý úshin Ekologııa jáne tabıǵı resýrstar mınıstrligi 5 negizgi kórsetkish aıasynda «Taza Qazaqstan» bastamasyn júzege asyrý boıynsha óńirlerdiń pılottyq reıtıngin jasady. Onda halyqty TQQ jınaý jáne áketý qyzmetimen qamtý deńgeıi, qaldyqtardy qaıta óńdeý jáne kádege jaratý úlesi, TQQ polıgondarynyń úlesi, halyqty ekologııalyq aksııalarmen qamtý úlesi jáne TazaQazBot júıesi arqyly túsken ótinimderdiń oryndalý deńgeıi eskerilgen.
@TazaQazBot – tazalyq jolyndaǵy tıimdi tetik: 24 myńnan astam másele sheshimin tapty
Premer-mınıstr Oljas Bektenov barlyq óńir ákimdikterine Prezıdent bastamasyn júzege asyrý tıimdiligin arttyryp, árbir baǵyt boıynsha kórsetkishterdi jaqsartý úshin tıisti sharalar qabyldaýdy tapsyrdy.
Jıynda volonterler qozǵalysyn qoldaý máseleleri qaraldy.
«Memleket basshysynyń bastamasy boıynsha Birikken Ulttar Uıymynyń Bas Assambleıasynda 2026 jyl Halyqaralyq volonterler jyly dep jarııalandy. Jańa Konstıtýsııada volonterler qozǵalysyn azamattyq qoǵamnyń mańyzdy quramdas bóligi retinde tanı otyryp, memleketke eriktilerdi qoldaý mindeti júkteldi. Búginde volonterlik qozǵalys ekologııalyq máselelerdi sheshý men tabıǵı baılyqty saqtaýda myńdaǵan naǵyz janashyr azamattardy biriktire otyryp, “Taza Qazaqstan” bastamasynyń basty kúshine aınaldy. Bul jan-jaqty memlekettik qoldaýǵa muqtaj volonterlik qozǵalystyń joǵary áleýeti men tıimdiligin kórsetedi», dep atap ótti Premer-mınıstr Oljas Bektenov.
Búginde elimizde 810 uıym men 3,5 myń bastamashyl top jumys isteıdi, belsendi eriktiler sany 300 myń adamǵa jetti.
Premer-mınıstrdiń orynbasary – mádenıet jáne aqparat mınıstri Aıda Balaeva árbir úshinshi qazaqstandyq osyndaı bastamalarǵa qatysatynyn baıandady. Ekologııalyq volonterlik «Taza Qazaqstan» sheńberinde jyl saıyn shamamen 800 myń volonterdiń basyn qosady. Qozǵalysty odan ári damytý úshin 56 joba men 60 shaǵyn grant júzege asyrylyp jatqany atap ótildi. Tıisti tujyrymdamany qalyptastyrý, volonterdiń sıfrlyq pasportyn engizý, sondaı-aq volonterlerdi yntalandyrý jáne áleýmettik qorǵaýdyń qosymsha sharalaryn qosa alǵanda, jańa tásilder pysyqtalýda.
Tarıhı-mádenı murany saqtaýǵa erekshe kóńil bólinedi. Memleket basshysynyń bastamasy aıasynda ekinshi jyl qatarynan tarıhı-mádenı nysandardy abattandyrý boıynsha «Mádenı murany birge saqtaıyq» aksııasy júzege asyrylýda. Elimizdiń barlyq óńirlerinde ár aımaqta 1 myńnan astam adamnyń qatysýymen eriktiler klýbtary quryldy. Eriktiler qoǵamdyq keńistikti qalpyna keltirýge qatysady, qoǵamda qorshaǵan ortaǵa jáne qalalyq ınfraqurylymǵa uqypty qaraý mádenıetin qalyptastyrady.
Mádenıet jáne aqparat mınıstrligine Ǵylym jáne joǵary bilim, Eńbek jáne halyqty áleýmettik qorǵaý mınıstrlikterimen birlese otyryp, eriktiler qozǵalysyn keshendi memlekettik qoldaý sharalaryn, onyń ishinde zańnamalyq deńgeıde, qalyptastyrý tapsyryldy.
Ekologııalyq týrızmdi damytý sharalaryna erekshe nazar aýdaryldy. Qazaqstanda erekshe qorǵalatyn tabıǵı aýmaqtardyń jalpy aýdany 30,9 mln gektardy quraıdy. Memlekettik ulttyq tabıǵı parkter aýmaǵynda 179 týrıstik marshrýt jáne 42 soqpaq jol bar. Kelýshiler sany 2023 jylǵy 2,4 mln-nan 2025 jyly 3,7 mln-ǵa deıin ósti.
Ekologııa jáne tabıǵı resýrstar mınıstri Erlan Nysanbaev búgingi tańda ulttyq parkterde jalpy ınvestısııa kólemi 16 mlrd teńgege deıingi ekotýrızmdi damytý jobalary júzege asyrylyp jatqanyn baıandady. Jumystar Ile-Alataýy parkinde, sondaı-aq «Altyn-Emel» men «Sharyn» parikteriniń aýmaqtarynda júrgizilýde. «Taza týrızm» baǵdarlamasy aıasynda saıabaqtarda aqparattyq bannerler, qoqystardy bólek jınaýǵa arnalǵan konteınerler, qaıta óńdelgen plastıkten jasalǵan ekolavkalar ornalastyrylady, kelýshiler bıologııalyq ydyraıtyn pakettermen qamtamasyz etiledi.
Ulttyq saıabaqtarǵa barý prosesin sıfrlandyrý boıynsha qosymsha jumystar júrgizilýde. Barlyq ulttyq parkter banktik servıster arqyly onlaın tólem júıesine qosylǵan, sondaı-aq parkterdiń saıttarynda tólem jasaýǵa arnalǵan QR-kodtar ornalastyrylǵan. 5 ulttyq saıabaqta óz qarajaty esebinen 9 baqylaý-ótkizý pýnkti avtomattandyryldy. Bul týrıster úshin saıabaqqa barýdy anaǵurlym yńǵaıly etedi, al ulttyq parkterge kelýshiler men túsimderdi esepke alýdyń ashyqtyǵyn arttyrady.
«Taza Qazaqstan»: Bir kúnde elimizde 46 myń gektardan astam aýmaq tazartyldy
Premer-mınıstr ekologııalyq qaýipsizdikti qamtamasyz etý men ınfraqurylymdy jańǵyrtýdy qamtıtyn ekotýrızmdi júıeli túrde damytý qajettigine nazar aýdardy. Qazirgi tańda ekotýrızm álemdik týrıstik ındýstrııanyń eń qarqyndy damyp kele jatqan baǵyttarynyń biri bolyp sanalady. Sarapshylardyń baǵalaýy boıynsha, 2034-shi jylǵa qaraı álemdik ekologııalyq týrızm naryǵy $660 mlrd-tan asýy múmkin. Qazaqstan ekotýrızmdi damytý boıynsha joǵary áleýetke ıe, biregeı tabıǵı nysandar – Sharyn shatqaly, Kólsaı kólderi, Altyn-Emel, Ile-Alataýy ulttyq parkteri jáne basqa da keremet kórikti jerler bar.
Ekologııa jáne tabıǵı resýrstar mınıstrligine aýmaqtardyń lastanýyna jol bermeý sharalaryn kúsheıtip, erekshe qorǵalatyn tabıǵı aýmaqtarda qaldyqtardy tıimdi basqarýdy uıymdastyrý tapsyryldy. Sondaı-aq qorǵalatyn tabıǵı aýmaqtardaǵy týrıstik qyzmetten túsetin kiristerdi týrıstik ınfraqurylymdy damytýǵa, sonyń ishinde ekologııalyq soqpaq joldardy, demalý oryndaryn jáne ózge de nysandardy abattandyrýǵa baǵyttaý mindeti qoıyldy.
Premer-mınıstr ulttyq tabıǵı parkter aýmaǵynda qajetti ınfraqurylymdy damytý jumystarynyń baıaý qarqynyn synǵa aldy.
«Ekologııa mınıstri Ile-Alataýy, Altyn-Emel jáne Sharyn ulttyq parkterin abattandyrý boıynsha esep bergenimen, bul jumystar birneshe jyl buryn júrgizilgen. Sodan beri aıtarlyqtaı nátıjeler baıqalmaıdy. Nurlybek Mashbekulyna Mınıstrlikpen jáne óńir ákimderimen birlesip, tabıǵı parkterdi abattandyrý isine iri bıznesti tartý máselesi boıynsha kelissózder ótkizýdi tapsyramyn. Biryńǵaı dızaın-kodty jáne tıisti jumys kestelerin bekitý qajet. Osy jyldyń maýsym aıynda ótetin Ortalyqtyń kelesi otyrysynda esep berińizder», dep tapsyrdy Oljas Bektenov.
