Qazaqstan Respýblıkasy
Aýyl sharýashylyǵy mınıstrligi
2015 jylǵy 3 shilde №15-03/609
Astana qalasy Qazaqstan Respýblıkasy
Ulttyq ekonomıka mınıstrligi
2015 jylǵy 10 shilde №522
Astana qalasy
BIRLESKEN BUIRYQ
Astyq naryǵyn retteý, maqtanyń qaýipsizdigi men sapasy salasyndaǵy
memlekettik baqylaý boıynsha táýekel dárejesin baǵalaý krıterıılerin jáne
tekserý paraqtarynyń nysandaryn bekitý týraly
«Qazaqstan Respýblıkasyndaǵy memlekettik baqylaý jáne qadaǵalaý týraly» 2011 jylǵy 6 qańtardaǵy Qazaqstan Respýblıkasy Zańynyń 11-baby 1-tarmaǵynyń 2) tarmaqshasyna, 13-babynyń 3-tarmaǵyna jáne 15-babynyń 1-tarmaǵyna sáıkes buıyramyz:
1. Mynalar:
1) osy birlesken buıryqqa 1-qosymshaǵa sáıkes astyq naryǵyn retteý salasyndaǵy memlekettik baqylaý boıynsha táýekel dárejesin baǵalaý krıterııleri;
2) osy birlesken buıryqqa 2-qosymshaǵa sáıkes maqtanyń qaýipsizdigi men sapasy salasyndaǵy memlekettik baqylaý boıynsha táýekel dárejesin baǵalaý krıterııleri;
3) osy birlesken buıryqqa 3-qosymshaǵa sáıkes astyq naryǵyn retteý salasyndaǵy memlekettik baqylaý boıynsha tekserý paraǵynyń nysany;
4) osy birlesken buıryqqa 4-qosymshaǵa sáıkes maqtanyń qaýipsizdigi men sapasy salasyndaǵy memlekettik baqylaý boıynsha tekserý paraǵynyń nysany bekitilsin.
2. Osy birlesken buıryqqa 5-qosymshaǵa sáıkes Qazaqstan Respýblıkasy Aýyl sharýashylyǵy mınıstriniń mindetin atqarýshynyń jáne Qazaqstan Respýblıkasy Ekonomıkalyq damý jáne saýda mınıstriniń mindetin atqarýshynyń keıbir birlesken buıryqtarynyń kúshi joıyldy dep tanylsyn.
3. Qazaqstan Respýblıkasy Aýyl sharýashylyǵy mınıstrliginiń Agroónerkásiptik keshendegi memlekettik ınspeksııa komıteti zańnamada belgilengen tártippen:
1) osy birlesken buıryqtyń Qazaqstan Respýblıkasy Ádilet mınıstrliginde memlekettik tirkelýin;
2) osy birlesken buıryq Qazaqstan Respýblıkasy Ádilet mınıstrliginde memlekettik tirkelgennen keıin kúntizbelik on kún ishinde onyń kóshirmesiniń merzimdik baspa basylymdaryna jáne «Ádilet» aqparattyq-quqyqtyq júıesine resmı jarııalaýǵa jiberilýin;
3) osy birlesken buıryqtyń Qazaqstan Respýblıkasy Aýyl sharýashylyǵy mınıstrliginiń ınternet-resýrsynda jáne memlekettik organdardyń ıntranet-portalynda ornalastyrylýyn qamtamasyz etsin.
4. Osy birlesken buıryqtyń oryndalýyn baqylaý jetekshilik etetin Qazaqstan Respýblıkasy Aýyl sharýashylyǵy vıse-mınıstrine júktelsin.
5. Osy birlesken buıryq alǵashqy resmı jarııalanǵan kúninen keıin kúntizbelik on kún ótken soń qoldanysqa engiziledi.
Qazaqstan Respýblıkasynyń
Aýyl sharýashylyǵy
mınıstriniń mindetin atqarýshy
______________ S.OMAROV Qazaqstan Respýblıkasynyń
Ulttyq ekonomıka mınıstri
__________________ E.DOSAEV
«KELISILGEN»
Qazaqstan Respýblıkasy Bas prokýratýrasynyń
Quqyqtyq statıstıka jáne
arnaıy esepke alý jónindegi komıtetiniń tóraǵasy
___________________ S.AITPAEVA
2015 jylǵy 10 shilde
Qazaqstan Respýblıkasy Aýyl sharýashylyǵy mınıstriniń mindetin atqarýshynyń
2015 jylǵy 3 shildedegi №15-03/609 jáne Qazaqstan Respýblıkasy Ulttyq ekonomıka mınıstriniń
2015 jylǵy 10 shildedegi № 522 birlesken buıryǵyna 1-qosymsha
Astyq naryǵyn retteý salasyndaǵy memlekettik baqylaý boıynsha
táýekel dárejelerin baǵalaý krıterııleri
1. Jalpy erejeler
1. Osy astyq naryǵyn retteý salasyndaǵy memlekettik baqylaý boıynsha táýekel dárejelerin baǵalaý krıterııleri (budan ári – Krıterııler) «Qazaqstan Respýblıkasyndaǵy memlekettik baqylaý jáne qadaǵalaý týraly» 2011 jylǵy 6 qańtardaǵy Qazaqstan Respýblıkasynyń Zańyna sáıkes, astyq naryǵyn retteý salasyndaǵy baqylaý sýbektilerin táýekel dárejelerine jatqyzý jáne ishinara tekserý júrgizý kezinde tekseriletin sýbektilerdi irikteý úshin ázirlendi.
2. Osy Krıterıılerde mynadaı uǵymdar paıdalanylady:
1) baqylaý sýbektileri –astyqty óndirýge, saqtaýǵa, tasymaldaýǵa, qaıta óńdeýge jáne ótkizýge baılanysty qyzmetti júzege asyratyn jeke jáne zańdy tulǵalar;
2) obektıvti krıterııler – astyq naryǵyn retteý salasyndaǵy táýekel dárejesine baılanysty jáne jeke tekseriletin sýbektige (obektige) tikeleı baılanyssyz tekseriletin sýbektilerdi (obektilerdi) irikteý úshin paıdalanylatyn táýekel dárejesin baǵalaý krıterııleri;
3) sýbektıvti krıterııler – naqty tekseriletin sýbektiniń (obektiniń) qyzmet nátıjelerine baılanysty tekseriletin sýbektilerdi (obektilerdi) irikteý úshin paıdalanylatyn táýekelder dárejesin baǵalaý krıterııleri;
4) táýekel – tekseriletin sýbektiniń qyzmeti nátıjesinde astyq týraly zańnama talaptarynyń buzylý saldarynan astyqtyń, onyń ishinde memlekettik astyq resýrstarynyń joǵalý, kem shyǵý, búliný, zaqymdaný, sapasy tómendeý túrinde keltirilgen onyń saldarlarynyń aýyrlyq dárejesi eskerile otyryp, jeke jáne zańdy tulǵalardyń zańdy múddelerine, memlekettiń múliktik múddelerine zııan keltirý yqtımaldylyǵy.
3. Táýekeldiń joǵary dárejesine jatqyzylǵan tekseriletin sýbektilerge (obektilerge) qatysty ishinara, jospardan tys tekserýler men baqylaýdyń ózge de nysandary qoldanylady.
Táýekeldiń joǵary dárejesine jatqyzylmaǵan tekseriletin sýbektilerge (obektilerge) qatysty jospardan tys tekserýler men baqylaýdyń ózge de nysandary qoldanylady.
4. Baqylaý sýbektilerin táýekelderdiń dárejeleri boıynsha bólý obektıvti jáne sýbektıvti krıterııler negizinde júzege asyrylady.
2. Obektıvti krıterııler
5. Baqylaý sýbektileriniń táýekel dárejelerin baǵalaý jáne olardy táýekeldiń joǵary tobyna jatqyzý baqylaý sýbektiniń qyzmeti nátıjesinde onyń saldarynyń aýyrlyq dárejesi eskerile otyryp, adamnyń ómirine nemese densaýlyǵyna, jeke jáne zańdy tulǵalardyń zańdy múddelerine, memlekettiń múliktik múddelerine zııan keltirý yqtımaldyǵy negizinde obektıvti krıterııler boıynsha júzege asyrylady.
Baqylaý sýbektileriniń óz qyzmetin júzege asyrý kezinde astyq naryǵyn retteý salasynda zańnamany buzýy saqtaýdaǵy astyqtyń, onyń ishinde memlekettik astyq resýrstarynyń sapasynyń tómendeýine, joǵalýyna ákelip soǵady, bul óz kezeginde jeke jáne zańdy tulǵalardyń zańdy múddelerine, memlekettiń múliktik múddelerine aıtarlyqtaı zııan keltiredi.
Obektıvti krıterııler boıynsha joǵary qoǵamdyq táýekelderdi eskere otyryp táýekeldiń joǵary dárejesine astyq qabyldaý kásiporyny jatady.
3. Sýbektıvti krıterııler
6. Sýbektıvti krıterıılerdi aıqyndaý mynadaı kezeńderdi qoldana otyryp júzege asyrylady.
1) derekter bazasyn qalyptastyrý jáne aqparat jınaý;
2) aqparatty taldaý jáne táýekelderdi baǵalaý.
Baqylaý sýbektileri boıynsha aqparatty taldaý úshin mynadaı aqparat kózi paıdalanylady:
1) baqylaý sýbektilerin burynǵy tekserýlerdi taldaý nátıjeleri bul rette, buzýshylyqtardyń aýyrlyq dárejesi (óreskel, eleýli, bolmashy) tekserý paraqtarynda kórsetilgen zańnama talaptaryn saqtamaǵan jaǵdaıda belgilenedi;
2) baqylaý sýbektileri jergilikti atqarýshy organnyń qurylymdyq bólimshelerine usynatyn eseptilik pen málimetterdi monıtorıngileý nátıjeleri;
3) baqylaý sýbektilerine zańdy nemese jeke tulǵalardan, memlekettik organdardan kelip túsetin rastalǵan shaǵymdar men ótinishterdiń bolýy jáne sany.
7.Osy krıterıılerdiń 6-tarmaǵynda aıqyndalǵan aqparat kózderiniń negizinde mynadaı sýbektıvti krıterııler aıqyndalady:
№ Krıterıılerdiń ataýy Buzýshylyq dárejesi
1. Aqparat kózi boıynsha «Burynǵy tekserýlerdiń nátıjeleri» (aýyrlyq dárejesi tómendegi keltirilgen talaptar saqtalmaǵan jaǵdaıda belgilenedi):
1 Astyq qabyldaý, ólsheý, keptirý, tazartý, saqtaý jáne tıep-jóneltý júzege asyrylatyn astyq qoımasynyń (elevatordyń, astyq qabyldaý pýnktiniń) menshik quqyǵyn rastaıtyn anyqtamanyń bolýy óreskel
2 Belgilengen nysan boıynsha astyq qolhattarynyń tizilimin jasaý óreskel
3 Astyq qolhattary tiziliminiń derekterine sáıkes astyqtyń saqtalýyn qamtamasyz etý óreskel
4 Saqtaý kezinde astyqtyń temperatýrasyn jáne ylǵaldylyǵyn baqylaýǵa arnalǵan aqaýsyz jabdyqtyń bolýy óreskel
5 Astyq qolhattary boıynsha mindettemelerdi oryndaýǵa kepildik berý júıesine qatysý shartynyń nemese astyq qolhattaryn ustaýshylar aldyndaǵy azamattyq-quqyqtyq jaýapkershiligin saqtandyrý shartynyń bolýy óreskel
6 Úshinshi tulǵalardyń mindettemeleri boıynsha múlikti kepilge qoıýdy rastaıtyn qujattyń bolýy óreskel
7 Astyqtyń sandyq-sapalyq esep kitabyn júrgizýge qoıylatyn talaptardy saqtaý eleýli
8 Astyqta taýarlyq-kóliktik júk qujattarynyń bolýy eleýli
9 Ortasha táýliktik synamasy boıynsha sapasyn aıqyndaı otyryp, belgilengen nysan boıynsha avtomobıl kóligimen qabyldanǵan astyqqa júk qujattar tiziliminiń bolýy eleýli
10 Belgilengen nysan boıynsha astyqty tazalaý,keptirý aktilerin tıisinshe resimdeý eleýli
11 Berilgen, búlingen, ótelgen astyq qolhattary blankileriniń sany men saqtaý merziminiń sáıkestigi eleýli
12 Astyq saqtaýdy qysqy jaǵdaıyna aýystyrý boıynsha is-sharalardy ýaqtyly júrgizý eleýli
13 Astyq qolhattaryn berýge jáne resimdeýge, sondaı-aq astyq qolhattarynyń tizilimin júrgizýge jaýapty tulǵalardy anyqtaıtyn ishki qujattyń bolýy eleýli
14 Tehnologııalyq jabdyqtyń (astyq tazalaý mashınalary, astyq keptirý jabdyǵy, salystyryp tekserilgen tarazy jabdyǵy, tıeý-túsirý qurylǵylary, kótergish-kólik jabdyǵy, jyljymaly kólik jabdyǵynyń) jaramdy kúıi eleýli
15 Astyq qoımalarynyń jáne olardyń tehnologııalyq jelileriniń jaramdy kúıi eleýli
16 Belgilengen nysan boıynsha avtomobıl jáne temir jol tarazylarynda júkterdi ólsheýdi tirkeý jýrnalyn toltyrýdyń sáıkes kelýi bolmashy
17 Belgilengen nysan boıynsha astyqtyń zerthanalyq taldaý nátıjelerin tirkeý jýrnalynyń tıisinshe toltyrylýy bolmashy
18 Astyqty tıep-jóneltýge alynǵan buıryqtardyń esebi jýrnalyn tıisinshe toltyrý bolmashy
19 Astyqty saqtaý kezinde birtekti partııadan alynǵan ortasha synama boıynsha aıyna bir ret tolyq tehnıkalyq taldaý júrgizilgenin rastaıtyn qujattyń bolmaýy bolmashy
20 Astyq qoımalary alańynyń (astyq qabyldaý pýnktiniń) 10%-y kóleminde bos qoıma syıymdylyǵynyń, elevatorlarda súrlem ústindegi transporterdiń árqaısysyna eń keminde bir bos súrlemniń bolýy bolmashy
21 Saqtaýdaǵy astyqtyń temperatýrasyn baqylaýdy ýaqytyly júrgizýdi rastaıtyn qujattyń bolýy bolmashy
2. Aqparat kózi boıynsha «baqylaý sýbektileri jergilikti atqarýshy organnyń qurylymdyq bólimshelerine usynatyn eseptilik pen málimetterdi monıtorıngileý nátıjeleri»:
1 Astyq qabyldaý kásiporyndarynda saqtaýda turǵan astyqtyń bolýy týraly eseptilikti usynbaý eleýli
2 Astyq qolhattarynyń alynǵan, berilgen, ótelgen, búlingen jáne taza blankileri týraly aqparatty usynbaý eleýli
3 Jańa túsimnen astyq qabyldaý kásiporyndaryna saqtaýǵa túsken astyqtyń sany men sapasy týraly aqparatty usynbaý eleýli
3. Aqparat kózi boıynsha «baqylaý sýbektilerine zańdy nemese jeke tulǵalardan,
memlekettik organdardan kelip túsetin rastalǵan shaǵymdar men ótinishterdiń bolýy jáne sany»
sýbektıvti krıterııler bolyp tabylady:
1 Astyq qabyldaý kásiporyndaryna kelip túsetin astyq sapasynyń kórsetkishterin anyqtaý boıynsha baqylaý sýbektilerine túsken bir jáne odan da kóp rastalǵan shaǵymdar men ótinishterdiń bolýy eleýli
2 Bir jáne odan da kóp rastalǵan shaǵymdar men ótinishterdiń bolýy, ony qaraý boıynsha baqylaý sýbektisi Qazaqstan Respýblıkasynyń astyq naryǵyn retteý salasynda zańnamanyń buzǵan jaǵdaıda ákimshilik jaýapkershilikke tartyldy eleýli
3 Astyq qabyldaý kásiporyndarynda astyq qolhattaryn ustaýshylar aldynda astyq qolhattaryn berý olardyń aınalymy jáne olardy óteý boıynsha baqylaý sýbektisine bir jáne odan da kóp rastalǵan shaǵymdar men ótinishterdiń bolýy eleýli
4 Bir jáne odan da kóp rastalǵan shaǵymdar men ótinishterdiń bolýy, ony qaraý boıynsha baqylaý sýbektisine jergilikti atqarýshy organ Qazaqstan Respýblıkasynyń astyq naryǵyn retteý salasynda zańnamanyń anyqtalǵan buzýshylyqty joıý boıynsha nusqama berdi bolmashy
8. Retteýshi memlekettik organnyń táýekelder dárejesin baǵalaý krıterıılerine sáıkes sýbektıvti krıterıılerdiń táýekel dárejesiniń kórsetkishi 0-den 100-ge deıingi shákil boıynsha esepteledi.
Bir óreskel dárejedegi buzýshylyq 100 kórsetkishine teńestiriledi.
Eger óreskel dárejedegi buzýshylyq anyqtalmaǵan jaǵdaıda táýekel dárejeleriniń kórsetkishterin aıqyndaý eleýli jáne bolmashy dárejedegi buzýshylyqtardyń kórsetkishteri esepteledi, sosyn qosylady.
Eleýli dárejedegi buzýshylyqtardyń kórsetkishterin aıqyndaǵan kezde 0,7 ólsheý koeffısenti qoldanylady jáne osy kórsetkish mynadaı formýla boıynsha esepteledi.
Rz = (K2 h 100/K1) h 0,7
munda:
Rz – eleýli dárejedegi buzýshylyqtardyń kórsetkishi;
K1 – tekseriletin sýbektige (obektige) tekserýge (taldaýǵa) usynylǵan eleýli dárejedegi buzýshylyqtardyń jalpy sany;
K2 –eleýli dárejedegi buzýshylyqtardyń anyqtalǵan sany.
Bolmashy dárejedegi buzýshylyqtardyń kórsetkishterin aıqyndaǵan kezde 0,3 ólsheý koeffısenti qoldanylady jáne osy kórsetkish mynadaı formýla boıynsha esepteledi:
Rn = (K4 h 100/K3) h 0,3
munda:
Rn – bolmashy dárejedegi buzýshylyqtardyń kórsetkishi;
K3 – tekseriletin sýbektige (obektige) tekserýge (taldaýǵa) usynylǵan bolmashy dárejedegi buzýshylyqtardyń jalpy sany;
K4 – bolmashy dárejedegi buzýshylyqtardyń anyqtalǵan sany.
Táýekel dárejesiniń kórsetkishi (R) mynadaı formýla boıynsha eleýli jáne bolmashy dárejedegi buzýshylyqtardyń kórsetkishterin qosý jolymen aıqyndalady:
R = Rz + Rn
munda:
R – táýekel dárejesiniń kórsetkishi;
Rz – eleýli dárejedegi buzýshylyqtardyń kórsetkishi;
Rn - bolmashy dárejedegi buzýshylyqtardyń kórsetkishi.
Táýekel dárejesiniń kórsetkishteri boıynsha tekseriletin sýbekt (obekt) mynalarǵa jatady:
1) táýekeldiń joǵary dárejesi –60-tan 100-ge deıingi táýekel dárejesiniń kórsetkishi kezinde jáne oǵan qatysty ishinara tekserý júrgiziledi;
2) táýekeldiń joǵary dárejesine jatpaıtyn – 0-den 60-qa deıingi táýekel dárejesiniń kórsetkishi kezinde jáne oǵan qatysty ishinara tekserý júrgiziledi.
9. Ishinara tekserýlerdiń jıiligi jylyna bir retten jıi bolmaýy tıis.
10. Ishinara tekserýler esepti kezeń bastalǵanǵa deıin kúntizbelik on bes kúnnen keshiktirmeı quqyqtyq statıstıka jáne arnaıy esepter boıynsha ýákiletti organǵa jiberiletin júrgizilgen taldaý jáne baǵalaý nátıjeleri boıynsha bir jylǵa qalyptastyrylatyn ishinara tekserýler tizimderi negizinde júrgiziledi.
11. Iriktep tekserýlerdiń tizimderi:
1) sýbektıvti krıterııler boıynsha eń joǵary táýekel dárejesi kórsetkishi bar tekseriletin sýbektilerdiń basymdyǵyn;
2) memlekettik organnyń tekserýlerdi júrgizetin laýazymdyq tulǵalaryna túsetin júktemelerin eskere otyryp jasalady.
Qazaqstan Respýblıkasy Aýyl sharýashylyǵy mınıstriniń mindetin atqarýshynyń
2015 jylǵy 3 shildedegi №15-03/609 jáne Qazaqstan Respýblıkasy Ulttyq ekonomıka mınıstriniń
2015 jylǵy 10 shildedegi № 522 birlesken buıryǵyna 2-qosymsha
Maqtanyń qaýipsizdigi men sapasy salasyndaǵy memlekettik baqylaý boıynsha
táýekel dárejelerin baǵalaý krıterııleri
1. Jalpy erejeler
1. Osy maqtanyń qaýipsizdigi men sapasy salasyndaǵy memlekettik baqylaý boıynsha táýekel dárejelerin baǵalaý krıterııleri (budan ári – Krıterııler) «Qazaqstan Respýblıkasyndaǵy memlekettik baqylaý jáne qadaǵalaý týraly» 2011 jylǵy 6 qańtardaǵy Qazaqstan Respýblıkasynyń Zańyna sáıkes, maqtanyń qaýipsizdigi men sapasy salasyndaǵy baqylaý sýbektilerin táýekel dárejelerine jatqyzý jáne ishinara tekserý júrgizý kezinde tekseriletin sýbektilerdi irikteý úshin ázirlendi.
2. Osy Krıterıılerde mynadaı uǵymdar paıdalanylady:
1) baqylaý sýbektileri – shıtti maqtany óndirýge, saqtaýǵa, tasymaldaýǵa, ony maqta talshyǵyna bastapqy óńdeýge jáne maqtany ótkizýge baılanysty qyzmetti júzege asyratyn jeke jáne zańdy tulǵalar;
2) maqta naryǵynyń monıtorıngi - maqta naryǵyna qatysýshylar júzege asyratyn maqtany óndirýdi, óńdeýdi, saqtaýdy jáne ótkizýdi qosa alǵanda, maqta naryǵy derekterin jınaýǵa, pysyqtaýǵa jáne taldaýǵa baǵyttalǵan is-sharalar jıyntyǵy;
3) obektıvti krıterııler – maqtanyń qaýipsizdigi men sapasy salasyndaǵy táýekel dárejesine baılanysty jáne jeke tekseriletin sýbektige (obektige) tikeleı baılanyssyz tekseriletin sýbektilerdi (obektilerdi) irikteý úshin paıdalanylatyn táýekel dárejesin baǵalaý krıterııleri;
4) sýbektıvti krıterııler – naqty tekseriletin sýbektiniń (obektiniń) qyzmet nátıjelerine baılanysty tekseriletin sýbektilerdi (obektilerdi) irikteý úshin paıdalanylatyn táýekelder dárejesin baǵalaý krıterııleri;
5) táýekel – baqylaý sýbektisiniń qyzmeti nátıjesinde shıtti maqtany ósirý kezinde, sondaı-aq shıtti maqtany saqtaý jáne óńdeý kezinde týyndaıtyn adamnyń ómirine, densaýlyǵyna, qorshaǵan ortaǵa onyń ishinde ósimdik jáne janýarlar dúnıesine zııan keltirý yqtımaldylyǵy.
Maqta óńdeý uıymdarynyń aýyl sharýashylyǵy taýar óndirýshilerdiń zańdy, ekonomıkalyq jáne múlikti múddelerine aıtarlyqtaı zııan keltirýi, shıtti maqtany jáne onyń óńdeý ónimderin qabyldaý, saqtaý jáne bastapqy óńdeý kezinde shıtti maqtanyń sandyq-sapalyq kórsetkishterin jasandy tómendetýde kórsetilgen, sondaı-aq maqta egetin óńirlerde áleýmettik ahýal táýekeliniń (qaýipiniń) týyndaýyna ákep soǵady.
3. Táýekeldiń joǵary dárejesine jatqyzylǵan tekseriletin sýbektilerge (obektilerge) qatysty ishinara, jospardan tys tekserýler men baqylaýdyń ózge de nysandary qoldanylady.
Táýekeldiń joǵary dárejesine jatqyzylmaǵan tekseriletin sýbektilerge (obektilerge) qatysty jospardan tys tekserýler men baqylaýdyń ózge de nysandary qoldanylady.
4. Baqylaý sýbektilerin táýekelderdiń dárejeleri boıynsha bólý obektıvti jáne sýbektıvti krıterııler negizinde júzege asyrylady.
2. Obektıvti krıterııler
5. Baqylaý sýbektileriniń táýekel dárejelerin obektıvti krıterııler boıynsha baǵalaý jáne olardy táýekeldiń joǵary tobyna jatqyzý baqylaý sýbektiniń qyzmeti nátıjesinde onyń saldarynyń aýyrlyq dárejesi eskerile otyryp, adamnyń ómirine nemese densaýlyǵyna, jeke jáne zańdy tulǵalardyń zańdy múddelerine, memlekettiń múliktik múddelerine zııan keltirý yqtımaldyǵy negizinde júzege asyrylady.
Baqylaý sýbektileriniń maqta qaýipsizdigi men sapasy salasyndaǵy zańnamany buzýy Qazaqstan Respýblıkanyń toqyma jáne tamaq ónerkásibiniń negizin quraıtyn strategııalyq taýar bolyp tabylatyn maqta sapasynyń tómendeýine ákelip soǵady.
Obektıvti krıterııler boıynsha joǵary qoǵamdyq táýekelderdi eskere otyryp táýekeldiń joǵary dárejesine maqta óńdeý uıymy jatady.
3. Sýbektıvti krıterııler
6. Sýbektıvti krıterıılerdi aıqyndaý mynadaı kezeńderdi qoldana otyryp júzege asyrylady.
1) derekter bazasyn qalyptastyrý jáne aqparat jınaý;
2) aqparatty taldaý jáne táýekelderdi baǵalaý.
Baqylaý sýbektileri boıynsha aqparatty taldaý úshin mynadaı aqparat kózi paıdalanylady:
1) baqylaý sýbektilerin burynǵy tekserýlerdi taldaý nátıjeleri bul rette, buzýshylyqtardyń aýyrlyq dárejesi (óreskel, eleýli, bolmashy) tekserý paraqtarynda kórsetilgen zańnama talaptaryn saqtamaǵan jaǵdaıda belgilenedi;
2) baqylaý sýbektileri jergilikti atqarýshy organnyń qurylymdyq bólimshelerine usynatyn eseptilik pen málimetterdi monıtorıngileý nátıjeleri;
3) baqylaý sýbektilerine zańdy nemese jeke tulǵalardan, memlekettik organdardan kelip túsetin rastalǵan shaǵymdar men ótinishterdiń bolýy jáne sany.
7.Osy krıterıılerdiń 6-tarmaǵynda aıqyndalǵan aqparat kózderiniń negizinde mynadaı sýbektıvti krıterııler aıqyndalady:
№ Krıterıılerdiń ataýy Buzýshylyq dárejesi
1. Aqparat kózi boıynsha «Burynǵy tekserýlerdiń nátıjeleri»
(aýyrlyq dárejesi tómendegi keltirilgen talaptar saqtalmaǵan jaǵdaıda belgilenedi):
1 Belgilengen nysan boıynsha maqta qolhattary tiziliminiń bolýy óreskel
2 Maqta tazalaý zaýytyna menshik quqyǵyn rastaıtyn qujattyń bolýy óreskel
3 Maqta qolhattaryn ustaýshylar aldynda maqta qolhattary boıynsha mindettemelerdi oryndaýǵa kepildik berý júıesine qatysý shartynyń bolýy óreskel
4 Shıtti maqtany maqta talshyǵyna bastapqy óńdeýdiń tehnologııalyq operasııalaryn saqtaý óreskel
5 Maqta shıkizatynyń sandyq-sapalyq esep kitabyn júrgizýge qoıylatyn talaptardy saqtaý óreskel
6 Maqta qabyldaý pýnktine kelip túsetin maqta shıkizatyna taýarlyq-kóliktik júk qujattarynyń bolýy eleýli
7 Shıtti maqtany maqta talshyǵyna bastapqy óńdeýdiń tehnologııalyq operasııalaryn júzege asyrýǵa arnalǵan jabdyqtardyń (jeldetkish, tıep-túsirý mehanızmderi) bolýy eleýli
8 Maqta naryǵynyń monıtorıngin júrgizý máseleleri boıynsha eseptiliktiń bolýy eleýli
9 Belgilengen talaptarǵa sáıkes qabyldanǵan shıtti maqtany ólsheý jýrnalynnyń bolýy eleýli
10 Maqta qolhattaryn berý esebin júrgizýdiń bar-joǵy eleýli
11 Shıtti maqtany qabyldaýdy jáne ony qabyldaý pýnktinen maqta tazalaý zaýytyna jóneltý týraly salystyryp tekserýdiń jasalǵan aktileriniń bolýy eleýli
12 Shıtti maqtany maqta qabyldaý pýnktinen maqta tazalaý zaýytyna jóneltý kezinde taýarlyq-kóliktik júk qujattaryn jasaýdyń bolýy eleýli
13 Jóneltýge alynǵan sheshimder esebi jýrnalynyń bar-joǵy bolmashy
14 Maqtamen júrgizilgen operasııalardy kórsetetin qujattardy saqtaý merzimderin saqtaý bolmashy
15 Shıtti maqtany taldaý kartochkasynyń jáne shıtti maqtanyń ylǵaldylyǵy men lastanýyn taldaý nátıjelerin tirkeý jýrnalynyń bolýy bolmashy
16 Shıtti maqtany qabyldaǵan týraly túbirtektiń bolýy bolmashy
2. Aqparat kózi boıynsha «baqylaý sýbektileri jergilikti atqarýshy organnyń qurylymdyq bólimshelerine usynatyn eseptilik pen málimetterdi monıtorıngileý nátıjeleri»:
1 Maqta naryǵyna qatysýshylarda shıtti maqta men ony bastapqy qaıta óńdeý ónimderiniń bolýy jáne qozǵalysy týraly esepti usynbaý eleýli
2 Maqta ıelerine maqta qolhattaryn berý týraly esepti usynbaý eleýli
3 Maqta qolhattaryn bere otyryp, qoıma qyzmeti boıynsha qyzmetter kórsetý jónindegi qyzmetke qoıylatyn talaptardy saqtaý máseleleri boıynsha esepti ýaqytyly usynbaý bolmashy
3. Aqparat kózi boıynsha «baqylaý sýbektilerine zańdy nemese jeke tulǵalardan,
memlekettik organdardan kelip túsetin rastalǵan shaǵymdar men ótinishterdiń bolýy jáne sany»
sýbektıvti krıterııler bolyp tabylady:
1 Maqta qabyldaý uıymyna kelip túsetin shıtti maqta sapasynyń kórsetkishterin anyqtaý boıynsha baqylaý sýbektilerine túsken bir jáne odan da kóp rastalǵan shaǵymdar men ótinishterdiń bolýy óreskel
2 Bir jáne odan da kóp rastalǵan shaǵymdar men ótinishterdiń bolýy, ony qaraý boıynsha jergilikti atqarýshy organnyń qurylymdyq bólimsheleri baqylaý sýbektisin Qazaqstan Respýblıkasynyń maqta qaýipsizdigi men sapasy salasynda zańnamanyń buzǵan jaǵdaıda ákimshilik jaýapkershilikke tartady eleýli
3 Bir jáne odan da kóp rastalǵan shaǵymdar men ótinishterdiń bolýy, ony qaraý boıynsha jergilikti atqarýshy organnyń qurylymdyq bólimsheleri baqylaý sýbektisine Qazaqstan Respýblıkasynyń maqta qaýipsizdigi men sapasy salasynda zańnamanyń anyqtalǵan buzýshylyqty joıý boıynsha nusqama beredi bolmashy
8. Retteýshi memlekettik organnyń táýekelder dárejesin baǵalaý krıterıılerine sáıkes sýbektıvti krıterıılerdiń táýekel dárejesiniń kórsetkishi 0-den 100-ge deıingi shákil boıynsha esepteledi.
Bir óreskel dárejedegi buzýshylyq 100 kórsetkishine teńestiriledi.
Eger óreskel dárejedegi buzýshylyq anyqtalmaǵan jaǵdaıda táýekel dárejeleriniń kórsetkishterin aıqyndaý eleýli jáne bolmashy dárejedegi buzýshylyqtardyń kórsetkishteri esepteledi, sosyn qosylady.
Eleýli dárejedegi buzýshylyqtardyń kórsetkishterin aıqyndaǵan kezde 0,7 ólsheý koeffısenti qoldanylady jáne osy kórsetkish mynadaı formýla boıynsha esepteledi.
Rz = (K2 h 100/K1) h 0,7
munda:
Rz – eleýli dárejedegi buzýshylyqtardyń kórsetkishi;
K1 – tekseriletin sýbektige (obektige) tekserýge (taldaýǵa) usynylǵan eleýli dárejedegi buzýshylyqtardyń jalpy sany;
K2 –eleýli dárejedegi buzýshylyqtardyń anyqtalǵan sany.
Bolmashy dárejedegi buzýshylyqtardyń kórsetkishterin aıqyndaǵan kezde 0,3 ólsheý koeffısenti qoldanylady jáne osy kórsetkish mynadaı formýla boıynsha esepteledi:
Rn = (K4 h 100/K3) h 0,3
munda:
Rn – bolmashy dárejedegi buzýshylyqtardyń kórsetkishi;
K3 – tekseriletin sýbektige (obektige) tekserýge (taldaýǵa) usynylǵan bolmashy dárejedegi buzýshylyqtardyń jalpy sany;
K4 – bolmashy dárejedegi buzýshylyqtardyń anyqtalǵan sany.
Táýekel dárejesiniń kórsetkishi (R) mynadaı formýla boıynsha eleýli jáne bolmashy dárejedegi buzýshylyqtardyń kórsetkishterin qosý jolymen aıqyndalady:
R = Rz + Rn
munda:
R – táýekel dárejesiniń kórsetkishi;
Rz – eleýli dárejedegi buzýshylyqtardyń kórsetkishi;
Rn - bolmashy dárejedegi buzýshylyqtardyń kórsetkishi.
Táýekel dárejesiniń kórsetkishteri boıynsha tekseriletin sýbekt (obekt) mynalarǵa jatady:
1) táýekeldiń joǵary dárejesi –60-tan 100-ge deıingi táýekel dárejesiniń kórsetkishi kezinde jáne oǵan qatysty ishinara tekserý júrgiziledi;
2) táýekeldiń joǵary dárejesine jatpaıtyn – 0-den 60-qa deıingi táýekel dárejesiniń kórsetkishi kezinde jáne oǵan qatysty ishinara tekserý júrgiziledi.
9. Ishinara tekserýlerdiń jıiligi jylyna bir retten jıi bolmaýy tıis.
10. Ishinara tekserýler esepti kezeń bastalǵanǵa deıin kúntizbelik on bes kúnnen keshiktirmeı quqyqtyq statıstıka jáne arnaıy esepter boıynsha ýákiletti organǵa jiberiletin júrgizilgen taldaý jáne baǵalaý nátıjeleri boıynsha bir jylǵa qalyptastyrylatyn ishinara tekserýler tizimderi negizinde júrgiziledi.
11. Iriktep tekserýlerdiń tizimderi:
1) sýbektıvti krıterııler boıynsha eń joǵary táýekel dárejesi kórsetkishi bar tekseriletin sýbektilerdiń basymdyǵyn;
2) memlekettik organnyń tekserýlerdi júrgizetin laýazymdyq tulǵalaryna túsetin júktemelerin eskere otyryp jasalady.
Qazaqstan Respýblıkasy Aýyl sharýashylyǵy mınıstriniń mindetin atqarýshynyń
2015 jylǵy 3 shildedegi № 15-03/609 jáne Qazaqstan Respýblıkasy Ulttyq ekonomıka mınıstriniń
2015 jylǵy 10 shildedegi № 522 birlesken buıryǵyna 3-qosymsha
nysan
Astyq naryǵyn retteý salasyndaǵy memlekettik baqylaý aıasyndaǵy tekserý paraǵy
______________________________________________________________________________________ qatysty
(tekseriletin sýbektilerdiń (obektilerdiń) birtekti tobynyń ataýy)
Tekserýdi taǵaıyndaǵan memlekettik organ __________________________________________________________
_______________________________________________________________________________________________
Tekserýdi taǵaıyndaý týraly akt___________________________________________________________________
(№, kúni)
Tekseriletin sýbektiniń (obektiniń) ataýy ___________________________________________________________
Tekseriletin sýbektiniń (obektiniń) (JSN), BSN______________________________________________________
Ornalasqan mekenjaıy___________________________________________________________________________
№ Talaptar tizbesi Talap etiledi Talap etilmeıdi Qoıylatyn talaptarǵa sáıkes keledi Qoıylatyn talaptarǵa sáıkes kelmeıdi
1 2 3 4 5 6
1. Astyq qoımasyna (elevatorǵa, astyq qabyldaý pýnktine) menshik quqyǵy týraly anyqtamanyń bolýy
2 Belgilengen nysan boıynsha astyq qolhattary tizilimniń bolýy
3 Astyq qolhattary tiziliminiń derekterine sáıkes astyqtyń saqtalýyn qamtamasyz etý
4 Saqtaý kezinde astyqtyń temperatýrasyn jáne ylǵaldylyǵyn baqylaýǵa arnalǵan aqaýsyz jabdyqtyń bolýy
5 Astyq qolhattary boıynsha mindettemelerdi oryndaýǵa kepildik berý qorymen (qorlarymen) jasalǵan sharttyń nemese astyq qolhattaryn ustaýshylar aldyndaǵy azamattyq-quqyqtyq jaýapkershiligin saqtandyrý shartynyń bolýy
6 Úshinshi tulǵalardyń mindettemeleri boıynsha múlikti kepilge qoıýdy rastaıtyn qujattyń bolýy
7 Astyqtyń sandyq-sapalyq esep kitabyn júrgizý bar-joǵy
8 Astyqta taýarlyq-kóliktik júk qujattarynyń bolýy
9 Ortasha táýliktik synamasy boıynsha sapasyn aıqyndaı otyryp, belgilengen nysan boıynsha avtomobıl kóligimen qabyldanǵan astyqqa júk qujattar tiziliminiń bolýy
10 Belgilengen nysan boıynsha astyqty tazalaý, keptirý aktisiniń bolýy
11 Berilgen, búlingen, ótelgen astyq qolhattarynyń sany men saqtaý merziminiń sáıkestigi
12 Astyq saqtaýdyń qysqy jaǵdaıyna aýystyrý boıynsha is-sharalardy ýaqtyly júrgizý
13 Astyq qolhattaryn berýge jáne resimdeýge, sondaı-aq astyq qolhattarynyń tizilimin júrgizýge jaýapty adamdardy anyqtaıtyn ishki qujattyń bolýy
14 Tehnologııalyq jabdyqtyń (astyq tazalaý mashınalary, astyq keptirý jabdyǵy, tıeý-túsirý qurylǵylary, kótergish-kólik jabdyǵy, jyljymaly kólik jabdyǵy) bolýy
15 Astyq qoımalarynyń jáne olardyń tehnologııalyq jelileriniń jaı-kúıi
16 Belgilengen nysan boıynsha avtomobıl jáne temir jol tarazylarynda júkterdi ólsheýdi tirkeý jýrnalynyń bolýy
17 Belgilengen nysan boıynsha astyqtyń zerthanalyq taldaý nátıjelerin tirkeý jýrnalynyń bolýy
18 Astyqty tıep-jóneltýge alynǵan buıryqtardyń esep jýrnalynyń bolýy
19 Astyqty saqtaý kezinde (birtekti partııadan alynǵan ortasha synama boıynsha aıyna bir ret) tolyq tehnıkalyq taldaý júrgizilgenin rastaıtyn qujattyń bolýy
20 Astyq qoımalary alańynyń (astyq qabyldaý pýnktiniń) 10%-y kóleminde bos qoıma syıymdylyǵynyń, elevatorlarda súrlem ústindegi transporterdiń árqaısysyna eń keminde bir bos súrlemniń bolýy
21 Saqtaýdaǵy astyqtyń temperatýrasyn baqylaýdy ýaqytyly júrgizýdi rastaıtyn qujattyń bolýy
Laýazymdy adam (dar)
_______________ ___________ _________________________________________
(laýazymy) (qoly) (tegi, aty, ákesiniń aty (bolǵan jaǵdaıda))
_______________ ___________ _________________________________________
(laýazymy) (qoly) (tegi, aty, ákesiniń aty (bolǵan jaǵdaıda))
Tekseriletin sýbektiniń basshysy
_______________ ___________ _________________________________________
(laýazymy) (qoly) (tegi, aty, ákesiniń aty (bolǵan jaǵdaıda))
Qazaqstan Respýblıkasy Aýyl sharýashylyǵy mınıstriniń mindetin atqarýshynyń
2015 jylǵy 3 shildedegi №15-03/609 jáne Qazaqstan Respýblıkasy Ulttyq ekonomıka mınıstriniń
2015 jylǵy 10 shildedegi № 522 birlesken buıryǵyna 4-qosymsha
nysan
Maqtanyń qaýipsizdigi men sapasy salasyndaǵy memlekettik baqylaý aıasyndaǵy tekserý paraǵy
______________________________________________________________________________________ qatysty
(tekseriletin sýbektilerdiń (obektilerdiń) birtekti tobynyń ataýy)
Tekserýdi taǵaıyndaǵan memlekettik organ __________________________________________________________
_______________________________________________________________________________________________
Tekserýdi taǵaıyndaý týraly akt___________________________________________________________________
(№, kúni)
Tekseriletin sýbektiniń (obektiniń) ataýy ___________________________________________________________
Tekseriletin sýbektiniń (obektiniń) (JSN), BSN______________________________________________________
Ornalasqan mekenjaıy___________________________________________________________________________
№ Talaptar tizbesi Talap etiledi Talap etilmeıdi Qoıylatyn talaptarǵa sáıkes keledi Qoıylatyn talaptarǵa sáıkes kelmeıdi
1 2 3 4 5 6
1 Belgilengen nysan boıynsha maqta qolhattary tiziliminiń bolýy
2 Maqta tazalaý zaýytyna menshik quqyǵyn rastaıtyn qujattyń bolýy
3 Maqta qolhattaryn ustaýshylar aldynda maqta qolhattary boıynsha mindettemelerdi oryndaýǵa kepildik berý júıesine qatysý shartynyń bolýy
4 Shıtti maqtany maqta talshyǵyna bastapqy óńdeýdiń tehnologııalyq operasııalaryn saqtaý
5 Maqta shıkizatynyń sandyq-sapalyq esep kitabyn júrgizýge qoıylatyn talaptardy saqtaý
6 Maqta qabyldaý pýnktine kelip túsetin maqta shıkizatyna taýarlyq-kóliktik júk qujattarynyń bolýy
7 Shıtti maqtany maqta talshyǵyna bastapqy óńdeýdiń tehnologııalyq operasııalaryn júzege asyrýǵa arnalǵan jabdyqtardyń (jeldetkish, tıep-túsirý mehanızmderi) bolýy
8 Maqta naryǵynyń monıtorıngin júrgizý máseleleri boıynsha eseptiliktiń bolýy
9 Belgilengen talaptarǵa sáıkes qabyldanǵan shıtti maqtany ólsheý jýrnalynnyń bolýy
10 Maqta qolhattaryn berý esebin júrgizýdiń bar-joǵy
11 Shıtti maqtany qabyldaýdy jáne ony qabyldaý pýnktinen maqta tazalaý zaýytyna jóneltý týraly salystyryp tekserýdiń jasalǵan aktileriniń bolýy
12 Shıtti maqtany maqta qabyldaý pýnktinen maqta tazalaý zaýytyna jóneltý kezinde taýarlyq-kóliktik júk qujattaryn jasaýdyń bolýy
13 Jóneltýge alynǵan sheshimder esebi jýrnalynyń bar-joǵy
14 Maqtamen júrgizilgen operasııalardy kórsetetin qujattardy saqtaý merzimderin saqtaý
15 Shıtti maqtany taldaý kartochkasynyń jáne shıtti maqtanyń ylǵaldylyǵy men lastanýyn taldaý nátıjelerin tirkeý jýrnalynyń bolýy
16 Shıtti maqtany qabyldaǵan týraly túbirtektiń bolýy
Laýazymdy adam (dar)
_______________ ___________ _________________________________________
(laýazymy) (qoly) (tegi, aty, ákesiniń aty (bolǵan jaǵdaıda))
_______________ ___________ _________________________________________
(laýazymy) (qoly) (tegi, aty, ákesiniń aty (bolǵan jaǵdaıda))
Tekseriletin sýbektiniń basshysy
_______________ ___________ _________________________________________
(laýazymy) (qoly) (tegi, aty, ákesiniń aty (bolǵan jaǵdaıda))
Qazaqstan Respýblıkasy Aýyl sharýashylyǵy mınıstriniń mindetin atqarýshynyń
2015 jylǵy 3 shildedegi №15-03/609 jáne Qazaqstan Respýblıkasy Ulttyq ekonomıka mınıstriniń
2015 jylǵy 10 shildedegi № 522 birlesken buıryǵyna 5-qosymsha
Qazaqstan Respýblıkasy Aýyl sharýashylyǵy mınıstriniń mindetin atqarýshynyń jáne
Qazaqstan Respýblıkasy Ekonomıkalyq damý jáne saýda mınıstriniń mindetin atqarýshynyń kúshin joıylǵan keıbir birlesken buıryqtarynyń tizbesi
1. «Astyq naryǵyn retteý jáne maqtanyń qaýipsizdigi men sapasy boıynsha jeke kásipkerlik salasyndaǵy táýekel dárejesin baǵalaý ólshemderin bekitý týraly» Qazaqstan Respýblıkasy Aýyl sharýashylyǵy mınıstriniń m.a. 2011 jylǵy 19 mamyrdaǵy № 18-03/276 jáne Qazaqstan Respýblıkasy Ekonomıkalyq damý jáne saýda mınıstriniń m.a. 2011 jylǵy 16 maýsymdaǵy № 169 birlesken buıryǵy (normatıvtik quqyqtyq aktilerdi memlekettik tirkeý Tiziliminde № 7067 tirkelgen, 2011 jylǵy 23 shildedegi № 309-316 (26710) «Egemen Qazaqstan» gazetinde jarııalanǵan).
2. «Astyq naryǵyn retteý jáne maqtanyń qaýipsizdigi men sapasy boıynsha jeke kásipkerlik salasyndaǵy tekserý paraqtarynyń nysandaryn bekitý týraly» Qazaqstan Respýblıkasy Aýyl sharýashylyǵy mınıstriniń m.a. 2011 jylǵy 19 mamyrdaǵy № 18-03/277 jáne Qazaqstan Respýblıkasy Ekonomıkalyq damý jáne saýda mınıstriniń m.a. 2011 jylǵy 16 maýsymdaǵy № 170 birlesken buıryǵy (normatıvtik quqyqtyq aktilerdi memlekettik tirkeý Tiziliminde № 7068 tirkelgen, 2011 jylǵy 23 shildedegi № 309-316 (26710) «Egemen Qazaqstan» gazetinde jarııalanǵan).
3. «Astyq naryǵyn retteý jáne maqtanyń qaýipsizdigi men sapasy boıynsha jeke kásipkerlik salasyndaǵy táýekelder dárejesin baǵalaý ólshemderin bekitý týraly» Qazaqstan Respýblıkasy Aýyl sharýashylyǵy mınıstriniń mindetin atqarýshynyń 2011 jylǵy 19 mamyrdaǵy № 18-03/276 jáne Qazaqstan Respýblıkasy Ekonomıkalyq damý jáne saýda mınıstriniń mindetin atqarýshynyń 2011 jylǵy 16 maýsymdaǵy № 169, «Astyq naryǵyn retteý jáne maqtanyń qaýipsizdigi men sapasy boıynsha jeke kásipkerlik salasyndaǵy tekserý paraqtarynyń nysandaryn bekitý týraly» Qazaqstan Respýblıkasy Aýyl sharýashylyǵy mınıstriniń mindetin atqarýshynyń 2011 jylǵy 19 mamyrdaǵy № 18-03/277 jáne Qazaqstan Respýblıkasy Ekonomıkalyq damý jáne saýda mınıstriniń mindetin atqarýshynyń 2011 jylǵy 16 maýsymdaǵy № 170 birlesken buıryqtaryna ózgerister men tolyqtyrýlar engizý týraly Qazaqstan Respýblıkasy Aýyl sharýashylyǵy mınıstriniń 2013 jylǵy 20 naýryzdaǵy № 15-07/124 jáne Qazaqstan Respýblıkasy Premer-Mınıstriniń birinshi orynbasary - Qazaqstan Respýblıkasy О́ńirlik damý mınıstriniń 2013 jylǵy 9 sáýirdegi № 01-04-03/39 NQ birlesken buıryǵy (normatıvtik quqyqtyq aktilerdi memlekettik tirkeý Tiziliminde № 8451 tirkelgen, 2013 jylǵy 21 tamyzdaǵy № 256 (27530) «Egemen Qazaqstan» gazetinde jarııalanǵan).
Buıryq Qazaqstan Respýblıkasynyń Ádilet mınıstrliginde 2015 jylǵy 11 tamyzdaǵy Normatıvtik quqyqtyq kesimderdi memlekettik tirkeýdiń tizilimine №11860 bolyp engizildi.