• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
Basty saıtqa ótý
Prezıdent 22 Mamyr, 2019

Qasym-Jomart Toqaev Qazaqstan-Reseı jastarynyń forýmyna qatysty

1306 ret
kórsetildi

Arqanyń tórinde jatqan Qostanaıdyń el tarıhy men búgingi damýyndaǵy mańyzy erekshe. Qazaqtyń jerin túıeniń qomynda, attyń jalynda júrip qyzǵyshtaı qorǵaǵan batyrlardy aıtpaǵanda, halqymyzdyń rýhanı báıterekteri Shoqan men Ybyraıdy, Alash arystary Ahmetti, Mirjaqypty, Eldesti, uzyn-sonar tize berýge bolatyn ǵalymdar men aqyndardy, ıgi jaqsylardy bergen qasterli ólkeniń áleýmettik-ekonomıkalyq áleýeti de zor.

Memleket basshysy oblys ortalyǵyndaǵy sý jańa Jas­tar saraıyna keldi. Munda eki kúnnen beri kórshi el – Reseı men Qazaqstannyń volonter jasta­ry men qoǵamdyq uıymdar ókil­deriniń qatysýymen «Vo­lon­terlik – jastardyń áleýmettik lıfti» atty Qazaqstan-Reseı jastar forýmy ótip jatqan. Fo­rýmda volonter jastar Qazaqstan Pre­zı­denti aldynda ózderiniń úzdik jobalarynyń tusaýkeserin jasady jáne usy­nys­taryn aıtty. Olardyń ár­qaısysynan ıgilik pen izgi­lik­tiń, qaıyrymdylyq pen meıi­rimdiliktiń shapaǵaty nur shashyp turǵandaı. Mık­ro­fon­dy birinshi bolyp alǵan Re­seı vo­lonterlik ortalyqtary qaýym­dastyǵy keńesiniń tóraǵasy Ar­tem Metelev Reseıdegi úlgi bo­­lar jaqsy ister týraly aıtty.

Mysaly, medık-volonterlik qoz­ǵalysy sonyń eń jarqyn kó­ri­nisi deýge bolady. Reseıdegi 24 myń bolashaq dáriger bolatyn jas mamandar aýrýhanalarǵa baryp, medbıkelerge 2,5 mıllıon saǵat kómek kórsetti. Olar profılaktıkalyq aksııa júr­gizip, donor bolady nemese se­lolarǵa baryp, dáriger joq jerlerde turǵyndarǵa dárigerlik kómek kórsetedi. Bul joba ıe­leri «Qazaqstan medısına jas­tary» qoǵamdyq uıymymen ke­lisimge qol qoıdy. Endi olar Qa­zaq­stannan óziniń ofısin ash­qy­sy keledi. A.Metelev medısı­nany tańdaǵan qazaqstandyq jas­tardy óz otandastarynyń osy bastamasyn qoldaýǵa sha­qyr­dy. Sonymen qatar ekolo­gııa­lyq «Taza oıyn», qaıyrym­dy­lyqqa shaqyrǵan «Menimen birge armanda», «Qaıyrymdy saıa­­hat» jobalary týraly da áń­gime qozǵady. 

Qazaqstandaǵy volonterler jelisin basqaratyn Vera Kım elimizdegi volonterlik istiń damýyn elordamyzdyń tarıhymen baılanystyrdy. 

– Arqa tórinde elordamyz ornyqty, onda Azıada, EKSPO sııaqty halyqaralyq iri sharalar ótetin boldy. Mine, osyǵan oraı tutas volonterler pýly qalyptasty. Qazaqstandaǵy vo­lonterlik qozǵalys memlekettiń qoldaýymen óris alǵanyn aıtýǵa tıispin. 2016 jyly Volonterlik týraly zań qabyldandy, ony jasaýǵa volonterlerdiń ózi atsalysty. Men ózim sol zańdy jasaý satylarynyń basy-qasynda bolǵan jumysshy tobynyń mú­she­simin. Qazir Qazaqstanda 200-den asa volonterlik uıym belsendi jumys isteıdi. Volonterliktiń áleý­mettik, tótenshe oqıǵaly, ja­nýarlarmen jumys jáne et­no, medısınalyq baǵyttary tez damyp keledi. Qazaqstanda qa­zir ulttyq volonterlik jeli ju­mys isteıdi. Respýblıkalyq «Jeńis» jobasy osy jeliniń bet-­beınesi bolyp sanalady. Osy zalda otyrǵandardyń kóp­shi­ligi de «Jeńis» jobasynyń volon­terleri. Uly Otan soǵysynyń 5 myńnan astam qatysýshysy men tyl arda­gerine kómek kór­setildi, – dedi V.Kım. Elimizdegi munan basqa da júrekti eljireter volon­terlik ıgi isterdi baıandaǵan ol só­ziniń sońynda 2020 jyldy Volonterler jyly dep jarııalaý­dy usyndy. 

 Sonymen qatar Reseıdiń «Pobeda» volonterler qoǵamdyq qozǵalysy ortalyq shtabynyń tóraıymy Olga Omelchenkova adamzatqa zor qasiret ákelgen Uly  Jeńiske 75 jyl tolatyn 2020 jyly ár eldiń volonterlerin úlken halyqaralyq bir komandaǵa birigýdi usyndy.

–Bul forýmda qazaqstandyq volonterler bizdiń osy jobamyzdy qoldaıtyndyqtaryn bildirdi. Endi ony Qazaqstan basshylyǵy da qoldasa degen úmitimiz bar, – dedi O.Omelchenkova.

Reseılik jáne qazaqstandyq volonterlerdiń tamasha isterin tyńdaǵannan keıin sózdi Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev aldy. 

– Men dostyq saltanat qur­ǵan osy zalda jarqyn kóńildi, ózara túsinisken, ıgi maqsat­tar jolynda birge bolýdy qala­ǵan jastardy kórgenime qýanysh­ty­myn! Aıtpaqshy, men Birik­ken Ulttar Uıymynda qyzmette bolǵanda halyqaralyq volonter­lerdi qoldaǵan edim. Men siz­der­diń «2020 jyldy Volonter­lik qozǵalys jyly bolsyn» degen túıindi, tujyrymdy usynys­taryńyzdy qoldaımyn!  – dedi Qasym-Jomart Kemeluly.  Prezıdent volonterlik ap­paq júrekten shyqqan jaqsy nıet­terdiń jarshysy, shynaıy pat­rıottyq sezimniń, elge qyzmet etýdiń úlgisi ekenin aıtty. Vo­­lonterlik qozǵalyspen birge jaq­sylyqtar, ıgi ister erip júredi. Volonterlik árbir jasty jaqsy iske, armanǵa talpyndyrady, al olar jasaǵan ıgilikter árkimniń óz tabysynyń tarıhyna aınalady. 

Munan keıin Prezıdent Qa­sym-Jomart Toqaev elimizdegi jas­tar saıasaty jóninde memleket atqaryp otyrǵan isterge toq­tal­dy.

– Memlekettik organdar me­niń tapsyrmam boıynsha jas­tar­dyń bilim alýyn, kásiptik maman­dyqtardy meńgerýin, ju­mysqa ornalasýy men sapaly demalysyn kúndelikti qada­ǵalap, tekseretin bolady. «Jas kásipker» bıznes-bastamalar baǵdarlamasyn, startap jo­ba­lardy qoldaıdy, jumysy, bilimi joq jastardyń másele­leri sheshimin tabady. Biz eń aldy­men jumysy, kásibi, eńbek táji­rı­besi joq jastardy jumysqa or­na­lastyratyn arnaıy baǵdar­lama júrgizemiz. Biz «Dıplommen – aýylǵa!», «Ser­pin» baǵdar­lamalary sheńberinde bi­likti jas ma­man­dardy qoldaýdy kúsheıtemiz, – degen Qasym-Jo­mart Kemel­uly vo­lon­terler­di osyndaı mem­lekettiń aldyn­da turǵan áleý­mettik máselelerdiń sheshi­min tabýǵa belsene aralasýǵa shaqyrdy.

Memleket basshysy Úki­metke, ákimderge volonterlik qozǵalysty barynsha qoldaýǵa tap­syrma beretindigin de aıtty. Volonterlik aǵartý orta­lyq­taryn ashýdy, saýatty aqpa­rattyq saıasat jasaý­dy, áleý­mettik jelilerde volon­terlik ınfraqurylym qurýdyń asa mańyzdylyǵyn atap kórsetti.

– Kóptegen azamattyq bastamalar, volonterlik áleýmettik jobalar áleýmettik jelilerde paıda bolady. Azamattyq ustanymy bekem, belsendi jandar áleýmettik mańyzdy jobalar usynady. Biz olarǵa barynsha kóńil bólip, qoldaý kórsetýimiz kerek, – dedi Qasym-Jomart Kemeluly. Prezıdent reseılik jastar ókili aıtqan Uly Jeńistiń 75 jyldyǵy qarsańynda halyq­aralyq ekspedısııa qurý týraly bastamasyn qoldaıtyndyǵyn, sonymen qatar Almaty, Aqtóbe qala­lar­yndaǵy, Mańǵystaý oblysyndaǵy volonterlerdiń ıgi isterine rıza­shylyǵyn bildirdi. 

Qasym-Jomart Toqaev irgesi bólinbegen kórshi eki eldiń yntymaǵyn jastar jasaıtynyn kóldeneń tartty. Aldaǵy ýaqytta halyqaralyq «Jyl volonteri» syılyǵyn bekitýdi usyndy. Ol úzdik volonterlik bastamalar men jobalarǵa, kreatıvti isterge beri­letin bolady. Ony talqylaý úshin eki eldiń úzdik volonterleri kiretin turaqty Volonterlik ke­ńes qurylýy kerek. 

Forým aldynda Qazaqstan Prezıdenti Qazaqstan men Re­seı jastarynyń STARTUP-jo­­­balarynyń kórmesin aralap, Qostanaı oblysy Jastarǵa qyz­met kórsetý ortalyǵynyń jumy­symen tanysqan bolatyn.

Ken deseń de, dán deseń de aldymen aýyzǵa ilinetin Qostanaı sońǵy jyldary qaıta óńdeý ónerkásibimen qara úzip, ásirese mashına jasaý isinde Qazaqstanda kósh bastaǵany belgili. 

Qostanaıǵa jumys sapary­­men kelgen Prezıdent Qasym-Jomart Toqaev aldymen ob­lys ortalyǵyndaǵy «Saryarqa­Avto­Prom» zaýytyna at basyn burǵan bolatyn. Memleket basshysy munda mashına qurastyrý kásipornynyń jumysymen tanys­ty. Bıyl «SaryarqaAvtoProm» avtozaýyty 38 mıllıonnan asa teńgeniń ónimin óndirdi. Jyldyń alǵashqy toqsanynda 5306 jeńil jáne júk mashınasyn, avtobýstardy sapqa qoıdy. Bul – ótken jylǵy osy ýaqytpen salystyrǵanda 1,8 ese kóp. Zaýyt basshylyǵy jyl aıaǵyna deıin 20000 jeńil jáne kommersııalyq mashınalar qurastyrýdy mejelep otyr. Endi Qostanaı avtozaýyty avtomobılderdi syrtqa burynǵydan úsh ese kóp shyǵarady. Bıyl avtomobılder Reseı men Tájikstan sııaqty Keden odaǵy elderine 30 paıyzǵa artyq satylatyn bolady. Sodan keıin Qazaqstan Prezıdenti shanaqtardy boıaıtyn ámbebap sehtyń jáne iri bólshekter arqyly qurastyrý ádisi boıynsha (DKD) avtomobılderdi serııa­symen shyǵaratyn sehtyń ju­mys­taryn kórdi.

Memleket basshysy Qazaq­stannyń búginde álemdik sapa standartyna sáıkes zamanaýı joǵary tehnologııalyq ekonomıka quryp jatqanyn atap ótti. Sondaı sapa kórsetkishiniń biri qostanaılyq zaýyt shyǵaratyn brendti ónim JAC avtomobıli bolyp otyr. Osy markanyń 535 mashınasy sapqa qoıyldy. Brend jelisi «JAC T6 Pickup» dep atalatyn jeńil mashınanyń jańa modelimen jáne «JAC N H200» júk mashınasymen tolyǵa tústi. Qostanaıdan shyqqan avtobýs­tar elimizdiń avtobýs parkterin jańalaıdy. Qazirdiń ózinde 50 avtobýs Atyraýǵa ketse, jaqynda Shymkent qalasyna 300 avtobýs jiberiledi. Jalpy, zaýyttyń óndiristik qýaty – jylyna 28 myń­nan astam avtomobıl. Kásip­oryn qazirgi ýaqytta Ankai, MAN, JAC, HYUNDAI jáne Lovol avtomobıl markalaryn shyǵarady.

Sonymen qatar osy salada jumys isteıtin sheteldik ınves­torlar Qazaqstan Prezıdentine ózderiniń jobasyn tanystyrdy. 

Memleket basshysy Qostanaı qalasyndaǵy jaqynda ǵana ashyl­­ǵan «iKomek» ortalyǵyna keldi. Bul elimizdegi Nur-Sultan qa­la­synan keıingi ekinshi qyzmet kór­setý ortalyǵy bolyp tabylady. 

Memleket basshysyna «109 Call-ortalyǵy» biryńǵaı baılanys ortalyǵynyń jumysy jáne «Ashyq ákimdik» jobasynyń jú­ze­ge asyrylý barysy jóninde má­limet berildi.

Sonymen qatar Qazaqstan Pre­zıdenti monıtorıng jáne shu­ǵyl áreket etý ahýaldyq orta­ly­ǵynyń jumysymen tanysty. Qasym-Jomart Toqaevtyń piki­rinshe «iKomek» ortalyǵynyń tá­jirıbesin respýblıkanyń bar­lyq óńirine keńinen taratý qajet. Kezdesý sońynda Memleket basshysy elimizdiń áleýmettik-ekonomıkalyq jáne mádenı damý salasyna qosqan úlesi úshin «Mılh» JShS-niń dırektory Sergeı Blokty, Rýdnyı qala­sy aýrýhanasynyń bas dárigeri Talǵat Qaıkenovti, «Alıýmın­stroı» JShS-niń dırektory Abaı Muqanovty, «GRIN» Qostanaı oblysy azamattyq alıansy» qoǵamdyq qorynyń tóraıymy Dı­nara О́tebaevany jáne bilim berý salasynyń ardageri Stanıslav Shegelskaıany alǵys hattarmen marapattady.

Qostanaıǵa saparynyń so­ńynda Memleket basshysy Qos­ta­naı aýdanyndaǵy «Olja Sadchı­kovskoe» jaýapkershiligi shekteýli seriktestigine baryp, óndiristik kórsetkishterimen tanysty.

Qazaqstan Prezıdentine aýyl sharýashylyǵy ónimderin qaıta óńdeý barysynda analıtıkalyq jáne sıfrly júıeniń qoldanylý múmkindikteri kórsetildi.

Kásiporyn Qostanaı obly­sy­nyń ishki suranysyn jáne elimizdiń ózge óńirlerin sút ónim­derimen qamtamasyz etedi. Prezıdent on­da aýyl sharýa­shylyǵy taýar­laryn óndirý­shilermen kez­desip, áńgimelesti. Dıqandar aýyl sharýa­shy­ly­ǵyndaǵy jetis­­tik­­terdi tilge tıek etti. Sony­men qatar proble­ma­lardy da ortaǵa saldy. Bel­gili dı­qan, kásipker Oleg Da­nı­len­ko kóktemde  beriletin kredıt­tiń qaıtarý merzimi óte tyǵyzdy­ǵyn aıtty. Mem­leket bas­shysy eli­mizdiń azyq-túlik qaýip­sizdigin qam­ta­ma­syz etýge zor úles qosyp otyrǵan óńirdiń ag­rar­lyq sala­synyń damýyn joǵa­ry baǵalady. 

Úkimettiń kómegimen bul prob­lemalardy sheshý jumystary kúsheıtiledi. Al jer máselesine ke­ler bolsaq, kim jumys isteıdi, jer soǵan tıesili. Ekinshiden, jer sheteldikterge satylmaıdy. Bul – meniń Prezıdent retindegi tú­begeıli ustanymym, – dedi Mem­leket basshysy.

Kezdesýge qatysýshylar aýyl sharýashylyǵy eńbekkerlerine memleket tarapynan kórsetilip jatqan qoldaý úshin Qasym-Jo­mart Toqaevqa alǵys aıtty. QOSTANAI
Sońǵy jańalyqtar