Keshe Bilim jáne ǵylym mınıstrliginde «Bolashaq» baǵdarlamasyna úmitkerlerdi irikteý boıynsha Táýelsiz saraptama komıssııasynyń ashyq otyrysy ótti. Ashyq otyrys bolatyn sebebi, ol buqaralyq aqparat quraldary ókilderiniń qatysýymen jarııaly túrde ótti.
– Buqaralyq aqparat quraldary ókilderiniń qatysýymen «Bolashaqqa» úmitkerlerdi ashyq jaǵdaıda irikteý úderisi osy baǵdarlama bastalǵan jyldary bolyp edi. Sonan keıin otyrystar jabyq jaǵdaıda ótkizilip júrdi. Buǵan negizgi sebep, Elbasynyń sheshimine sáıkes jylyna keminde 3 myń jasty «Bolashaq» baǵdarlamasy boıynsha shetelderge oqýǵa jibergen kezimizde úmitkerler sanynyń kóp artýynan týyndaǵan edi. Jylyna bir kezeńniń ishinde 4 myń úmitkerge deıin synaqtan ótip júrdi. Sol tusta irikteý úderisi aýyrlaǵannan keıin ashyq jaǵdaıda otyrystar ótkizý birte-birte shektelip qaldy. Endi osy dástúrdi qaıta jańǵyrtqaly otyrmyz. Munan keıingi irikteý úderisteriniń barlyǵy BAQ ókilderiniń qatysýymen ashyq jaǵdaıda júrgiziledi. Árıne, BAQ ókilderiniń qatysýy synaqtan ótkizý úderisine kedergi keltirmeýi de kerek. Bul jaǵyn da oılastyratyn bolamyz, – dedi jýrnalısterge bergen qysqasha suhbatynda Halyqaralyq baǵdarlamalar ortalyǵynyń basshysy Saıasat Nurbek.
Saıasat Nurbektiń aıtýynsha, bıylǵy jyly elimizde 2,5 myńnan astam úmitker «Bolashaq» baǵdarlamasy boıynsha shetelderde oqýǵa ynta tanytqan eken. Bylaısha aıtqanda, bir orynǵa tórt adam talasyp otyr. Úmitker sanynyń azaıýyna «bakalavrıatqa» oqytý satysynyń jabylýy áser etken. Baǵdarlama boıynsha endi tek magıstrlikke jáne doktorantýraǵa oqıtyndar men taǵylymdama boıynsha ázirlikten ótetinder jibiriletin bolady.
Bıylǵy jyly úmitkerlerdi irikteý úderisiniń qalaı júrgiziletindigi jáne onyń tártibi týraly Bilim jáne ǵylym mınıstrligi Strategııalyq josparlaý jáne aqparattyq tehnologııalar departamenti dırektorynyń orynbasary Aqerke Abylaıhan aıtyp berdi.
– Táýelsiz saraptama komıssııasynyń quramy memlekettik organdardyń, iri ulttyq kompanııalardyń, joǵary oqý oryndarynyń, ǵylymı-zertteý ınstıtýttarynyń jáne «Halyqaralyq baǵdarlamalar ortalyǵy» AQ-tyń ókilderinen, mamandandyrylǵan sarapshylardan jáne úmitkerdiń shet tilin bilý deńgeıin aıqyndaıtyn sheteldik uıymdar ókilderinen jasaqtalyp otyr. Komıssııa jumysyn jetildirý, biliktiligin arttyrý maqsatynda onyń quramy aıtalyqtaı ulǵaıtyldy. Oǵan mınıstrlikter men vedomstvolardyń, halyqaralyq bilim agenttikteriniń, Qazaqstandaǵy sheteldik elshilikterdiń ókilderi engizildi, – dedi ol óz sózinde.
Munan keıin BAQ ókilderi úmitkerlerdi irikteý júrip jatqan bólmege kirip, synaqtan ótkizý úderisimen kózbe-kóz tanysty. Komıssııa aldynda bolyp shyqqan úmitkerlerdi óz qalaýlary boıynsha áńgimege tartyp, olardyń pikirlerin bildi. Solardyń birin biz de sózge tartqan edik.
– Meniń aty-jónim – Kenjeǵul Sosıaluly. Men zaǵıp janmyn. Biraq soǵan qaramastan ómirden óz ornymdy alýǵa talpynyp, sabaqty jaqsy oqydym. Almaty qalasyndaǵy zaǵıptar mektebin, sonan keıin Ál-Farabı atyndaǵy Qazaq ulttyq ýnıversıtetiniń tarıh fakýltetin bitirdim. Endi «Bolashaq» baǵdarlamasynyń negizinde AQSh-taǵy Indıana ýnıversıtetinde magıstrlik bilim almaq oıym bar. Osynyń aldynda tildik jáne psıhologııalyq testti jaqsy tapsyryp, jańa ǵana Táýelsiz saraptama komıssııasynyń aldynda áńgimelesýden óttim. Kóptegen suraqtarǵa jaýap berýge týra keldi. Súrinbegen sekildimin. Biraq qorytyndysy ázir maǵan belgisiz. Ol 10 tamyzdan keıin belgili bolady, – dedi ol.
Kenjeǵul qazaq, orys, aǵylshyn tilderinde saırap tur eken. Biz onyń talaby men bilimine, eń bastysy, erligine súısinip, ishteı sáttilik tiledik. Biraq kóńilimizde turǵan «shet elge jalǵyz óziń baryp oqymaqsyń ba, seniń densaýlyq jaǵdaıyńa aýyrlyq bolmaı ma» degen suraqty da amalsyz bolsyn qoıyp qaldyq.
– Iá, jalǵyz ózim baryp oqımyn. Biraq men ol jaqta jalǵyz bolmaımyn. Ol jaqta dostarym bar. Eń bastysy, arqamnan súıep turǵan elim bar ǵoı. Jańa sizdiń suraǵyńyzdy menen komıssııa músheleri de surady. Men sonda aǵaılar men apaılarǵa Indıana ýnıversıtetin nege tańdap otyrǵandyǵymdy aıtyp berdim. Bul ýnıversıtette jáne damyǵan elderdiń basqa da birqatar joǵary oqý oryndarynda biz sekildi múgedek adamdardyń oqýyna qolaıly jaǵdaı jasalǵan. Arnaýly baǵdarlama boıynsha oqytady. Bárin aıta berse kóp ángime. Eń bastysy, bul jerde bizdiń elimizdiń zańdary men sekildi jastarǵa «Bolashaq» baǵdarlamasy arqyly oqýǵa múmkindik beredi, – dedi ol.
Sonymen «Bolashaq» baǵdarlamasy boıynsha úmitkerlerdi irikteý máselesi endi BAQ ókilderiniń qatysýymen ashyq jaǵdaıda ótetin boldy. Ýaqyt ótken saıyn alǵa basyp, ár júrekte úmit otyn laýlatqan elimizde bul jańalyqtyń da ózindik mańyzy az emes dep esepteımiz. «Bolashaq» baǵdarlamasy shynaıy da ashyq júrgizilgen jaǵdaıda ǵana naǵyz bolashaqqa aınalatyndyǵyna senim zor. Iske sát, deımiz endeshe.
Suńǵat ÁLIPBAI.