Kólik mınıstrligi, Jasandy ıntellekt jáne sıfrlyq damý mınıstrligi, Qazaqstannyń avıasııalyq ákimshiligi, ǵylymı ınstıtýttar, tehnologııalyq kompanııalar jáne eldiń jetekshi joǵary oqý oryndarynyń ókilderi qatysqan jıyn barysynda ekojúıeni qaýipsiz damytýdaǵy quzirettelik basshylyqqa alyndy.
Qatysýshylar ushqyshsyz júıelerdiń operatorlary men ınjenerleriniń jańa býyny daıarlanyp jatqan Azamattyq avıasııa akademııasynyń oqý-tájirıbelik trenajerlyq jáne zerthanalyq bazasymen tanysty.
Azamattyq avıasııa akademııasynyń bul baǵytta mamandar daıarlaýdaǵy róli artyp keledi. Rektor Beken Seıdahmetovtyń aıtýynsha, Azamattyq avıasııa akademııasy ushqyshsyz avıasııa salasyndaǵy quzyretter ortalyǵyna aınalýy tıis. Oqý ornynda kadr daıarlaýdan bastap ǵylymı zertteýler men salanyń normatıvtik-ádistemelik kesheni de qatar atqarylyp jatyr. Mundaǵy saıası-strategııalyq mańyzdy baǵdar – «Azamattyq Avıasııa Akademııasy salalyq bilim berýdiń flagmany retinde jańa salanyń kadrlyq qamtamasyz etilýinde jetekshi ról atqarýy tıis jáne memlekettik sektor úshin biryńǵaı tereze retinde áreket ete alady» qaǵıdasy atalyp ótken 2025–2031 jyldarǵa arnalǵan azamattyq ushqyshsyz avıasııany damytý tujyrymdamasyn basshylyqqa alady.
– Akademııanyń ushqyshsyz ushý apparattary salasyndaǵy ulttyq quzyretter ortalyǵy mártebesine ıe bolýy operatorlar men ınjenerlerdi daıyndaý, standarttardy ázirleý, ICAO/EASA talaptaryn engizý akademııa bastamasy ǵana emes, memlekettik saıasattyń bir bóligi sanalady. Búginde akademııa ushqyshsyz avıasııa salasyn damytý úshin talap etiletin bilim berý jáne tehnologııalyq ınfraqurylymdy júıeli túrde qalyptastyryp keledi. Onyń barysynda zerthanalar iske qosyldy, tehnopark keńeıýde, sondaı-aq ushqyshsyz avıasııalyq júıelerge arnalǵan jańa oqý baǵdarlamasy engizildi. Qysqy sessııadan keıin stýdentter dýaldy oqytýǵa kóshedi. Oqý men óndiristik tájirıbeni ushtastyryp, jobalarǵa qatysady, – dedi rektor.
Aıtýynsha, sońǵy ýaqytta «Ushqyshsyz ushý apparattary jáne júıeleri» mamandyǵyna qyzyǵýshylyq artyp keledi. Qazirgi kezde 2-kýrsta – 35, 1-kýrsta – 45 stýdent oqyp jatyr. Bul baǵyttyń tanymaldyǵyn, sondaı-aq taıaý bolashaqty akademııanyń negizgi brendine aınalýy múmkindigin kórsetedi.
Mamandar atap ótkendeı, drondar naryǵy normatıvtik bazaǵa qaraǵanda áldeqaıda jyldam damyp barady. Osy oraıda ushqyshsyz ushý mádenıetin damytý, barlyq apparattardy tirkeý jáne esepke alý, áýejaılar men tyǵyz qurylysty aımaqtarda ushýǵa tyıym salý, operatorlardy biryńǵaı standarttar boıynsha daıarlaýǵa basymdyq berý qajet. Drondar qazirdiń ózinde qalalyq áýemobıldiliktiń bóligine aınalýda. Onyń ishinde tasymaldaý drondary, agrodrondar, ınfraqurylymdy ınspeksııalaý damyp jatqandyqtan, qaýipsizdikke basty nazar aýdarý qajet. Spýtnıktik tehnologııalar, sıfrlyq servıster jáne jasandy ıntellekt salanyń jańa draıveri retinde damyp keledi.
Ǵalymdar bul baǵytty ǵylymı turǵysynan qarastyra kelip, spýtnıktik navıgasııa, ushqyshsyz júıeler jáne sıfrlyq platformalardyń toǵysýy jańa múmkindikter ashýmen qatar ınfraqurylymdy baqylaý jáne apattardyń aldyn alýda basymdyqqa ıe ekenin aıtady. Iаǵnı, egistik jaǵdaıyn taldaý, ónimdilikti baqylaý, tabıǵı qubylystardy boljaý, tótenshe jaǵdaılar qyzmetteriniń jedel áreketinde mańyzdy bolyp tabylady. Ushqyshsyz ushý apparattar arqyly alynǵan derekter memlekettik basqarýda da, bıznes sheshimderinde de negizgi resýrsqa aınalýda.
Jıyn nátıjesinde normatıvtik bazany jańartý, ICAO jáne JARUS standarttaryna sáıkestendirý, tirkeý jáne ushý barysyn baqylaýdy sıfrlandyrý, oqýortalyqtary men sımýlıasııalyq zerthanalardy damytý, kadr daıarlaý jáne biliktilikti arttyrý, memleket – ǵylym – bıznes seriktestigin keńeıtý, akademııanyń ulttyq ortalyq retindegi rólin nyǵaıtý sııaqty negizgi basymdyqtar anyqtalyp, arnaıy qarar qabyldandy. Qatysýshylardyń pikirinshe, ushqyshsyz avıasııanyń damýy – ǵylymǵa negizdelgende ozyq tehnologııalardy qoldaný, tıimdi retteý jáne kásibı kadrlardyń qatysýymen júıli iske asatyn bolady.
Azamattyq avıasııa akademııasy mamandary quzyrettilikti basshylyqqa ala otyryp, osy baǵyttaǵy ınnovasııalardy damytatyn ortalyq alań retindegi jumystardy jalǵastyrýǵa daıyn.
ALMATY
