Foto: Pinterest.com
Bul problema jyldar boıy nazardan tys qalyp keledi. Úkimettiń esebinshe «qoqys úıindileri ǵaryshtyq monıtorıngpen baqylanady». Alaıda partııa músheleri qaldyqtardy basqarý júıesi tek tıimsiz emes, múldem alǵa jyljymaı turǵanyn aıtady.
Partııa málimetine súıensek jyl saıyn polıgondarǵa 177,6 mlrd teńgeni quraıtyn qaıta óńdeýge jaramdy shıkizat kómiledi. Al munyń saldarynan áleýmettik jobanyń bıýdjeti jelge ushyp otyr. Elimiz qaldyqtardy qaıta óńdeý boıynsha álemde 179 eldiń ishinde 175-orynda. Kórsetkish – nebári 3,8 paıyz. Al kórshiles О́zbekstan bolsa qaıta óńdeýdi 31,6 paıyzǵa jetkizip, zaýyttar salyp, halyqaralyq kompanııalardy shıkizatpen qamtyp otyr, Qyrǵyzstan da polıetılenge tyıym saldy.
«Ata-babalarymyz bul jerdi bolashaǵymyz úshin qorǵady, al biz ony qoqys polıgonyna aınaldyryp jatyrmyz. Búgin kómip jatqan plastık júzdegen jyl boıy topyraq pen jerasty sýyn ýlaıdy. Biz tabıǵatqa orny tolmas zııan keltirip, balalarymyzǵa ýlanǵan aýmaq qaldyryp jatyrmyz. Erteń olar qaıda ómir súredi, qaıda úı salady, balalaryn qaıda ósiredi? Kóp adam ekologııa – erteńgi kúnniń máselesi dep oılaıdy. Joq, ekologııa – búgingi kúnniń basty taqyryby. Biz ony dál qazir, óz áreketimizben ne áreketsizdigimizben qalyptastyryp jatyrmyz», dedi Respublica partııasynyń tóraǵasy Aıdarbek Qojanazarov.
Parlamenttik baqylaý negizgi tetiginiń isten shyqqanyn da, qaýipti úrdisterdi de anyqtaǵan. Bul baǵytty qadaǵalaıtyn depýtat Nurgúl Taý saladaǵy jaǵdaıdy málimdedi.
«Elde qaldyqtardyń naqty kólemi týraly derekter joq, biraq orasan qýatty qoqys jaǵý zaýyttaryn salý boıynsha ınvestısııalyq kelisimder jasalǵan. Sonda olardyń qýaty nege negizdelgen? Eger naqty derek bolmasa, olar neni jaǵady?», dedi N.Taý.
Ekologııa jáne tabıǵı resýrstar vıse-mınıstri Nurlan Qurmalaev: «Elde 3 myńǵa jýyq polıgon bar, onyń 80 paıyzy ekologııalyq talaptarǵa saı emes. Kópshiligi 70-90 jyldary qorǵanys júıelerinsiz salynǵan. Qoqys bólek jınalmaıdy. Zamanaýı polıgondar salýǵa bıýdjet qarajaty jetkiliksiz», deıdi.
«Kaz Waste» qaýymdastyǵynyń ókili Shynbolat Baıqulov bolsa Almaty, Astana, Shymkent boıynsha MSZ jónindegi kelisimderde mınıstrlik basymdyqtardy durys qoımaǵanyn alǵa tartty. «Aldymen suryptaý, qaıta óńdeý, komposttaý men bıogazdy damytý kerek. Ekologııalyq kodekstegi talaptar da oryndalmaı otyr», dedi.
Sondaı-aq «Coca Cola Almaty Bottlers» kompanııasynyń ókili Álisher Aqqazenov: «Qaıta óńdeý kompanııalarynyń jabylýy – júıesizdiktiń saldary. Ulttyq operator qarajat jınaǵanymen, fýnksııalaryn oryndamaıdy. Biz ROP-tyń ujymdyq modelin engizýdi jáne barlyq tarap úshin naqty KPI bekitýdi usynamyz», dedi.