Qazaqstan Prezıdenti Nursultan Nazarbaevtyń «Prezıdenttiń bes áleýmettik bastamasy» atty Úndeýine oraı Aqtóbe oblysynda aktıv jınalysy ótkizilip, jańa qosymsha mindetter belgilendi. Aktıvte oblys ákimi Berdibek Saparbaev áleýmettik máselelerge basa mán bergen. Bul jolǵy Prezıdent Úndeýiniń máni men mańyzy aıryqsha ekenin, onyń barsha qazaqstandyqtardy tolǵandyryp otyrǵan áleýmettik-turmystyq máselelerdi túbegeıli sheshýge baǵyttalǵanyn atap kórsetti.
Bul rette birinshi bastamaǵa toqtalsaq, qazirgi kúni óńirde 32 myń adam baspana alý kezeginde tur. Onyń 22 myńǵa jýyǵy – Aqtóbe qalasynyń turǵyndary. Osy máseleni sheshý úshin byltyr oblysta tuńǵysh ret 793 myń sharshy metr turǵyn úı paıdalanýǵa berildi. Bıylǵy meje eń kem degende 850 myń sharshy metr baspana salý bolatyn. Áıtse de aktıv jınalysynda Prezıdent Úndeýine sáıkes qosymsha mindetter belgileý qajettiligi aıtyldy. Aldaǵy kezde qolǵa alynatyn jumys osy maqsatqa arqa súıeýge tıis. Al óńir turǵyndarynyń nesıe tóleý múmkindigi qandaı bolady degen máselege kelsek, bul úshin birinshi kezekte jańa bastamanyń baspanaǵa qol jetkizýdegi tıimdiligi týraly keń aýqymdy túsindirý jumystary birinshi kezekke qoıylmaq.
Elbasy usynǵan ekinshi bastamaǵa kelsek, jalaqysy tómen jumysshylardyń eńbekaqysyn kóbeıtý jóninde oblysta buǵan deıin de is-sharalar kesheni belgilenip, ótken jylmen salystyrǵanda bıyl olardyń jalaqysy 15 paıyzǵa kóterildi. Bul jóninde gazetimizde ótken aptalardyń birinde «Jumysshy jalaqysy jóninde birer sóz» degen saraptamalyq maqalada jarııalandy. Jańa mindetke oraı aldaǵy ýaqytta 100 myńnan astam jumysshy tıisti jeńildikter almaq. Bul rette aımaqtaǵy atqarýshy bılik pen ádilet jáne salyq organdaryna jańa mindetter júktelgen. Is nátıjeli bolýy úshin árbir aqtóbelik turǵynnyń naqty kirisin muqııat esepke alý kózdelgen. Aktıv jınalysynda úshinshi bastamaǵa sáıkes Aqtóbedegi joǵary jáne arnaýly oqý oryndary basshylarynyń qatysýymen oblys ákimdigi kadrlarǵa degen qajettilik mólsherin aıqyndaýdy uıǵaryp otyr. Sonymen birge óńirdiń qansha grant alý kerektigi Bilim jáne ǵylym mınıstrligimen birlesken túrde júzege asyrylmaq.
Aktıvte atap kórsetilgendeı, qazirgi kúni aımaqtaǵy bilim berý uıymdarynda elý myńǵa jýyq stýdent bilim alady. Ashyǵyn aıtqanda munda oqýshy-stýdentterdi jataqhanamen qamtý deńgeıi tómen. Aıtalyq arnaýly orta bilim beretin oqý oryndarynda bul kórsetkish shamamen 18 paıyz bolsa, kolledjderde 40 paıyz tóńireginde. Joǵary oqý oryndarynda shamamen 37-40 paıyz. Sondyqtan da búgingi tańda oblysta birinshi kezekte jataqhanany qajet etetin stýdentterdiń kontıngentin anyqtap alý qajettiligi týyndaıdy. Buǵan páter jaldaıtyn nemese aǵaıyndarynyń úıinde turatyn stýdentter de kirýi tıis. Aldaǵy ýaqytta osynyń bári esepke alynyp, soǵan sáıkes tıisti qujattar ázirlenbek.
Úndeýde aıtylǵan tórtinshi basymdyq – shaǵyn jáne orta bıznesti qoldaý jóninen Aqtóbe respýblıka oblystary arasynda aldyńǵy lekte tur. Bul kórsetkish óńirdegi ekonomıkalyq belsendi turǵyndardyń 31 paıyzyn quraıdy. Byltyr oblysta shaǵyn nesıeleý boıynsha eki jarym mıllıard teńge qarajat jumsalǵan. Sol sekildi «Atameken» ulttyq palatasymen birlese atqarylǵan «Bastaý» jobasy aıasynda jumysy joqtardy oqytýǵa múmkindikter týǵyzylǵan. Búgingi kúni osy joba boıynsha 1500 adam oqytylýda. Onyń 31 paıyzǵa jýyǵy jumysqa ornalastyrylǵan. Shaǵyn jáne orta bızneske beriletin nesıe qarajaty kólemin kóbeıtý máselesine kelsek, buǵan taǵy da qosymsha 20 mıllıard tenge bólinbek. Ásirese bul isti aýyldyq jerde odan ári jaqsartý men jandandyrýǵa basymdyqtar berilgen. Bul isten jumyspen ózin-ózi qamtıtyndar da tys qalmaıdy.
Prezıdent Úndeýindegi sońǵy bastama eldi gazben qamtamasyz etý bolsa – oblysta bul kórsetkish 88 paıyzdy quraıdy. Bul respýblıkalyq deńgeıden 33 paıyzǵa joǵary. Qazirgi maqsat 2020 jylǵa deıin oblys halqynyń 95 paıyzyn kógildir otynmen qamtamasyz etý bolmaq. Aktıv jınalysynda oblystyq máslıhattyń depýtaty Amankeldi Esirkepov bes áleýmettik bastamada qoıylǵan mindetterdi sheshý álemdegi 30 eń jaqsy damyǵan eldiń qataryna kirýdiń basty kepili ekenine toqtaldy. Kelesi kezekte Q.Jubanov atyndaǵy Aqtóbe óńirlik memlekettik ýnıversıtetiniń rektory Baýyrjan Erdenbekov óndiriske qajetti mamandardy daıarlaý úshin joǵary oqý ornynda barlyq jaǵdaılar bar ekenin atap kórsetti. Bul úshin buǵan deıin de óndiris oryndary basshylarymen tıisti kelisimder jasalǵan. Stýdentter soǵan sáıkes bilim alýda. Prezıdent bastamasyna oraı bul istiń aýqymy aldaǵy kezde odan ári ulǵaımaq.
Aqtóbe qalasyndaǵy «Lıýks Hostel» JShS dırektory Janna Altynbaeva elimizde Elbasy tarapynan shaǵyn jáne orta bıznesti damytýǵa kórsetilip kele jatqan qoldaýdyń shapaǵatyn sezinip júrgenin jetkizdi. Aktıvti oblys ákimi Berdibek Saparbaev qorytyndylap, Úndeýde aıtylǵan bastamalardy tolyqtaı oryndaý úshin bir jaǵadan bas, bir jeńnen qol shyǵaryp, qoıan-qoltyq birlese eńbek etý qajettiligi jóninde túıin jasady.
Temir QUSAIYN,
«Egemen Qazaqstan»
AQTО́BE