Atalǵan basylymda: «Adamdar ártúrli sebeppen jylaıdy. Ǵalymdar da kóz jasy týraly túrli zertteýler júrgizip keledi. Mamandar anyqtaǵandaı, qýanyshtan nemese dene jaraqatynan paıda bolǵan kóz jasy túrleriniń ataýlary bar jáne onyń hımııalyq quramy túrlishe keledi. Kóz jasy emosııalyq turǵydan ǵana emes, aryqtaý úshin de paıdaly», delingen. «Psıhologııalyq kóz jasy», ıaǵnı kúızelis, qaıǵy nemese kóńilsizdikten aǵatyn kóz jasy adam aǵzasyna erekshe áser etedi.
Kalıfornııa oftalmology doktor Aaron Noıfeldtiń aıtýynsha, psıhologııalyq kóz jasy gormondarǵa áser etedi. Emosıonaldy qıyn jaǵdaıda adam aǵzasynda kortızol atty gormon kóbeıedi. «Bul maıdyń artýyna alyp keledi. Sol sebepti adam ózin jaısyz sezingende shokolad nemese fast-fýd jeıdi. Degenmen, eger osyndaı jaǵdaıda adam emosııasyna erik berip, jylap alsa, kóz jasy «kortızoldy» shaıyp ketedi. Iаǵnı, onyń aǵzadaǵy mólsheri qalpyna kelip, artyq salmaq azaıa bastaıdy», deıdi A.Noıfeld. Ádeıi jylaý aryqtaýǵa kómektese almaıdy, ol eshqandaı gormonǵa áser etpeıdi. Bul zertteý adam óz emosııasyn basyp tastamaý kerektigin kórsetedi. Demek, kerek kezde jylap alǵan da paıdaly.
Adam kózben emes, mımen kóredi. Bul kózdiń nashar kórýi nemese zaǵıptyq – mıdyń kórý tamyrymen tyǵyz baılanysty degen sóz. Kóz mıdyń 65 paıyz qoryn jumsaıdy. Adamda osynshama qor jumsaıtyn basqa dene múshesi joq. Adamnyń kóz qarashyǵy jaǵymdy nársege qaraǵanda 45 paıyzǵa deıin ulǵaıady. Adam bir nársege qyzyǵýshylyqpen tańdana qaraǵanda qarashyǵy úlkeıedi eken. Al jaqpasa, jaqtyrmasa kerisinshe kishireıetin kórinedi.
Sandýǵash MARALBAI,
L.N.Gýmılev atyndaǵy EUÝ-diń Jýrnalıstıka jáne saıasattaný fakýltetiniń stýdenti