Qazaqstan jáne Lıtva saıası turǵyda jan-jaqty yntymaqtastyq pen áriptestikti belsendi túrde jalǵastyrýǵa, ekonomıkalyq dıplomatııany jáne halyqaralyq arenadaǵy ózara is-qımyldy nyǵaıtýǵa nıetti. Eki eldiń syrtqy ister mınıstrlikteriniń arasynda ótken Qazaqstan-Lıtva konsýltasııalarynyń basty kún tártibi osyndaı boldy, dep habarlaıdy SIM baspasóz qyzmeti.
Qazaqstandyq delegasııany Syrtqy ister mınıstriniń orynbasary Roman Vasılenko, al lıtvalyq delegasııany Syrtqy ister vıse-mınıstri Darıýs Skýsıavıchıýs basqardy.
Kelissózderdiń barysynda Qazaqstan-Lıtva baılanystaryn jandandyrýdyń keń aýqymdy máseleleri talqylandy. Qazaqstan saıası dıalogty ár túrli formattarda, sonyń ishinde joǵary deńgeıde jáne parlamentaralyq almasýlar jelisi boıynsha damytýǵa múddeli. Taraptar halyqaralyq terrorızmge, esirtki bıznesine, klımattyń ózgerý saldaryna jáne basqa da jańa qaýip-qaterlerge qarsy birlesken kúrestiń tıimdiligin arttyrýdy odan ári jalǵastyratynyn rastady.
Qazaqstan men Lıtva BUU Qaýipsizdik Keńesiniń turaqty emes múshelerin saılaýda bir-birine qoldaý kórsetti.
«Astanadaǵy EQYU Sammıti nemese «EKSPO-2017» kórmesi bolsyn, bizdiń barlyq negizgi bastamalarymyz árqashan lıtvalyq seriktesterimizden qoldaýyn tabatyn, máselen, Lıtva QR men EO arasyndaǵy keńeıtilgen seriktestik pen yntymaqtastyq týraly kelisimge qol qoıýdyń belsendi jaqtaýshysy jáne osy mańyzdy kelisimdi birinshi bolyp ratıfıkasııalaǵan elderdiń qatarynda boldy», - dedi R. Vasılenko.
2017 jyldyń qorytyndysy boıynsha Lıtva kórsetkishterge sáıkes EO elderiniń arasyndaǵy alǵashqy 10 eldiń qataryna enip, Qazaqstannyń Baltyq jáne Soltústik Eýropa elderindegi eń iri saýda áriptesine aınaldy. Dıplomattar ústimizdegi jyldyń alǵashqy segiz aı ishinde taýar aınalymy artqanyn belgiledi. Qazaqstandyq málimetter boıynsha, ol 527 mln. dollardy quraıdy, al 2017 jyly 722 mln.dollardy quraǵan. Bul degenimiz, ekijaqty saýda aınalymynyń tómendeý úrdisi baıqalǵan jaǵdaıdan shyǵyp keledi, sondyqtan taraptar osy jaǵymdy úrdisti nyǵaıtýǵa nıetti. Taraptar oǵan saýda-ekonomıkalyq yntymaqtastyq jónindegi Qazaqstan-Lıtva úkimetaralyq komıssııasynyń belsendi jumysy yqpal etetindigin atap ótti, onyń kelesi otyrysy kelesi jyldyń basyna josparlanyp otyr.
«Qazaqstan-Lıtva ekonomıkalyq áriptestiginiń mazmundy bóligin ártaraptandyrý úshin keshendi tásildeme ázirleý qajet», - dedi D. Skýsıavıchıýs.
Eki el arasynda ózara qarym-qatynastardyń, sonyń ishinde saýda-ekonomıkalyq, ǵylymı, bilim berý, mádenı-gýmanıtarlyq salalardaǵy berik sharttyq-quqyqtyq bazasy qurylǵan.
Kólik salasyndaǵy yntymaqtastyq basym baǵyt bolyp qala bermek. Tranzıttik, kóliktik qatynastar men logıstıka máseleleri talqylandy, bul júk aǵynyn damytý jáne ártaraptandyrý qajettiligine baılanysty. Iske qosylǵan jańa konteınerlik tasymaldaý qyzmetteri, 2018 jyldyń mamyr aıynda ashylǵan Astana men Vılnıýs arasyndaǵy tikeleı áýe qatynasy eki eldiń kólik salasyndaǵy yntymaqtastyqtyǵyna jańa múmkindikter beredi.
Taraptar «jańa ekonomıka» dep atalatyn salany damytýǵa birlesip járdemdesýge kelisti. Vılnıýs Eýropadaǵy qarjylyq tehnologııalardy (Fintech) damytýdyń jańa ortalyqtarynyń biri bolmaq, al Qazaqstannyń astanasy – óńirlik qarjylyq habqa aınalmaq, bul «Astana» halyqaralyq qarjy ortalyǵynyń (AHQO) ashylýymen baılanysty. Qazirgi ýaqytta AHQO jáne Lıtva Banki sarapshylarynyń deńgeıinde eýropalyq jáne azııalyq ıýrısdıksııalardyń arasynda jalǵastyrǵysh tetikterin qurý máselesi qarastyrylýda, bul QR men Lıtvanyń óńirlik qarjy ortalyqtary retindegi pozısııalaryn odan ári nyǵaıtýǵa qýatty serpin beredi.
О́ńirler arasyndaǵy baılanystardy damytýǵa jáne dostyq ınstıtýtyna pragmatıkalyq sıpat berýge erekshe nazar aýdaryldy. Qazirgi ýaqytta Qazaqstan men Lıtva iri qalalarynyń arasynda baýyrlas qalalyq qarym-qatynastardy ornatý máseleleri qarastyrylýda.
Taraptar mádenı-gýmanıtarlyq baılanystardyń damýyna oń baǵa berdi. Osy baǵytta osy jyly Qaraǵandy oblysynda qýǵyn-súrginde bolǵan lıtvalyqtardyń jerlengen jerine kelgen «Mıssııa Sibir» jastar ekspedısııasy úlken qadam jasady. Delegasııany Qazaqstan halqy Assambleıasynyń «Jańǵyrý joly» jastar qozǵalysynyń músheleri birge alyp júrdi.
Bilim jáne ǵylym salasyndaǵy baılanystary keńeıtilýde. Lıtvanyń jetekshi joǵary oqý oryndary men Qazaqstannyń joǵary oqý oryndary arasynda baılanystar ornatyldy. Jalpy alǵanda, 150-ge jýyq qazaqstandyq stýdent jyl saıyn Lıtvanyń joǵary oqý oryndarynda bilim alyp, taǵylymdamadan ótýde. Lıtvalyq taraptyń aıtýynsha, sońǵy 6 jylda Qazaqstannyń myńǵa jýyq azamattary osy elde joǵary bilim alǵan.
Halyqaralyq máseleler arasynda Ýkraına, Sırııa, Aýǵanstan jáne Ortalyq Azııadaǵy jaǵdaılar talqylandy. BUU, EQYU, EO, EYDU, MAGATE sııaqty halyqaralyq uıymdar aıasyndaǵy eki eldiń yqpaldastyǵyna erekshe nazar aýdaryldy.
Sol kúni Lıtva Syrtqy ister mınıstrliginiń delegasııasyn Qazaqstan Respýblıkasynyń Syrtqy ister mınıstri Qaırat Ábdirahmanov qabyldady.
Kelissózder eki eldiń qarym-qatynasy úshin dástúrli dostyq jaǵdaıda ótti.