Forýmnyń plenarlyq sessııasynda Parlament Senatynyń depýtattary Aınur Arǵynbekova, Qaırat Tastekeev, Májilis depýtattary Nurtaı Sabılıanov, Maqsat Tolyqbaı, Rınat Zaıytov, «Agro Land Co» JShS bas dırektory, «EurasiaRed» holdıngtik kompanııasynyń prezıdenti Erlan Muqashev, «KAZ Minerals» toby basqarmasynyń tóraǵasy Eldar Mamedov, «San Bao» saýda-ónerkásip korporasııasy basqarmasynyń tóraǵasy Kan Hepın, «Eıkos» JShS bas dırektory Aleksandr Solovıov, Qazaqstandaǵy «Yokohama», «Triangle» kompanııalarynyń resmı dıstrıbıýtory Syrymbek Taý, «ASR» ekojúıesiniń negizin qalaýshy Dáýren Bımov, «Q4 Tulpar» kompanııasynyń basshysy Talǵat Saqan, sonymen birge Aqtóbe, Túrkistan oblysy ákimdikteriniń ókilderi sóz sóıledi. Investorlar Abaı oblysynda júzege asyratyn jobalary týraly aıtty.
– Abaıdyń 180 jyldyǵyna oraı Beıjińde Abaı úıin ashamyz. Buǵan qosa, Abaı elinde ózimizdiń «Pana» qonaq úı jelisin ashýdy josparlap otyrmyz. 500 oryndyq májilis zaly bolady. Bes zamanaýı, standartqa sáıkes meıramhanalar ashylady. Ekinshi jobamyz – «SEMEY MALL» atalyp ketken qurylys. Kóp jyldan beri kezek kútip turǵany belgili. Eki-úsh kúnnen keıin qurylys jobasyn bastaımyz, – dedi belgili kásipker Syrymbek Taý.

Qytaılyq «San Bao» saýda-ónerkásip korporasııasy basqarmasynyń tóraǵasy Kan Hepın 33 jyldan beri Abaı oblysymen qalyptasqan yntymaqtastyq baılanystardy qarqyndy jalǵastyra beretinin jetkizdi.
– Búgin Abaı eliniń damýyna arnalǵan mańyzdy qadam – «Týǵan jerge týyńdy tik» ınvestısııalyq forýmyna jınalyp otyrmyz. Bul forým – ózara oı bólisetin, pikir almasatyn, eń bastysy, bolashaqqa birge qadam basýǵa múmkindik beretin alań. Memleket basshysy Qasym-Jomart Kemeluly Toqaev «Abaı týǵan topyraqqa kelgen adam bul jerdiń kıesin sezinedi, qasıetin uǵady. Semeı – uly dalanyń ulaǵatty ólkesi. Bul – Alash arystarynyń izi qalǵan, zııalylarymyz eldiń bolashaǵy úshin kúresken qasterli óńir. Semeı – ulttyq ǵylym men bilimniń, óner men mádenıettiń tarıhı ortalyǵy» dep atap ótken qasıetti Semeı tórine kelip otyrsyzdar. Abaı oblysy – jańadan qurylǵanymen, áleýeti joǵary aımaq. Tabıǵı resýrstarymyz, eńbekqor halqy, óndiristik ınfraqurylymy men geografııalyq ornalasýy – turaqty damýǵa negiz bola alady. Alaıda osy múmkindikterdi iske asyrý úshin jergilikti kásipkerler men ınvestorlardyń belsendiligi aýadaı qajet, – dedi óńir basshysy Berik Ýálı.
Sonymen qatar oblys ákimi búginge deıin 50-den astam sheteldik ınvestormen kezdesý ótkizgenin, «Semeıdiń sáýlet kelbeti» atty ashyq baıqaý jarııalanǵanyn málimdedi. Qolaıly geografııalyq ornalasýyna oraı, Abaı oblysy – Qytaı, Reseı, Ortalyq Azııany baılanystyryp jatqan óńir. Bul turǵyda iri halyqaralyq saýda dálizine shyǵatyn kólik-logıstıkalyq habty damytýǵa múmkindik mol. Osy rette óńirde birqatar iri ınvestısııalyq jobalar júzege asyrylmaq. Solardyń biri – Aıagóz – Baqty temirjoly men qurǵaq porttyń qurylysy.
Ákimdiktiń málimetinshe, qazir oblysta 8000-nan astam turaqty jumys ornyn qurýǵa baǵyttalǵan, jalpy quny 2,7 trln teńge bolatyn 38 perspektıvaly ınvestısııalyq jobadan turatyn biryńǵaı pýl qalyptasty. 2024 jyldyń qorytyndysyna saı, naqty sektordaǵy negizgi kapıtalǵa salynǵan ınvestısııalar kólemi 575,3 mlrd teńge boldy. Tikeleı sheteldik ınvestısııa kórsetkishi – 775,3 mln dollar. Byltyr 14,4 mlrd teńgege 8 joba iske asyrylyp, 330 jumys orny quryldy. 2025 jyly 31,1 mlrd teńgege 10 ınvestısııalyq jobany iske asyryp, 767 jumys orny ashylmaq. Búginde 1 mlrd teńgege 1 joba iske qosyldy. Buǵan qosa bıyl 10 mlrd teńgege «SemAz» JShS ónerkásiptik alańdaryn keńeıtip, jylyna 6000 arnaıy tehnıka shyǵaratyn jeli jańartylady. Sondaı-aq «Kazpolıgraf» JShS jylyna qýattylyǵy 40 mıllıon qaǵaz ben karton buıymdary óndirisin iske qosady dep josparlanyp otyr.
О́tken aıda Abaı oblysy delegasııasy Qytaıdyń Shyńjań ólkesine jumys saparymen baryp, «Úlken Altaı» sýbóńirlik yntymaqtastyq jónindegi halyqaralyq konferensııasyna qatysty. Sapar aıasynda óńir basshysy 20 kezdesý ótkizip, jalpy mólsheri – 1,5 mlrd dollardan asatyn 15 yntymaqtastyq týraly memorandýmǵa qol qoıdy.
– Bul forýmǵa birneshe oblystyń ókilderi keldi. Memleket basshysynyń qoldaýymen hakim Abaıdyń 180 jyldyq mereıtoıyna oraı bastalǵan «Abaıǵa qurmet» aksııasy aıasynda elimizdiń árbir óńiri oblysymyzǵa bir-bir nysannan salyp bermek. Qazir Mańǵystaý, Túrkistan, Aqtóbe, Atyraý, Pavlodar, Qostanaı, Jambyl, Aqmola, Soltústik Qazaqstan, Shyǵys Qazaqstan, Qyzylorda, Almaty oblystary, Shymkent pen Astana qalalary tıisti jumystardy bastap ta ketti. Qalǵan óńirler de bul bastamany qoldaıtyndaryn bildirip otyr. Jıynda oblys ákimderine óńir turǵyndary atynan alǵysymdy aıttym. Búgingi kezdesý – týǵan jerdiń bolashaǵyn jarqyn etýge baǵyttalǵan ortaq qadamymyzdyń bastamasy. «Týǵan jerge týyńdy tik» – qasıetti halqymyzdyń urpaqtan-urpaqqa jalǵasqan uly ustanymy. Babadan qalǵan osy ósıet – qazir ózekti, erteńimiz úshin baǵdarsham bolmaq, – dedi Berik Ýálı.
– «KAZ Minerals» JShS basqarma tóraǵasy Eldar Mamedovtyń aıtýynsha Abaı elinde kompanııa qoldaýymen kóptegen ıgi is atqaryldy. Endi myna, Semeıde stadıon salý jobasy sporttyq ınfraqurylym salasyndaǵy eń aýqymdy isterdiń biri bolmaq. Bul – sporttyń damýyna úles qana emes, qalanyń sáýletine serpin beretin joba. Biz osyndaı tarıhı sáttiń bir bóligi bolǵanymyzǵa qýanyshtymyz», – dedi.
«Týǵan jerge týyńdy tik» ınvestısııalyq forýmynyń qorytyndysynda:
- Abaı oblysy bilim basqarmasy men Astana qalasynyń qurylys basqarmasy birlesip, «Keleshek mektepteri» jobasy aıasynda bilim berý nysanyn salý;
- Abaı oblysynyń aýyl sharýashylyǵy basqarmasy men «Qazaq-Astyq Group» JShS-men birlesip, tazartylǵan maı óndiretin zaýyt salý;
- Abaı oblysynyń qurylys basqarmasy men Shyǵys Qazaqstan oblysynyń sáýlet, qala qurylysy jáne jer qatynastary basqarmasy birlesip, Semeı qalasynyń oń jaq jaǵalaýynda qurylys jobalaryn iske asyrý;
- Abaı oblysynyń dene shynyqtyrý jáne sport basqarmasy men Aqtóbe oblysynyń ákimdigi birlesip, Jekpe-jek saraıynyń qurylysyn salý;
- Abaı oblysynyń kásipkerlik jáne ındýstrııalyq-ınnovasııalyq damý basqarmasy men Túrkistan oblysynyń ákimdigi birlesip, Kórme ortalyǵynyń qurylysyn salý;
- Semeı qalasynyń ákimdigi men «KAZ Minerals» JShS birlesip, jańa stadıon qurylysyn salý;
- «Semeı» áleýmettik-kásipkerlik korporasııasy» AQ men «Qazaq-Astyq Group» JShS birlesip, burshaq jáne basqa da aýyl sharýashylyǵy daqyldaryn qaıta óńdeý zaýytyn salý;
- Semeı qalasynyń ákimdigi men «Eıkos» JShS birlesip, qalanyń aýla keńistikterin abattandyrý;
- Abaı oblysynyń energetıka jáne turǵyn úı-kommýnaldyq sharýashylyq basqarmasy «DKPROEKT» qurylys kompanııasymen birlesip, «Semey Smart City» aýdany boıynsha jańa jobalyq-smetalyq qujattama ázirleý;
- Abaı oblysynyń týrızm basqarmasy men «Birlik-Pavlodar» JShS birlesip, jol boıyndaǵy servıstik nysandardyń qurylysyn salý;
- Jańasemeı aýdanynyń ákimdigi men «Miryildiz Kz Ltd» – Jańasemeı aýdanynda mektep qurylysyn salý;
- Úrjar aýdanynyń ákimdigi men «Q4 Tulpar» kompanııasy birlesip, balabaqsha salý;
- Abaı oblysynyń sáýlet, qala qurylysy jáne jer qatynastary basqarmasy «Vira Group» JShS-men birlesip, saýda úıi jobasyn júzege asyrý;
- Kýrchatov qalasynyń ákimdigi men «Samal Commodities» JShS birlesip, kómir óńdeý arqyly ammıak pen karbamıd óndiretin zaýyt salý;
- Semeı qalasynyń ákimdigi men «Beles» kompanııasy – boks ortalyǵynyń qurylysyn salý syndy 15 ózara yntymaqtastyq memorandýmyna qol qoıyldy.
Abaı oblysy