Qazaqstan álemniń jetekshi ýnıversıtetteriniń esigin ashady
Qazaqstanda 40 jetekshi sheteldik ýnıversıtetpen strategııalyq seriktestik ornatylǵan, onyń ishinde 33 fılıaly qazirgi ýaqytta jumys istep tur. Bul qadamdar básekege qabiletti kadrlardy daıarlaý, ǵylymdy damytý jáne eldiń álemdik akademııalyq qaýymdastyqqa ıntegrasııalanýy úshin myqty negiz qalyptastyrady.
Sheteldik ýnıversıtetterdiń fılıaldary ozyq bilim berý baǵdarlamalary men zamanaýı ǵylymı tájirıbelerge jol ashady, tehnologııalar men ınnovasııalar transfertine yqpal etedi, sondaı-aq oqytý men zertteýler sapasynyń jańa standarttaryn qalyptastyrady. Olar otandyq joǵary oqý oryndarynyń básekege qabilettiligin arttyryp, stýdentterge Qazaqstannan shyqpaı-aq halyqaralyq dıplom alýǵa múmkindik beredi jáne respýblıkanyń jahandyq akademııalyq ári zertteý keńistigine qatysýyn keńeıtedi.
Qazaqstannyń sheteldik ýnıversıtettermen áriptestigi RF, AQSh, Ulybrıtanııa, QHR, Koreıa Respýblıkasy, Fransııa, Germanııa, Italııa, Polsha, Túrkııa jáne О́zbekstan ýnıversıtetterin qamtıdy. Fılıaldarda oqytý ekonomıkanyń basym jáne kadr tapshylyǵy bar baǵyttarǵa mamandar daıarlaýǵa baǵyttalǵan 162 bilim berý baǵdarlamasy boıynsha júrgiziledi.
Halyqaralyq bilim – elimizde: Ortalyq Azııadaǵy alǵashqy Russell Group kampýsy
2025 jylǵy qyrkúıekten bastap Cardiff University, Woosong University, MMHQI, Marke polıtehnıkalyq ýnıversıteti jáne Anhalt qoldanbaly ýnıversıteti fılıaldarynda oqytý bastaldy.
Sondaı-aq bıyl Coventry University Kazakhstan (2024 jyly ashylǵan) jańa baǵdarlamalarǵa qabyldaý ótkizdi. Coventry University Kazakhstan – Birikken Koroldiktiń Coventry University lısenzııalanǵan kampýsy jáne belgilengen úlgidegi brıtandyq dıplom alýǵa múmkindik beretin Astanadaǵy alǵashqy brıtandyq ýnıversıtet.
Astanada Cardiff University Kazakhstan saltanatty túrde ashyldy. Bul – Cardiff University-diń alǵashqy sheteldik kampýsy ári Ortalyq Azııadaǵy Russell Group ýnıversıtetteri tobyna kiretin jalǵyz kampýs. Atalǵan oqıǵa halyqaralyq bilim berýdi damytý men Qazaqstan men Ulybrıtanııa arasyndaǵy strategııalyq seriktestikti nyǵaıtý jolyndaǵy mańyzdy qadam boldy. Sondaı-aq elordada Coventry University Kazakhstan óz jumysyn bastady – bul Astanada ashylǵan alǵashqy brıtandyq ýnıversıtet. Ol – Ulybrıtanııanyń Coventry University ýnıversıtetiniń lısenzııalanǵan kampýsy jáne belgilengen úlgidegi brıtandyq dıplom alýǵa múmkindik beredi.
Woosong University jáne New York Film Academy: óńirlerdegi halyqaralyq bilim berý
Túrkistan qalasynda aqparattyq tehnologııalar salasy boıynsha Ortalyq Azııa úshin bilikti mamandar daıarlaýǵa baǵyttalǵan Woosong University (Ońtústik Koreıa, WSUK) fılıaly ashyldy. Ýnıversıtet Qazaqstannyń stýdentteri men jas mamandaryna jasandy ıntellekt pen derekter ǵylymyna (Data Science) basymdyq beretin joǵary sapaly IT-bilim alýǵa múmkindik beredi. Sonymen qatar Qaskeleń qalasynda New York Film Academy fılıaly óz jumysyn bastady – bul Qazaqstandaǵy álemdik deńgeıdegi alǵashqy shyǵarmashylyq ýnıversıtet jáne Ortalyq Azııadaǵy amerıkalyq kıno mektebiniń jalǵyz kampýsy.
Sapa standarttary: álemdik top-reıtıngterge baǵdar alý
Halyqaralyq seriktestikterdiń sapasyn qamtamasyz etýdegi mańyzdy quraldardyń biri – sheteldik ýnıversıtetterdiń QS, ARWU, THE halyqaralyq akademııalyq reıtıngteriniń top-250 qataryna enýi jónindegi talap boldy. Bul joǵary akademııalyq jáne ǵylymı bedelge ıe ýnıversıtettermen yntymaqtastyqqa basymdyq berýge múmkindik berdi.
Sheteldik ýnıversıtetterdiń fılıaldaryn ashý ulttyq joǵary bilim berý júıesiniń damýyna júıeli túrde yqpal etedi. Atap aıtqanda, kadr daıarlaýdyń halyqaralyq standarttary engizilip jatyr, praktıkalyq baǵyttaǵy oqý josparlary iske asyrylyp, aǵylshyn tilinde oqytý keńeıýde, bas ýnıversıtetterdiń sıfrlyq platformalary men kitaphanalyq resýrstaryna qoljetimdilik qamtamasyz etiledi, sondaı-aq qazaqstandyq joǵary oqý oryndarynyń ınfraqurylymy jańartylyp jatyr.
Birlesken jobalardy júzege asyrý nátıjesinde óńirlerde jańa oqý-zerthanalyq korpýstar men jataqhanalar paıdalanýǵa berildi, sheteldik ýnıversıtetter fılıaldary úshin jeke kampýstar usynyldy. Bul qatarda Arızona Ýnıversıteti, Heriot-Watt University, RHTÝ, SeoulTech, Beıjiń tilder jáne mádenıet ýnıversıteti, Marke polıtehnıkalyq ýnıversıtetimen seriktestik jobalar bar. Sonymen qatar Cardiff University, Coventry University, MIFI jáne MMHQI úshin jeke kampýstar salý jumystary júrgiziledi.
Investısııalar jáne naqty ekonomıkalyq sektormen ózara is-qımyl
Strategııalyq seriktestikterdi damytýda ındýstrııalyq seriktesterdiń de úlesi zor. Máselen, «Qazfosfat» JShS RHTÝ fılıalyn qoldaýǵa qarjy bóldi. Sonymen qatar kóptegen sheteldik joǵary oqý oryndary zerthanalyq jáne oqý jabdyqtaryn satyp alý arqyly ınvestısııa tartý tájirıbesin júzege asyryp keledi. Máselen, qytaı tarapy D.Serikbaev atyndaǵy ShQTÝ Lý Ban sheberhanasy úshin jabdyqtar satyp alýǵa jáne oqytýshylardy daıarlaýǵa qarjy bólip, sondaı-aq «SMART Driving Technology» ınjınırıngtik ortalyǵyn qurýdy qoldady. Al Seýltehtiń «LUPIC» jobasy aıasynda koreı tarapy Qorqyt Ata ýnıversıteti bazasynda jasandy ıntellekt ınstıtýtyn damytýǵa qarjylaı qoldaý kórsetti.
Fılıaldardy ashýdaǵy negizgi basymdyq óńirlik joǵary oqý oryndarynyń akademııalyq jáne ǵylymı áleýetin arttyrý, olardy akademııalyq artyqshylyq ortalyqtaryna aınaldyrý, sondaı-aq atom salasy, «jasyl» tehnologııalar, sý qaýipsizdigi jáne basqa da strategııalyq mańyzy bar, kadr tapshylyǵy baıqalatyn baǵyttar boıynsha mamandar daıarlaýǵa berilgen.
Halyqaralyq básekege qabilettiliktiń artýy: Qazaqstan QS Asia 2026 reıtınginde
Júıeli jumystyń nátıjeleri QS Asia 2026 reıtınginde kórinis tapty. Atalǵan reıtıngke 44 qazaqstandyq joǵary oqý orny endi, onyń ishinde 10 jańa ýnıversıtet alǵash ret qamtyldy. Bul ulttyq joǵary bilim berý júıesiniń básekege qabilettiliginiń artqanyn kórsetedi.
Memleket basshysynyń tapsyrmalaryn júzege asyrý aıasynda Qazaqstanda eldi óńirlik akademııalyq ortalyqqa aınaldyrýǵa baǵyttalǵan aýqymdy jumystar júrgizilip jatyr. Negizgi maqsat – bilim berý júıesin halyqaralyq ozyq tájirıbeler men bilim transferi arqyly nyǵaıtý, sondaı-aq sheteldik stýdentterdi tartý.
35 myń sheteldik stýdent: Qazaqstan – talanttardy tartý ortalyǵy
Akademııalyq ortalyqty damytý jańa strategııalyq baǵyt – akademııalyq týrızmdi de qamtıdy. Osy maqsatta otandyq joǵary bilimniń halyqaralyq arenadaǵy tartymdylyǵyn arttyrýǵa arnalǵan «Study in Kazakhstan» jobasy iske qosyldy. Jobanyń ambısııaly mejesi – 2029 jylǵa qaraı sheteldik stýdentter sanyn 100 myńǵa jetkizý.
Bıylǵy oqý jylynda Qazaqstannyń joǵary oqý oryndarynda 35 myńnan astam sheteldik stýdent bilim alyp jatyr, bul rekordtyq kórsetkish bolyp otyr.
Qazaqstan – óńirlik akademııalyq ortalyq: strategııadan turaqty nátıjege deıin
Jetekshi sheteldik ýnıversıtettermen strategııalyq seriktestikterdi damytý Qazaqstandy jahandyq bilim berý keńistigine ıntegrasııalaýdyń jáne joǵary bilimniń ornyqty damýyn qamtamasyz etýdiń negizgi quraldarynyń biri bolyp otyr.
Sonymen qatar jetekshi sheteldik ýnıversıtetterdi tartý saıasatyn iske asyrý Qazaqstan úshin uzaqmerzimdi ekonomıkalyq, kadrlyq jáne geosaıası tıimdilik qalyptastyrady. Bilim berý sektory shıkizattyq emes tabys kózine, al akademııalyq týrızm ekonomıka ósýiniń derbes baǵytyna aınalyp keledi. Elimizde halyqaralyq dıplomdardy alý bilim berý mıgrasııasyn tómendetedi, talantty jastar men qarjy resýrstaryn elde saqtap qalady, sonymen birge oqytý men ǵylymnyń halyqaralyq standarttaryn engizý esebinen kadrlar daıarlaý sapasyn arttyrady.
Osylaısha, sheteldik joǵary oqý oryndarynyń fılıaldary tehnologııalar transfertin, qoldanbaly zertteýlerdiń damýyn jáne ekonomıkanyń basym salalary úshin mamandar daıarlaýdy jedeldetedi, sondaı-aq óńirlerde jańa ósý núktelerin qalyptastyrady. Jıyntyǵynda bul sharalar Qazaqstannyń halyqaralyq ustanymyn nyǵaıtyp, bilim berý dıplomatııasynyń quraldaryn keńeıtedi jáne eldiń óńirlik akademııalyq ortalyq retindegi mártebesin bekitedi.
