Máýlen Áshimbaev Tájikstan basshysyna Prezıdent Qasym-Jomart Toqaevtyń sálemin jetkizip, búginde qazaq-tájik qarym-qatynasy ekijaqty yntymaqtastyqtyń barlyq salasynda belsendi damyp kele jatqanyn atap ótti. Osyǵan baılanysty ol joǵary deńgeıde qol jetkizilgen ýaǵdalastyqtardy tıimdi iske asyrýǵa járdemdesý eki el Parlamentteri depýtattarynyń mańyzdy mindeti ekenine nazar aýdardy.
Senat tóraǵasy TMD Parlamentaralyq assambleıasynyń otyrysyna qatysýshylarǵa iltıpat bildirip, osy jyldar ishinde uıym dıalog, zańnamalyq bastamalardy iske asyrý jáne elder arasyndaǵy senimdi nyǵaıtý úshin tıimdi alańǵa aınalǵanyn tilge tıek etti.
«Qazaqstan Prezıdenti Qasym-Jomart Toqaev qazan aıynda TMD memleketteri basshylarynyń keńesinde atap ótkendeı: «Bizdiń maqsatymyz ortaq – Dostastyqty jasampazdyq pen órleýdiń, jańa ıdeıalar men múmkindikterdiń keńistigine aınaldyrý». Táýelsiz memleketter dostastyǵy halyqtarymyzdyń bolashaǵy úshin ózara syılastyqty, senim men ortaq jaýapkershilikti saqtaý ınstıtýty retinde qajet uıym. Osy rette TMD Parlamentaralyq assambleıasy aıasyndaǵy birlesken qyzmetimiz memleket basshylary aıqyndap bergen negizgi basymdyqtardyń jarqyn kórinisi ekeni anyq. Sondaı-aq mundaı qadam dástúrli máselelerden bólek, jasandy ıntellektini retteý, sıfrlyq quqyqtardy qorǵaý jáne basqa da kóptegen ózekti máseleni qamtıdy. Bul – TMD óziniń qajettiligin saqtap qana qoımaı, jańa shyndyqqa beıimdele otyryp, belsendi damyp kele jatqanynyń naqty dáleli. Dostastyqtyń 35 jyldyǵy qarsańynda osyndaı úrdis asa mańyzdy», dedi M.Áshimbaev.
Sondaı-aq palata spıkeri Dostastyq aıasyndaǵy yntymaqtastyq mádenıetaralyq jáne dinaralyq dıalogti nyǵaıtýǵa degen ózara qurmet pen umtylysqa taban tireıtinin atap ótti. Osyǵan oraı ol Qazaqstanda ótken Álemdik jáne dástúrli dinder kóshbasshylarynyń VIII seziniń qorytyndylaryna keńinen toqtalyp, áriptesterine TMD elderiniń delegasııalary atalǵan forýmǵa joǵary deńgeıde belsendi qatysqany úshin alǵys bildirdi.
M.Áshimbaev TMD elderi Parlamentteri palatalarynyń basshylaryna Qazaqstanda eldiń demokratııalyq damýy jolyndaǵy jaýapty qadam bolyp sanalatyn aldaǵy parlamenttik reforma týraly aıtyp berdi.
«Kelesi jyldyń basynda biz qazaqstandyq parlamentarızm tarıhyndaǵy mańyzdy kezeń – Qazaqstan Respýblıkasynyń qazirgi Parlamentiniń 30 jyldyǵyn atap ótemiz. Qazaqstan Parlamentiniń mereıtoıy damýdyń jańa jáne mańyzdy kezeńimen tuspa-tus kelip otyr. Qazaqstan Respýblıkasynyń Prezıdenti Qasym-Jomart Toqaev óziniń qyrkúıek aıyndaǵy Joldaýynda bir palataly Parlamentke kóshýdi kózdeıtin parlamenttik reforma júrgizýdi usyndy. Bul bastama – Qazaqstannyń ókildi ınstıtýttardy nyǵaıtý jáne tıimdi zańnamalyq bılik qalyptastyrý jónindegi dáıekti saıasatynyń qısyndy jalǵasy. Osy másele boıynsha túpkilikti sheshim 2027 jyly ótetin jalpyulttyq referendýmda qabyldanady», dep Senat tóraǵasy aldaǵy birlesken jumystyń naqty baǵyttaryna toqtaldy.
TMD PA alańynda Qazaqstan bastamashy bolǵan «Otbasylyq-turmystyq zorlyq-zombylyqqa qarsy is-qımyl týraly» modeldik zań maquldandy. Aıta keteıik, atalǵan qujat Qazaqstandaǵy zań shyǵarý qyzmetiniń oń tájirıbesi eskerile otyryp usynylǵan edi. Bul zań áıelder men balalardyń quqyqtaryn qorǵaýdy kúsheıtýge tyń serpin bergen mańyzdy qadam boldy.
Is-shara barysynda Qazaqstan Parlamenti Májilisiniń depýtaty Aıgúl Quspan Halyqaralyq Qyzyl Krest jáne Qyzyl Jarty Aı qoǵamdarynyń federasııasyna TMD-ǵa múshe memleketterdiń Parlamentaralyq assambleıasy janyndaǵy baıqaýshy mártebesin berý týraly sóz sóıledi. Qazaqstan Parlamenti Senatynyń depýtaty Olga Býlavkına otyrysqa qatysýshylarǵa jerge ornalastyrý týraly modeldik zańdar, parnıktik gazdar shyǵaryndylaryn shekteý týraly aıtyp berdi. Sondaı-aq ol ulttyq zańnamada paıdalaný úshin TMD PA-ǵa qatysýshy memleketterdiń Parlamentterine jiberilgen TMD-ǵa qatysýshy memleketter úshin jer qoınaýy jáne jer qoınaýyn paıdalaný týraly modeldik kodekske engizýge arnalǵan ózgeristerge de nazar aýdardy.
Máýlen Áshimbaev TMD PA alańynda Reseı Federasııasy Federaldy Jınalysy Federasııa Keńesiniń tóraǵasy Valentına Matvıenkomen ekijaqty kezdesý ótkizdi. Onda taraptar Qazaqstan-Reseı yntymaqtastyǵynyń mańyzdy máselelerin jáne Qazaqstan Prezıdentiniń Reseıge memlekettik saparynyń qorytyndylaryn talqylady. Qol jetkizilgen kelisimder saýda-ekonomıkalyq, energetıkalyq, kólik jáne gýmanıtarlyq salalardaǵy kópjosparly yntymaqtastyqty nyǵaıtýǵa baǵyttalǵany sóz boldy. Qazaqstan Parlamentiniń Senaty men Reseı Federaldy Jınalysynyń Federasııa Keńesi arasyndaǵy yntymaqtastyq jónindegi komıssııanyń belsendi jumysy, onyń eki eldiń normatıvtik-quqyqtyq bazasyn jetildirý boıynsha qabyldaǵan sharalary da áńgimege arqaý boldy.
Palata spıkeriniń Tájikstan Respýblıkasy Madjlısı Olı Madjlısı mıllı tóraǵasy Rýstamı Emomalımen kezdesýi barysynda kópqyrly yntymaqtastyqty, parlamentaralyq baılanystar men óńirlik ózara is-qımyldy nyǵaıtý máselelerine basa mán berildi. Taraptar saıası dıalogti keńeıtý, saýda-ekonomıkalyq baılanystardy damytý, birlesken jobalardy iske asyrý úshin saýda-ekonomıkalyq, mádenı-gýmanıtarlyq, sıfrlyq salalar, jasandy ıntellekt jáne bilim berý baǵyttary qosymsha múmkindikter beretinin aıtty. M.Áshimbaev Qazaqstan bul baǵyttaǵy yntymaqtastyqqa daıyn ekenin tilge tıek etti.
Belarýs Ulttyq Jınalysy Respýblıka Keńesiniń tóraǵasy Natalıa Kochanovamen kezdesýde Qazaqstan men Belarýstyń saýda-ekonomıkalyq, ınvestısııalyq jáne mádenı-gýmanıtarlyq yntymaqtastyǵy, sondaı-aq kópjaqty alańdar aıasyndaǵy ózara is-qımyl perspektıvalary talqylandy. Suhbat kezinde Qazaqstan Parlamentiniń Senaty men Belarýs Respýblıkasy Ulttyq Jınalysynyń Keńesi arasyndaǵy yntymaqtastyq jónindegi komıssııa jumysynyń nátıjelerine mán berildi. Odan bólek, parlamentaralyq ózara is-qımyldy nyǵaıtýǵa arnalǵan birqatar naqty praktıkalyq qadamdar jan-jaqty sóz boldy.
Qazaqstan Parlamenti Senatynyń tóraǵasy TMD PA alańynda taǵy basqa parlamenttik delegasııalardyń basshylarymen ekijaqty kezdesýler ótkizdi.
