Foto: Qanat О́mirálınov
Mereıtoılyq is-sharanyń shymyldyǵy ashylǵan saltanatty keshke Jetisý oblysy ákiminiń orynbasarlary Esdaýletov Dıas Rahmetuly men Qanaǵatov Áset Serikuly arnaıy qatysyp, óner ujymy men kórermenderdi aıtýly mádenı oqıǵamen quttyqtady.
Sultan Sraılovtyń týyndysy negizinde sahnalanǵan bul qoıylym – qazaq ádebıetiniń muzbalaq aqynnyń ishki álemine úńilýge múmkindik beretin erekshe eksperımenttik joba. Spektakldiń sátti shyǵýyna bilikti mamandar atsalysty. Qoıylym rejısseri – Ulan Ahmetov, QR Eńbek sińirgen qaıratkeri, akter, Safýan Rysbaıuly, kompozıtory – Tursynjan Shapaı. Aqyn rólinde: Safýan Rysbaıuly, sol sııaqty rólderde Darhan Dúısenov, Kúnekeı Muhtarhan, Arıza Asqarova, Qaraqat Shyndáýlet, Ásem Muratova oınady.
Akter aqynnyń jan aıqaıyn, mahabbat pen muńǵa toly ómirin jáne ýaqyt týraly tereń tolǵanysyn poezııa tilimen sheber órnekteı bildi. Sóz, únsizdik jáne emosııanyń úılesimi kórermendi Muqaǵalıdyń rýhanı álemine jetelep, erekshe áserge bóledi.
Teatr foıesinde sahnalanǵan nebári otyz shaqty kórermenge usynylǵan bul qoıylymdy ónersúıer qaýym jyly qabyldady.
«Poetıkalyq janr – qazaq bolmysyna etene jaqyn, tabıǵatymen bite qaınasqan janr. Aýyz ádebıetindegi epostardyń ózi osy poetıkalyq úlgide qalyptasqan. Sonymen qatar, ózderińizge belgili, aqıyq aqyn Muqaǵalı Maqataev qaraóleńge erekshe mán bergen. Onyń óleńderin joǵary deńgeıdegi, sheber akterdiń sahnada sóıletýi – úlken tabys. Akter Muqaǵalıdyń poezııasyn tiriltip qana qoımaı, teatrdyń ózindik zańdylyqtaryn sheber paıdalana bildi. Nátıjesinde qysqa da nusqa, biraq júrekke jetetin áserli dúnıe shyqqan», deıdi Qazaqstannyń Eńbek sińirgen qaıratkeri Saılaý Qamıev.
Monospektakldiń basty keıipkerin qoıýshy rejısseri, akter, QR Eńbek sińirgen qaıratkeri Safýan Rysbaıuly somdady.
«Bul qoıylym 2018 jyly rejısser Sultan Sraılovtyń ıdeıasymen Astana qalasynda júzege asty. Spektaklden góri, muny poetıkalyq qoıylym dep ataǵan durys. Bul jerde men ózimdi Muqaǵalıdyń naqty obrazynda júrmin dep aıta almaımyn, óıtkeni taqyryptyń ózi – syrlasý, negizgi maqsatym – Muqaǵalıdyń jan dúnıesin jetkizý.
Jalpy, teatrdaǵy kez kelgen qoıylym – tárbıelik, ıdeologııalyq máni bar dúnıe. Muqaǵalıdy bilmeıtin adam joq, ony eńbektegen baladan bastap, eńkeıgen qartqa deıin tanıdy. Aqynnyń tili jeńil, uıqasy qarapaıym bolǵanymen, óleńderi óte ómirsheń. Zertteý barysynda bir erekshe dúnıege kóz jetkizdim: Muqaǵalı poezııasynyń tereńdigi sheksiz. Onyń shaǵyn ǵana bir kitabynda qozǵamaǵan taqyryp joq – saıasat ta bar, lırıka da, tarıh, tabıǵat, mahabbat, adam taǵdyry da túgel qamtylǵan. Ne izdeseń de Muqaǵalıdan tabýǵa bolady. Bul qoıylym – sonyń bir ǵana qyry. Biz monoqoıylymdy 45 mınýtqa syıdyrdyq, sondyqtan Muqaǵalıdyń bar bolmysyn tolyq ashyp tastadyq dep aıta almaımyz. Degenmen, nebári 45 jyl ǵumyr keshken Muqaǵalı ómirden ótkennen keıin de kınoǵa arqaý bolyp, spektaklder men ádebı keshterde nasıhattalyp keledi. Onyń murasy eshqashan taýsylmaıdy, qaıta ýaqyt ótken saıyn tereńdeı beredi», deıdi akter.
Premera sońynda kórermen qaýym ártisterge tik turyp qoshemet kórsetip, qoıylym ystyq yqylas pen zor rızashylyqqa bólendi. Aqıyq aqynnyń rýhyn asqaqtatqan bul kesh Jetisý jurtshylyǵy úshin naǵyz rýhanı qazynaǵa aınaldy.
