Sýretti túsirgen – Erlan OMAR, «EQ»
Joba aıasynda áskerı qyzmettiń kóptegen úderisi avtomattandyrylyp, sıfrlyq formatqa kóshirilip jatyr. Iаǵnı sarbazdar týraly derekter, olardyń qyzmet barysy, densaýlyq jaǵdaıy men kúndelikti tirshiligi arnaıy júıeler arqyly baqylaýǵa alynǵan. Bul komandırlerge de, ata-analarǵa da naqty ári jedel aqparat alýǵa múmkindik bermek.
Iske asyryla bastaǵanyna kóp ýaqyt óte qoımasa da «Sarbaz+» ata-ana men ásker arasyndaǵy kópirge aınalyp úlgerdi. О́ıtkeni bul jobanyń mańyzdy tustarynyń biri – ata-analarmen araǵa ornatylǵan baılanys. Buryn áskerdegi balasynyń jaǵdaıyn bilý qıynǵa soqsa, qazir arnaıy platformalar arqyly ata-analar balasynyń qandaı bólimde boryshyn ótep jatqanyn, jalpy jaǵdaıyn baqylap otyra alady. Bul óz kezeginde qoǵamdaǵy áskerge degen senimdi arttyrýǵa yqpal etedi.
Degenmen «Sarbaz+» sıfrlandyrýmen ǵana shektelmeıdi. Joba aıasynda sarbazdardyń turmys jaǵdaıyn jaqsartý, tamaqtaný sapasyn arttyrý, medısınalyq qyzmet kórsetý deńgeıin kóterý máseleleri de qamtylǵan. Sonymen qatar áskerı qyzmetshilerdiń quqyqtaryn qorǵaý jáne olardyń qaýipsizdigin qamtamasyz etý de nazarǵa alynǵan.
Ashyqtyq pen baqylaýǵa negizdelgen bul joba áskerı bólimderdegi ashyqtyqty kúsheıtýge múmkindik beredi. Árbir sarbazdyń jaǵdaıy júıeli túrde tirkelip otyrǵandyqtan, túrli zańbuzýshylyqtardyń aldyn alý da jeńildeıdi. Bul ásirese qoǵamda jıi kóteriletin áskerdegi qaýipsizdik máselelerin sheshýge baǵyttalǵan mańyzdy qadam bolyp otyr.
Jobanyń alǵashqy qanatqaqty alańy retinde Almaty oblysyndaǵy 78460 áskerı bólimi tańdalǵan eken. «Sarbaz+» merzimdi áskerı qyzmetke degen kózqarasty transformasııalaý aıasynda júzege asyrylyp, sarbazdardy daıarlaýdyń neǵurlym sanaly ári damýǵa baǵyttalǵan júıesin kózdeıdi. Qorǵanys vıse-mınıstri Darhan Ahmedıevtiń aıtýynsha, mundaǵy negizgi maqsat – sarbazdardyń bir jyldyq áskerı qyzmetin barynsha tıimdi, mazmundy ári paıdaly ótkizýine jaǵdaı jasaý.
– «Sarbaz+» jobasy bizdiń merzimdi áskerı qyzmettegi sarbazdardy jandandyrýǵa baǵyttalǵan joba. Iаǵnı negizgi maqsaty – sarbazdardyń bir jyldyq áskerı qyzmetin múmkindiginshe tıimdi ótkizý. Basqasha aıtqanda, osy bir jyl ishinde sarbazdar ýaqyt ótkizip qana qoımaı, ózderin damytyp, naqty daǵdylardy meńgerip shyǵýǵa tıis. Joba aıasynda áskerı bólimderde túrli múmkindikter qarastyrylǵan. О́zderińiz kórgendeı, dron arenasy, baılanys kabınetteri bar. Sonymen qatar fıtnes-brasletter engizilip jatyr, sarbazdar sportpen turaqty túrde shuǵyldanady. Aptasyna úsh ret djıý-djıtsý sabaqtary ótkizilip, razrıad beriledi. Buǵan qosa elektrondyq tır, fýtbol alańy, strıtbol jáne vorkaýt alańdary jumys isteıdi. Iаǵnı sarbazdardyń ýaqytyn tıimdi ótkizýine tolyq jaǵdaı jasalǵan. Nátıjesinde, bir jyl ishinde áskerı qyzmetshiler aǵylshyn tilin úırenip shyǵa alady, shahmattan belgili bir deńgeıge jetedi, sportpen kúndelikti aınalysady. Jalpy alǵanda, sarbazdar bul ýaqytty jan-jaqty damýǵa paıdalana alady, – deıdi vıse-mınıstr.
Joba aıasynda otandyq iri ulttyq jáne jeke kompanııalarmen memorandýmdar jasalǵan. Ásirese bul baılanys polki bolǵandyqtan, baılanys salasynda jumys isteıtin iri kompanııalarmen áriptestik ornatylǵan. Sonyń nátıjesinde, osy áskerı bólimnen shyqqan sarbazdar atalǵan kompanııalarda jumysqa ornalasý múmkindigine ıe bolady. Iаǵnı olar áskerı qyzmet barysynda qajetti aqparat pen daǵdylardy meńgerip, keıin sol mekemelerge baryp, tájirıbeden ótip, ári qaraı turaqty jumysqa tura alady. Bul burynnan bar UBT tapsyrmaı grant alý múmkindiginen bólek, qosymsha múmkindik retinde usynylyp otyr.
– Joba tek bilim men daǵdy berýmen shektelmeıdi. Qaýipsizdik máselesine de erekshe nazar aýdarylǵan. Qazirgi tańda sarbazdardyń kúndelikti qaýipsizdigi – eń ózekti máselelerdiń biri. Osyǵan baılanysty áskerı bólimderge jańa, «aqyldy» kameralar ornatylyp, beıneanalıtıka júıesi engizilgen. Barlyq kamera bir júıege biriktirilip, áskerı bólimdegi jaǵdaıdy bir ekrannan baqylaýǵa múmkindik bar. Bul aqparat bólim komandırine jáne shtab basshysyna tikeleı jetkizilip otyrady, – deıdi D.Ahmedıev.
Mınıstr orynbasarynyń aıtýynsha, ofıserler men serjanttar arnaıy transformasııalyq kýrstardan ótken. Bul kýrstar aıasynda olar kóshbasshylyq qasıetterdi damytý, sarbazdarmen tıimdi qarym-qatynas ornatý, psıhologııalyq turǵyda durys jumys isteý daǵdylaryn meńgeripti. Iаǵnı jańa formattaǵy kóshbasshylyq pen kommýnıkasııa mádenıeti qalyptastyrylyp jatyr.
Psıhologııalyq qoldaý baǵytynda da jańashyldyqtar bar. Áskerı bólimderde alǵash ret psıhologııalyq demalys kabınetteri ashylyp, onda oıyn prıstavkalary, sonyń ishinde PlayStation 5 ornatylǵan. Bul sarbazdardyń emosıonaldyq júktemesin azaıtýǵa múmkindik beredi.
– Aldaǵy ýaqytta «Sarbaz+» basqa da áskerı bólimderge kezeń-kezeńimen engiziledi. Jalpy, jyl saıyn ekiden bastap onǵa deıin áskerı bólim qosylyp, jobanyń aýqymy keńeıe beredi, – deıdi vıse-mınıstr.
Jobada qazirgi eńbek naryǵyndaǵy ózgerister de eskerilgen eken. Búginde barlyq mamandyq dıplomdy talap ete bermeıdi, ásirese IT salasynda naqty daǵdy mańyzdy. Mysaly, Google sııaqty kompanııalar adamnyń qabiletine basymdyq beredi. Osyǵan baılanysty, eger sarbaz qajetti daǵdylardy meńgerse, dıplomsyz-aq jumysqa ornalasý múmkindigi qarastyrylǵan. Sonymen qatar joba aıasynda áskerı daıarlyq baǵdarlamasy qaıta qaralyp, ýaqytty barynsha únemdi paıdalaný qaǵıdaty engizilgen.
Jýyrda elimizdiń qorǵanys vedomstvosynyń basshysy, avıasııa general-leıtenanty Dáýren Qosanov pen Parlament depýtattary Almaty garnızonyna sapary barysynda 78460 áskerı bóliminiń bazasynda iske qosylǵan «Sarbaz+» ınnovasııalyq jobasymen tanysyp qaıqan-tyn. Qonaqtarǵa Rtel radıobaılanys mamandaryn, ushqyshsyz basqarylatyn Ashik Aspan qurylǵylarynyń operatorlaryn jáne Eltex tehnologııalyq júıelerin daıarlaýdyń oqý synyptary kórsetildi. Mınıstrliktiń baspasóz qyzmetiniń aqparatyna súıensek, jobaǵa qatysy bar TechOrda baǵdarlamasy boıynsha Astana Hub-pen ornatylǵan yntymaqtastyq aqparattyq qaýipsizdik taldaýyn, derekterdi qorǵaýdy jáne UUA basqarý úshin jasandy ıntellekt tehnologııalaryn úırenýge múmkindik beredi.
– Aı-sulý telegram-boty jáne Armia.kz aqparattyq platformasy syndy sıfrlyq servıster de osy jobanyń aıasynda óz qyzmetin kórsetip jatyr. «Sarbaz+» tehnologııany, ınfraqurylymdy damytyp, adam kúshin sanaly jumsaýǵa baǵyttalǵan. Biz qyzmettiń zaman talabyna saı jáne áskerı qyzmetshilerdiń kásibı ósýi úshin múmkindikter jasaımyz, – deıdi D. Qosanov.
Al Senat depýtaty Ǵalıasqar Sarybaev otandyq qorǵanys salasy tarıhyndaǵy biregeı jobaǵa oń baǵasyn berip, osyndaı jetistikter arqyly búgingi býynnyń Qarýly kúshterimizge degen seniminiń arta túsetinin atap ótti.
– «Sarbaz+» armııany modernızasııalaýǵa júıeli kózqarastyń mysaly bola alady jáne adam kapıtalyn damytýdyń strategııalyq mindetterine jaýap beredi. Biz merzimdi qyzmet tek tártip pen patrıotızm mektebine ǵana emes, zaman talabyna saı quzyretteri bar alańǵa aınalǵanyn kórip otyrmyz. Atalǵan joba básekege qabiletti mamandardy qalyptastyryp, jastardyń Qarýly kúshterge degen senimin arttyrady, – deıdi senator.
Búgingi tańda jobanyń paıdaly bolatyny jaıly biraz mysal keltirýge bolady. Máselen, Myarmy.kz portaly arqyly 268 ótinim berilip, 90 sarbaz iriktelgen. Bul – bir orynǵa 3 adam talasty degen sóz. Demek, aldaǵy ýaqytta jastardyń jobaǵa degen qyzyǵýshylyǵy artatyny sózsiz.
Jalpy alǵanda, «Sarbaz+» – áskerdi jańa deńgeıge kóterýge baǵyttalǵan keshendi joba. Ol áskerı qyzmettiń ashyqtyǵyn arttyryp qana qoımaı, sarbazdardyń ál-aýqatyn jaqsartýǵa jáne qoǵam men ásker arasyndaǵy baılanysty nyǵaıtýǵa yqpal etedi. Aldaǵy ýaqytta bul bastama tolyq iske asqan jaǵdaıda, elimizdiń Qarýly kúshteri zamanaýı, ashyq ári senimdi ınstıtýtqa aınalary haq.
