Mámileger eldiń mártebesi

Qazirgi tańda elimizdiń bitimgerlik bas­tamalarynyń tutas tarıhy qa­lyp­­­ta­syp otyr. Bul tarıh Elbasy Nur­sul­tan Nazarbaevtyń táýelsizdiktiń al­­ǵashqy kezeńderinde oryn alǵan Ázer­baıjan men Armenııa arasyndaǵy Taýly Qarabaq janjalyn retteýdegi ara­aǵaıyndyq qyzmetinen bastaý alady. Sodan bergi aralyqta Qazaqstannyń bi­tim­gerlik is-qımyly jandana tústi.  Elimizdiń júrgizip kele jatqan saıa­saty Prezıdent tarapynan naq­ty­la­natynyn eskere sóılesek, Memleket bas­shysy Nursultan Nazarbaevtyń bi­­tim­­gerlik baǵytyndaǵy izgilikti us­tanymdary ózgergen joq. Bul óz ke­zeginde Qazaqstannyń jahandyq qaý­ip­sizdik máselelerine qatysty maqsaty men múddesi eshqashan ózgermeıtinin, osy oraıdaǵy kúsh-jigeri aldaǵy ýa­qytta tek beıbit álem qurýǵa jumsala be­retinin aıqyndaıdy. Halyqaralyq qarym-qatynastar júıe­sindegi árbir qadamymyzdy sóz et­kende elimizdiń bitimgershilik mıs­sııa­syn salqynqandylyqpen, saý­a­t­ty­lyqpen atqaryp kele jatqanyn atap ótýimiz kerek. Bul bir jaǵynan elimizdiń ja­handyq túıtkilderdi sheshýde mol tá­ji­rıbe jınaqtaǵanyn, óziniń mıssııasyn oryndaýda bura tartpaı, ádildikke jú­ginetinin ańǵartady. Sondyqtan da bolar, qazirgi tańda AQSh, Reseı, Fransııa jáne basqa da alpaýyt memleketterdiń basshylary, sondaı-aq, halyqaralyq bedeldi uıymdardyń jetekshileri asa kúrdeli, jahandyq qaýipsizdikke tikeleı qa­tysy bar máselelerde Qazaqstan ta­ra­pynyń araaǵaıyndyq jasaýyn qa­laıtyndyqtaryn bildirip keledi.  Máselen, AQSh-tyń 44-shi pre­zı­denti Barak Obamanyń 2014 jyly Qazaqstan basshysyna birneshe ret te­le­fon soǵyp, AQSh-Reseı qarym-qa­ty­nasyn rettep, oryn alǵan kúrdeli má­­selelerdiń ońtaıly sheshilýine yq­pal etýin ótingenin, sondaı-aq, onyń Ýkraınanyń ońtústik-shyǵysyndaǵy jaǵ­daıǵa baılanysty san márte habarlasyp, Elbasyna ondaǵy túıtkilderdi retteýge úles qosýyn suraǵanyn atap ótýge bolady. Sodan keıin kóp ótpeı, ıaǵnı sol jyldyń jeltoqsan aıynda Fransııanyń burynǵy prezıdenti Fransýa Olland Ýkraına daǵdarysyn ret­teý isine baılanysty Qazaqstanǵa ke­­lip Nursultan Nazarbaevpen áńgi­me­les­ken soń, áýelgi baǵytyn ózgertip, qaı­­tar jolynda Máskeýge soǵyp, Re­seı prezıdenti Vladımır Pýtınmen kez­des­keni talaıdyń esinde. Árıne, munyń bar­lyǵy Elbasynyń bitimgerlik róliniń zor ekenin uqtyrady. Sonymen qatar, Prezıdent Nur­sul­tan­ Nazarbaevtyń reseılik bom­balaýshy ushaqtyń atyp túsirilýine baılanysty týyndaǵan Túrkııa-Reseı janjalynyń tez arada basylýyna sińirgen eńbegi erek­she. Eger bul kıkiljiń uzaqqa so­zy­lyp nemese basqa da kúrdeli jaǵ­daı­larǵa ulasyp keter bolsa, eki jaqqa da ońaı tımesi anyq edi. Degenmen, olar­­dyń baǵyna oraı iske Prezıdent N.Á.Nazarbaev kirisip, Túrkııa-Reseı qa­rym-qatynastary qalpyna keldi. Bul da eli­miz ben Elbasymyzdyń halyqaralyq are­nadaǵy bedelin odan ári bıiktete tústi.  Iá, mundaı dánekerlik derekteri El­ba­synyń qyzmeti jolynda bar­shy­lyq. Osy oraıda Nursultan Nazarbaevtyń bas­tamasymen elimizdiń qýaty jaǵynan álem­de tórtinshi orynda turǵan ıadrolyq ar­senalynan óz erkimen bas tartýyn, Iran­nyń ıadrolyq baǵdarlamasyna qa­tysty kereǵar kózqarastardy bir-bir­ine jaqyndatyp, negizgi túıtkildiń sheshilýine Astana kelissózderi ózindik zor yqpalyn tıgizgenin búginde maq­ta­nysh­pen aıtýǵa bolady.  Taǵy bir aıta keter jaıt, Elbasynyń salıqaly saıasaty arqasynda elimiz BUU Qaýipsizdik Keńesiniń turaqty emes mú­she­si bolyp saılandy. Osynaý be­del­di uıymǵa múshe bolýymyzǵa Elbasy Nur­sultan Nazarbaevtyń halyqaralyq qoǵ­am­dastyq aldyndaǵy joǵary bedeli men bi­timgershilik bastamalary tikeleı áser etkeni anyq. Sońǵy kezderi Sırııa daǵdarysyna qatysty kelissózderdi júrgizýge Astana alańy tańdaldy. Beıtarap Astanada ótken atalǵan kelissózder «Astana pro­se­si» degen ataýmen tarıhqa jazylýda. Bú­ginde onyń Astanada 5 raýndy ótti. Osy Astana kezdesýine qatysýshylar al­­ǵash ret Sırııa ulttyq birliktiń mem­le­­keti bolyp qalýy tıis ekenin qý­at­tady.  Iá, búginde kóptegen memleket bas­­­­shylary aımaqtyq nemese álemdik ózek­ti máselelerdi shuǵyl sheshýde El­ba­syna júginetini, elimizdi ara­aǵaı­yn­dyqqa shaqyratyny dástúrge aınalyp otyr. Munyń barlyǵy el mereıiniń bıiktegenin bildiretin faktor bolsa kerek.