«Pedagogıkalyq sheberhana» jobasy zamanaýı mektepti tabysty basqarýdyń kilti

Osy baǵytta bizdiń mektepte júıeli túrde jú­zege asyp kele jatqan «Pedagogıkalyq sheberhana» jobasy – bilim sapasyn arttyryp, mektepti tabysty basqarýdyń tıimdi modeli retinde kórinis taýyp jatyr. HHI ǵasyrdyń mektebi – bul únemi jańaryp, damyp otyratyn kásibı orta. Meniń mindetim – osy ortany basqarý emes, qurý, uıymdastyrý jáne ustazdardy damytatyn ekojúıege aınaldyrý. «Pedagogıkalyq sheberhana» jobasy – dál osyndaı ekojúıe qalyptastyratyn qural. Meniń basqarý tájirıbemde baıqaǵanym, muǵalimge senim artylǵanda, ol kásibı turǵyda kóteriledi. Al ujymdyq senim – mekteptiń eń basty kapıtaly.

«Pedagogıkalyq sheberhana» jo­ba­synyń avtory retinde aıtar bolsam, joba maqsaty – muǵalimderdiń kásibı damýyn qoldaý, zertteý men tájirıbe al­ma­sýǵa baǵyttalǵan orta qalyp­tastyrý. Al mazmuny – muǵalim­derdi koých, fasılıtator, moderator, zertteýshi róline engizý; Avtorlyq ıdeıalar men jobalarǵa keńistik ashý; Lesson Study, Action Research, Critical Friends formattaryn engizý; Ujymdyq kásibı qaýymdastyq qurý.

Qazir mektebimizde «Peda­go­gıkalyq sheberhana» jobasy­nyń mú­sheligine 23 jas maman qabyl­danǵan. Jas muǵalimderdi qoldaýǵa baǵyttalǵan tálimgerlik júıe arnaıy buıryq negizinde bekitilip, sheber jáne zertteýshi sanatyndaǵy pedagogter tálimger retinde jumys at­qaryp jatyr. Jobanyń al­ǵashqy kezeńinde – dıagnostıka, ıaǵnı jas mamannyń bastapqy múmkindikterin, qajettilikterin anyqtap aldyq. Bul úshin ózin-ózi baǵalaý, tálimgerlik baqylaý jáne jeke damý jospary jasaldy. Ekinshi kezeńde – maqsat qoıý, onda kásibı damýǵa baǵyttalǵan naqty jáne qoljetimdi maqsattar belgilendi.

Josparǵa sáıkes, tálimgerler sheberlik synyptaryn ótkizdi. Joba jetekshisi Qamajaı Jańabekqyzy «Zamanaýı sabaq: mazmun, josparlaý, sapa» taqyrybynda koýchıng ótkizip, zamanaýı pedagogıka, jaı sóz túrinde ǵana emes, praktıkalyq oqý jumysyn josparlaý men uıymdastyrýda negizgi árekettegi element oqýshy ekenin talap etetinin uǵyndyrdy. Zamanaýı mekteptegi sabaqtyń maqsaty naqtylyqpen, oǵan jetý qu­raldaryn kórsetýmen jáne ony naqty daǵdylarǵa aýys­tyrýmen erek­shelenetinine basa nazar aýdart­ty.

 Sonymen qatar jas mamandar tájirıbeli muǵalimmen birge sabaq josparlap, birlesken sabaqtarǵa qatysty. Atap aıtsaq, jas maman Móldir Qanatqyzy men tálimgeri Altyn Eralıqyzy birlese ótken «Naǵyz áje qaıda?» áńgimesi taqy­rybyndaǵy ashyq sabaǵy óte sátti ótti. Ádebı shyǵarmanyń taqyryby men ıdeıasy ashyldy, maǵynany taný barysynda muǵalimniń túsindirmesi oqýshyǵa jetti, tapsyrmalarǵa deskrıptorlar naqty qoıylǵan, toptar arasyndaǵy yntymaqtas­tyq jaqsy qalyptasqan. Jalpy «túsiný» deńgeıinen bastap, «baǵa berý» deńgeıine deıin oryndalǵan tapsyrmalar oqýshy áleýetin qanaǵat­tandyrdy.

Bul birlesken tásil arqyly oqý­shylarǵa tereń taldaý jasap bir-birimen ádis almasýǵa, ká­sibı damýǵa múmkindik aldy. Synı pikirlerge ashyqtyq ornady, jańa kózqarastar, refleksııa daǵdylary qalyptasty. Munda eki tarap óz nátıjelerin saralap, kelesi damý baǵytyn aıqyndap otyrdy.

Jas mamandarymyz tyń ıdeıalaryn usynyp, avtorlyq jobalaryn tabysty qorǵap keledi. Bul joldaǵy mańyzdy tirekteriniń biri – tálimger­lerdiń kásibı qoldaýy men baǵyt-baǵdary dep senimmen aıtýǵa bolady.

«Mekteptegi jas mamandardyń pedagogıkalyq sheberhana jobasyna qatysý meniń kásibı da­mýyma úlken áser etti. Bul joba barysynda tájirıbeli ustaz­darmen jáne ózim sııaqty jas mamandarmen tyǵyz qarym-qatynas ornatyp, kóptegen jańa bilim men daǵdyǵa ıe boldym. Sheberhana aıasynda tálimger-ustazdarmen birlese otyryp, sabaq josparyn jetildirý, zamanaýı oqytý ádisterin paıdalaný, baǵalaý krı­terıılerin durys qurastyrý boıyn­sha tájirıbe almastym. Sondaı-aq jas mamandar arasynda ótkizilgen dóńgelek ústelder men sheberlik saǵattary ózara qoldaýǵa, pikir almasýǵa jáne yntymaqtastyqqa jol ashty. Jobanyń basty tıimdiligi – kásibı ósý, senimdilik pen sabaq berý sapasynyń artýy boldy. Ásirese, oqý úderisinde oqýshy belsendiligin arttyrý, saralanǵan tapsyrmalardy qoldaný jáne krı­terıaldy baǵalaý júıesin tıimdi júrgizýdi úırendim. Peda­gogıkalyq refleksııa jasaý arqyly ózimdi jetildirýge baǵyt aldym. «Pedagogıkalyq sheber­hana­lar» jobasy meniń kásibı kózqara­sym­dy qalyptas­tyryp, ózimdi naǵyz pedagog retinde sezinýge sebep boldy, múmkindikterge jol ashty. «Meniń pedagogıkalyq ınnovasııam» atty jumysym qalalyq saıys­ta I oryn alyp, oblystyq kezeńge joldama aldym. Oblystyq deńgeıde de joǵa­ry nátıje kórsetip, II oryndy ıe­lendim. Bul – meniń kásibı damýyma berilgen úlken baǵa dep esepteımin. Eń mańyzdy sátterdiń biri – osy pedagogıkalyq ınnovasııamdy mektepke resmı saparmen kelgen Oqý-aǵartý mınıstri Ǵanı Beısembaevtyń aldynda avtorlyq jumysymdy kórsetýim boldy. Bul men úshin úlken jaýapkershilik pen mártebe», deıdi jas maman Aqseıit Abylaı.

Osyndaı tájirıbesin bólisken taǵy bir jas ustaz Hanzada Altae­vanyń aıtýynsha, 2025 jyldyń qańtar aıynan bastap «№33 jalpy bilim beretin mektep» KMM -de «Pedagogıkalyq sheberhana» jobasy ıaǵnı, jas mamandardy qoldaý maqsatynda jumys júrgizildi.

«Jas mamandardyń qatarynda men de bar edim. Osy mektepke jumysqa ornalasqan kúnnen bas­tap, pedagogıkalyq kómek kórsetý maqsatynda maǵan tájirıbeli ustaz Janar Jetibaıqyzyn tálimger etip taǵaıyndady. Tálimgerimmen úzdiksiz jumys júrgizdim. Tálimgerim barlyq jaǵynan qoldaý kórsetip, teorııa men praktıkany ushtastyryp otyrdy. Naýryz aıyn­da Túrkistan qalasy bilim bóliminiń uıymdastyrýymen ótkizilgen «Pe­dagogıkalyq dýet» baıqaýyna tálim­gerimmen bir­ge qatysyp, I oryn­dy ıele­nip oby­lysqa joldama aldyq. Oby­lystyq baıqaýda II oryndy ıelendik. Jarystarǵa qatysa otyryp, óz bilimimdi jetil­­dirip, pedagogıkalyq sheber­li­gimdi shyńdaı bildim. Jas maman aptalyǵynda túrli saıys­tar, ashyq sabaq uıym­das­tyryldy, shyńdaý maqsatyn­da pedago­gıkalyq ósý úshin tájirıbeli ustazdar trenıng sabaq­ta­ryn ót­kizdi. Minsiz muǵa­lim taqyrybyndaǵy kitaptardy oqyp, áriptester arasynda tal­qyladyq», deıdi ol.

 Jas maman – mektepke tyń lep, bolashaqqa baǵyttalǵan energııa men jańa bilim ákeletin qundy resýrs ekenin bilemiz. Sondyqtan «Pe­da­gogıkalyq sheberhana» jobasyn respýblıkalyq deńgeıde taratý maqsatynda biz benchmarkıng ádisi negizinde basqa mekteptermen serik­testik ornatyp jatyrmyz. Qala­myz­daǵy «№32 jalpy bilim beretin mektep» jáne «№34 jalpy bilim beretin mektep» KMM-men birigip, jobany birlesip júzege asyrýdy aldaǵy oqý jylyna josparlap otyrmyz.

Bizdiń baǵyttarymyz – mek­teparalyq jas mamandar arasynda túrli baıqaý ótkizip, qalalyq, oblystyq sheberlik alań­daryna qatysý. Sondaı-aq bir­lesken zertteý jobalary men tájirıbe almasý sessııalaryn, jas mamandar arasyndaǵy sheberhanaaralyq dıalogti jolǵa qoıamyz. Bizdiń mektep kásibı qaýymdastyq retinde damıtyn, ustaz tulǵasyna baǵyttalǵan, zertteý, shyǵarmashylyq, seriktestik jáne tehnologııalyq ınnovasııaǵa negizdelgen mektep bolady.

«Pedagogıkalyq sheberhana» jobasy osy 4 baǵyttyń barlyǵyn biriktirip turǵan jańa býynnyń mektepishilik ózgeris tetigi retinde jumys júrgizedi.

 Qorytyndylaı kele, «Pedago­gıkalyq sheberhana» – pe­dagogti damytý arqyly mekteptiń sapasyn arttyrýǵa baǵyttalǵan basqarý quraly. Mektep basshysy retinde osy jobany stra­tegııalyq turǵydan qoldaı otyryp, ujymdy biriktirýshi, jańa­shyldyqty úılestirýshi, bola­shaqqa jol silteýshi bola otyryp joba jumysynyń júıeli júr­­gizi­lýine jaýapkershilikpen qaraımyn.

Bizdiń tájirıbemizde kórsetip otyrǵandaı, sheberhana jobasy – muǵalimdi shyńdaıdy, mektepti ózgertedi, bilim sapasyn arttyrady.

Aldaǵy ýaqytta jobany oblys­tyq deńgeıde júıelendirip, respýb­lıkalyq seriktestik platformasyna shyǵarý, sıfrlyq sheberhana keńistigin damytý, jas pedagogterdiń kásibı damý traektorııasyn vızýal túrde júıeleý (e-portfolio arqyly) syndy josparlarymyz bar.

Jobanyń óz deńgeıinde júr­gizilýi úshin úzdiksiz keri baılanys jasap otyramyn. Jumystyń júıeli bo­lýyn basty nazarǵa alamyn. Osylaısha, ózgeriske ashyq bolyp, jańa tehnologııalardy meńge­rýdi úzdiksiz damytyp, jaıly orta qalyptastyra otyryp, trans­forma­sııalanǵan mektepke aınalamyz.

Perızat BEKEEVA,

«Pedagogıkalyq sheberhana» jobasynyń avtory, «№33 jalpy bilim beretin mektep» KMM dırektory

TÚRKISTAN