McKinsey ǵalamdyq ınstıtýtynyń jańa esebinde biz densaýlyqtyń nasharlyǵy jyl saıyn dúnıejúzilik IJО́-ni 15% -ǵa tómendetedi dep sanaımyz - bul 2020 jyly pandemııadan bolatyn teris áserdiń jartysyna jýyǵy, -dep habarlaıdy Egemen.kz. McKinsey ǵalamdyq ınstıtýtynyń búgingi saıtynda jarııalanǵan jańa esebine silteme jasap.
"2020 jyl COVID-19 pandemııasy jáne onyń saldary búkil álemdegi qaýymdastyqtar men ekonomıkaǵa orasan zor zııan tıgizdi. Nebári alty aıdan keıin, COVID-19 qazirdiń ózinde tarıhtaǵy eń qymbat aýrý atandy. Ol tek osy jyldyń ózinde álemdik ekonomıkanyń JIО́ 3-8%-ǵa tómendetip tastady. Pandemııa adamzattyń densaýlyǵyna áser etti. Al álemdik IJО́-niń taǵdyry – adamzattyń qolynda", - deıdi deıdi San-Fransıskodaǵy MakKınsı Global ınstıtýtynyń seriktesi Iаana Remes.
Jaqsy jańalyq - bul máseleni sheshýge qajetti quraldar qol jetimdi bola bastady. Sondyqtan olar ózderiniń jobalary densaýlyqty jaqsartýǵa jáne ekonomıkalyq ósýdi jedeldetýge, eń az nemese eshqandaı shyǵynsyz alǵa jyljytýǵa áser etetinine senimdi.
Densaýlyqtyń jaqsarýyn qamtamasyz etý úshin úkimet, densaýlyq saqtaý uıymdary, bıznes jáne jeke tulǵalar aldyn alý men qoldanystaǵy sharalardy keńinen qoldanýǵa nazar aýdara alady.
"Zertteý barysynda biz shamamen 200 eldegi densaýlyqqa qatysty máselelerdi qarastyrdyq. Memlekettik densaýlyq saqtaý baǵdarlamalary, katarakta men júrek aýrýyn emdeýdiń hırýrgııalyq prosedýralary jáne alǵashqy medısınalyq kómekke qol jetimdilik sııaqty tanymal aralasýlardy júzege asyrý aýrýdyń ǵalamdyq aýyrtpalyǵyn 20 jyl ishinde 20% jáne 47% tómendetýi múmkin dep taptyq" degen zertteý avtorlary 2040 jyly 65 jastaǵy er adam 55 jasyndaǵydaı saý bolýdyń, sábı ólimi 65%-ǵa tómendetýdiń, densaýlyq teńsizdigindegi alshaqtyq tarylyp, 2040 jylǵa qaraı taǵy 230 mln adam ómir súrýge múmkindik beretin tetikterdiń basyn taratyp aıtypty.
"Bul aıtylǵandardyń bári aýrýdyń aýyrtpalyǵyn tómendetýdiń kilti bolyp tabylady. Biz densaýlyqqa tıgizetin paıdasynyń 70% taza jáne qaýipsiz qorshaǵan ortany, densaýlyqty saqtaýdy (onyń ishinde áleýmettik faktorlardy eskere otyryp), júıeli medısınalyq tekserýlerden jáne vaksınalarǵa qol jetimdilikti qamtamasyz etýden bolatyndyǵyn anyqtadyq", - deıdi zertteý avtorlary.