Ońtaılysy da osy. Talap bıiginen tabylatyn tóte jol qaısy? Bul eń aldymen, shıpajaılardyń shıpasyn arttyrý. Býrabaı baýraıyndaǵy «Oqjetpes» emdeý-saýyqtyrý kesheninde osy máseleniń mán-jaıyn tereń qamtyǵan «Shıpajaı-2019» IV halyqaralyq ǵylymı-tájirıbelik forýmy ótti. Eń aldymen Býrabaı kýrortty aımaǵyn damytý joldaryn izdestirýdi kózdegen forým jumysyna Prezıdent Is basqarýshysynyń orynbasary Qanat Shókenov, Aqmola oblysynyń ákimi Ermek Marjyqpaev, Vengrııanyń Qazaqstandaǵy Tótenshe jáne ókiletti elshisi Andrash Baranı, Prezıdent Is basqarmasy Medısınalyq ortalyǵynyń basshysy Alekseı Soı, sondaı-aq Reseı, Grýzııa, Shveısarııa, Lıtva, Chehııa, Vengrııa memleketterinen delegattar qatysyp, medısınalyq týrızmdi damytý jóninde pikir almasty.
Qazaqstannyń, sondaı-aq birneshe shet memleketterdiń medısınalyq ońaltý, kardıologııa, ýrologııa, onkologııa, gınekologııa, kýrortologııa, fızıoterapııa, emdik dene shynyqtyrý salalarynyń jetekshi mamandary bas qosty. Kóp bolyp keńesken istiń nátıjeli de bolary belgili. Aldaǵy ýaqytta atqarylýǵa tıis jumys aýqymy pysyqtaldy.
Sanatorııalyq-kýrorttyq uıymdardyń negizgi qyzmet baǵyty – halyqtyń densaýlyǵyn qorǵaý, aýrýdyń aldyn alý. Kýrortologııa salasyndaǵy zeıindi zertteýler osy salanyń densaýlyq saqtaý júıesinde aıryqsha mańyzǵa ıe ekenin áldeqashan dáleldegen. Forýmda sóz alǵan Prezıdent Is basqarýshysynyń orynbasary Qanat Shókenov Prezıdent Is basqarmasy Medısınalyq ortalyǵynyń emdeý-saýyqtyrý keshender júıesine 743 orynǵa shaqtalǵan shıpajaı kiretinin aıtyp ótti. Bul shıpajaılarda jyl saıyn 20 myńǵa taıaý adam em qabyldaıdy. Aqmola oblysynyń ákimi Ermek Marjyqpaev óńirdegi tabıǵı múmkindikterdi ilkimdi paıdalana otyryp, aýrýdyń aldyn alýdyń qanshalyqty mańyzdy ekenin taratyp aıtyp berdi. Shýche-Býrabaı kýrortty aımaǵynda bir mezgilde 3 myń adamǵa qyzmet kórsete alatyn 15 shıpajaı jumys isteıdi. Bul elimizdegi barlyq shıpajaılardyń 9 paıyzy. Aýrýdyń aldyn alýǵa taza aýa, móldir sý, tamyljyǵan tabıǵat septigin tıgizip-aq tur. Shıpajaılar negizinen tynys alý, júrek, qan tamyrlary, as qorytý, tirek-qımyl organdary syrqattaryn emdeýmen aınalysady. Qazir zamandastarymyz tabıǵat tartýyn jete túsinýde. 2016 jyly Býrabaı baýraıyndaǵy shıpajaılardyń shıpasyn kórýge 25 myńǵa jýyq adam kelse, 2017 jyly 28500 adam emdelgen. Al ótken jyly bul kórsetkish 30 myń adamǵa jetken. Oblys ákimi osyndaı derekterdi aıta kele, kelesi jyly mundaı forýmdy Zerendi kýrortty aımaǵynda da ótkizý týraly usynysyn aıtty.
Forým jumysyna qatysqan delegattar – Vengrııanyń Qazaqstandaǵy Tótenshe jáne ókiletti elshisi Andrash Baranı, Prezıdent Is basqarmasy Medısınalyq ortalyǵynyń basshysy Alekseı Soı, sondaı-aq Switzerland Tourism kompanııasynyń damýshy naryqtar jáne arnaıy jobalar jónindegi dırektory Federıko Marýgo men «Kazakh Tourism» ulttyq kompanııasy» AQ tóraǵasynyń orynbasary Qaırat Sádýaqasov medısınalyq týrızmdi damytý jóninde keńinen áńgimelep berse, «Astana» medısınalyq ýnıversıtetiniń rektory Daınıýs Pavalkıs, Vengrııadan kelgen dáriger-kýrortolog Irına Nekrasova medısına mamandaryn daıarlaý, Vengrııanyń shıpajaılary týraly baıandamalar jasady. Al forýmnyń plenarlyq otyrysynda delegattar bilikti ǵalymdardyń oı-pikirlerin tyńdady.
Forým aıasynda «Sanatorıı-kýrorttyq istegi medısınalyq ońaltýdyń áleýeti. Máseleler jáne sheshý joldary», «Medısınalyq ońaltýdyń bolashaǵy bar ma?», «Kýrorttyq istegi ekonomıka jáne menedjment» atty taqyryptarda konferensııalar ótkizilip, kýrortty aımaqqa aqparattyq týr, «Oqjetpes» shıpajaıyna saıahat uıymdastyryldy.
Prezıdent Is basqarmasynyń Medısınalyq ortalyǵy uıymdastyrǵan «Shıpajaı-2019» IV halyqaralyq ǵylymı-tájirıbelik forýmy barysynda atalǵan basqarmanyń medısınalyq ortalyǵy men «Kazakh Tourism» ulttyq kompanııasy arasynda yntymaqtastyq jónindegi memorandýmǵa qol qoıylyp, qatysýshylarǵa sertıfıkattar tabys etildi.
Aqmola oblysy,
Býrabaı aýdany