Sábıt Jaqsylyqov – sot salasynda 20 jyl ter tókken eńbek ardageri. Qazir balasy Syrym Jaqsylyqov – ákesiniń izin jalǵaýshy. Ol da sot salasynda qyzmet isteıdi. Shymkent qalasynyń qylmystyq ister jónindegi aýdanaralyq sotynyń sýdıasy. Ulymen birge qyzy Aqerke Sábıtova da áke jolyn qýǵan jan. Búginde ol Almaty qalasy Alataý aýdandyq sotynda sýdıa bolyp jumys isteıdi.
Eńbek ardageri S.Jaqsylyqovty sot salasynda eńbek etip júrgen barsha kisi óte jaqsy tanıdy ári qurmetpen qaraıdy. О́ıtkeni ol óziniń sýdıalyq qyzmetin adal ári minsiz atqarǵan tulǵa boldy. Osy eńbegi úshin aǵamyz Joǵarǵy sottyń «Úsh bı» medalimen marapattalǵan. Bul tósbelgi sottaǵy eń tańdaýly, naǵyz kásibı mamandarǵa ǵana beriledi. Sábıt aǵamyz 10 jyl Túrkistan oblysyna qarasty Tólebı aýdanynda sýdıa bolǵan. Tólebı aýdanynyń qurmetti azamaty. Odan bólek, 10 jyl burynǵy Ońtústik Qazaqstan oblystyq apellıasııalyq alqasynyń sýdıasy qyzmetin atqardy. Búginde zeınet demalysyna shyqsa da qoǵamdyq jumystan qol úzgen joq. Burynǵy áriptesterimen jıi júzdesip, jas mamandarǵa tálim-tárbıe berýden jalyqqan emes.
«Bala kezimde ákem sekildi tórelik aıtatyn sýdıa bolýdy armandaýshy edim. Biraq bul jumystyń qanshalyqty qıyn ekenin de biletinmin. Osylaısha, áke jolyn jalǵastyrý maqsatymen quqyq salasynyń mamany degen qolyma dıplom aldym. Alǵashqy eńbek jolym prokýratýra salasynan bastaldy. Shymkent qalasy, Túrkistan oblysy Saryaǵash aýdany boıynsha prokýratýra qyzmetinde 7 jyldaı eńbek ettim. Keıin sot salasyna aýysyp, 5 jyl Almaty qalasynda sýdıa bolyp istedim. Qazirgi tańda Shymkenttiń qylmystyq isterdi qaraıtyn aýdanaralyq sotynyń sýdıasymyn. Sottaǵy birinshi qoıylatyn talap – ol kásibılik. Sýdıa elimizdiń barlyq zańyn jatqa bilýge tıis. Ásirese qyzmet salasyna qatysty zań, normalardan múdirmeý kerek. Sýdıanyń moınyna odan úlken jaýapkershilik júkteıtin – bir iske qatysty úkim shyǵarý. «Týra bıde týǵan joq» degendeı, úkim ádil bolý qajet. О́ıtkeni sottalýshynyń taǵdyry – sýdıanyń qolynda. Sol úshin ádildik onyń basty qaǵıdasy bolyp sanalady», dedi Syrym Jaqsylyqov.
Sot salasynyń mamany sýdıalyq qyzmet ońaı emestigin aıtady. Sebebi jyl saıyn zańdar ózgeredi, onyń ishinde Qylmystyq kodekstiń baptaryna ártúrli ózgerister men túzetýler engiziledi. Sonyń bárin sýdıa qadaǵalap, bilip júrýge tıis. Iаǵnı izdený, bilim alý – úlken bir paryz. Sonymen qatar ár jylda sotta ártúrli reforma júrgiziledi. Onyń talaptary men qaǵıdalaryn bilý, jańashyldyqtyń maqsaty men mazmunyn túsinip, reformaǵa tez beıimdelý de – sýdıa úshin basty mindet.
Osy oraıda S.Jaqsylyqovtyń aıtýynsha, sot salasy júıesinde úlken ózgeris júrip jatyr. Sonyń biri bıyl birinshi shildeden bastap Qazaqstanda derbes kassasııalyq alqa qurylady. Buryn ol Joǵarǵy sotqa qaraıtyn. Endi óz aldyna derbes sot júıesine aınalady. Onyń bir tıimdiligi elimizde turatyn kez kelgen azamat qalalyq, oblystyq sottardyń sheshim, úkimderine qanaǵattanbasa, kassasııalyq alqaǵa shaǵym túsire alady. Jańa sot júıesiniń bas keńsesi Astana qalasynda.
«Qylmystyq isterdi qaraýdyń óz qıyndyǵy bolady. Bul jerde barlyq aıǵaqty zerttep, zerdelep, durys sheshim qabyldaý mańyzdy. Ol úshin sýdıanyń kásibı biliktiligi joǵary bolýǵa tıis. Sotta qylmysqa qatysty ártúrli is qaraımyz. Ásirese keıingi jyldary oıynqumarlyqqa baılanysty qylmys etek alyp barady. Jýyrda osy qylmys boıynsha tergelgen bir azamatty bas bostandyǵynan aıyrdyq. Ol sottalýshy – A.A esimdi Reseı azamaty. Kórshi eldiń Chelıabi oblysynan kelip Shymkentte zańsyz oıyn bıznesin uıymdastyrǵan. Bul azamat 2023–2024 jyldary megapolıstiń 10 núktesinen oıyn avtomattaryn ashqan. Sóıtip, tyıym salynǵan oıyn bıznesin júrgizgen. Osy áreketi úshin ol Qylmystyq kodekstiń 307, 245-baptary boıynsha aıypty dep tanylyp, 6 jyl merzimge bas bostandyǵynan aıyrý jazasy taǵaıyndaldy. Sondyqtan sýdıalarǵa júkteler jaýapkershilik úlken. Bylaıǵy kezde de sot salasynyń mamandary azamattarǵa úlgi kórsetip júrýi kerek. О́ıtkeni olar qazylyq etetin bıliktiń beldi ókili bolǵandyqtan jurt birinshi kezekte solardyń júris-turysyn nazarǵa alady. Adamdar ádildik izdep úmiti sýalǵan kezde shyndyq izdep sotqa barady. Halyqtyń sot bıligine degen senimine eshqashan selkeý túsirýge bolmaıdy. Ádil bolý – árbir sýdıanyń basty paryzy», dedi S.Jaqsylyqov.
Sýdıa óz sózinde azamattardy elimizdiń zańyn syılaýǵa shaqyrdy. Qazaqstan zaıyrly, quqyqtyq memleket bolǵandyqtan zańdy buljytpaı oryndaý, ony saqtaý ár adamnyń moınyndaǵy mindeti ekenin aıtty. Mamannyń pikirinshe, tártip bar jerde tynyshtyq bolady. Árbir sanaly azamattyń armany – qaýipsiz qoǵamda ómir súrý. Al ony ornatý – ózimizdiń qolymyzda. Ol úshin adamdardyń quqyqtyń oı-sanasy, mádenıeti joǵary bolýǵa tıis. Sonda ǵana Qazaqstandy demokratııa saltanat qurǵan erkindikpen birge zań men tártip ústem bolǵan naǵyz quqyqtyq memleketke aınaldyra alamyz.
ShYMKENT
