• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
Basty saıtqa ótý
Aımaqtar 14 Tamyz, 2017

Ońtústiktiń qundy tarıhy túgendelip jatyr

271 ret
kórsetildi

Ońtústik Qazaqstan oblysynyń ákimi Janseıit Túımebaev elimizge belgili shyǵystanýshy, dintanýshy azamat Ábsattar qajy Derbisálimen kezdesti.

Basqosýda taraptar Elbasynyń «Bolashaqqa baǵdar: rýhanı jańǵyrý» baǵdarlamalyq maqalasy jóninde áńgimelesip, Ońtústiktiń tarıhy, ádebıeti men mádenıet, ulttyq birigýi jaıly sóz qozǵady.

Rýhanııat salasynda talaı jyldardan beri túrli zertteýler júrgizip kele jatqan ádebıet zertteýshisi oblys basshysyn sońǵy ýaqytta jaryqqa shyqqan eńbekterimen tanystyryp, Ońtústikke qatysty shyǵarmalar toptamasyn usyndy. Onnan astam tarıhı-fılologııalyq zertteýler men esselerdiń, ocherkterdiń avtory Á.Derbisálimen bolǵan ekeýara áńgimede óńir basshysy ǵalymnyń bolashaq urpaq úshin úlken is atqaryp júrgenin aıtty. Shyǵystanýshynyń zertteýinshe, barsha tarıhshylar aıtyp júrgendeı Qoja Ahmet Iаssaýı Túrkistannan shyqqan eń alǵashqy ǵalym emes, odan 100 jyl buryn Abdýlla Álı Iаssaýı atty oqymysty dúnıeden ótken eken. Iаǵnı, bul azamat 1094 jyly qaıtys bolǵan dep boljaıdy Ábsattar qajy. Sonymen qatar, ol Úndistannyń Kashmır qalasynan Iаssaýı babamyzdyń 5-6 urpaǵyn taýypty. Ispanııa astanasy Madrıdten de Iаssaýıge qatysty tarıhı jádiger – Iаssaýı traktatyn tapqan jazýshy qazirgi Saıram aýdanynan shyqqan úsh oqymysty – Nızamıddın áz Saıramı, Ábdirahman áz Saıramı, Saıfaddın áz Saıramı esimdi ǵalymdardyń eńbekteriniń kóshirmesin alypty. Bul jańalyqtary týraly halyqaralyq úlken basqosýlarda baıandap júrgen ǵalym bul málimetter túp-tuqııanymyzdyń tereńdigin naqtylaýda bolashaq urpaq úshin óte qundy dúnıe dep biledi.  

Sonymen birge, óz sózinde, ejelgi Otyrar qalasynan 30 Farabıdiń shyqqanyn alǵa tartqan Á.Derbisáli Qazaqstannyń árbir qalasy, sonyń ishinde Ońtústiktegi árbir shahar tereń tarıhı syrdy qoınaýyna búgip jatqanyn meńzeıdi. Demek, alashtyń darhan dalasy qazyna, baılyǵynan bólek, rýhanı baılyǵy tasyǵan meken ekenin óz eńbekterimen taǵy bir dáleldegen shyǵystanýshy keleshek urpaq úshin áli de izdenýden talmaıtynyn jetkizdi.

Jazýshynyń eńbekterimen tanysqan Janseıit Qanseıituly shyǵystanýshynyń Ońtústikke qatysty eńbekterin jergilikti basylym betteri men jeke baspalarda jarııalap, ulttyń rýhanı baılyǵyn tolyqtyryp, ony kóterý jóninde jaýapty basshylarǵa tapsyrma berdi. О́z kezeginde, Ábsattar Baǵysbaıuly bul nusqaýdy Memleket basshysynyń rýhanı jańǵyrý maqalasyndaǵy tapsyrmalaryn júzege asyrýda jaqsy bastama ekenin tilge tıek etti.

Odan soń, shyǵystanýshy Ońtústiktiń belsendi jastarymen kezdesip, rýhanııat salasynda pikir almasty.