«Agenttik sarapshylarynyń habarlaýynsha, aǵymdaǵy jyldyń sáýir-maýsym aılarynda Qazaqstannyń bank sektory nesıe sapasynyń nasharlaýynyń birinshi kezeńin bastan ótkerdi» dep jazady Egemen.kz agenttiktiń baspasóz qyzmetine silteme jasap.
Bul jaǵdaıdy, olardyń túsindirýinshe, ekonomıkalyq áserimen jáne munaı baǵasynyń tómendeýimen baılanystyrýǵa bolady. 2-toqsanda provızııalaý ortasha zaemdardyń 3%-na, 2020 jyldyń 1-toqsanyndaǵy 2%-ke jáne 2019 jylǵy 4-toqsanda 1,5% -ǵa deıin ósti.
Agenttik eske salǵandaı, qazirgi ýaqytta qarjy ınstıtýttaryna belgili bir qaryzdardy qunsyzdanǵan dep tanymaýǵa ruqsat etildi.
Ulttyq banktiń málimetinshe, 2020 jyldyń naýryz aıynan bastap jeke tulǵalardyń 34%-y jáne ShOB-tiń 41%-y nesıe demalysyna ótinish bergen.
2-toqsanda provızııalaý ortasha zaemdardyń 3%-na, 2020 jyldyń 1-toqsanyndaǵy 2%-ke jáne 2019 jylǵy 4-toqsanda 1,5%-ǵa deıin ósti. Biraq, soǵan qaramastan, agenttik sarapshylary bul kórsetkish uzaqqa deıin saqtalmaıtynyn aıtady. Aktıvterdiń sapasy orta merzimdi perspektıvada qysym astynda qalýy ábden múmkin dep esepteıdi agenttik sarapshylary.
Agenttik eske salǵandaı, qazirgi ýaqytta qarjy ınstıtýttaryna belgili bir qaryzdardy qunsyzdanǵan dep qabyldamaýǵa ruhsat berilgen bolatyn. OSyǵan deıin Ulttyq bank habarlaǵandaı, 2020 jyldyń naýryz aıynan bastap jeke tulǵalardyń 34% -y jáne ShOB-tiń 41% -y nesıe demalysyna ótinish bergen.
Kapıtal jáne ótimdilik býferleri toqsan boıy turaqty bolyp qaldy jáne kóptegen bankterde senimdi boldy.
«Alaıda, sektorda álsiz jáne kishirek qarjy ınstıtýttary bar, olar ózderiniń eskirgen tozǵan aktıvteriniń qunsyzdanýynan bolǵan keıbir shyǵyndardy jabýǵa májbúr bolýy múmkin. Sonymen qatar, biz saladaǵy kóptegen bankterdiń deni saý jáne stressterge jetkilikti túrde tózimdi dep sanaımyz», - dep qorytyndylady Fitch.
Osyǵan deıin Fitch qazaqstandyq bankterdiń 2020 jyldyń birinshi toqsanyna arnalǵan sholýyn jarııalaǵan bolatyn.
Qujat eldiń qarjy júıesi aktıvteriniń 99% quraıtyn 24 qarjylyq ınstıtýtty qamtydy. Sholý naýryzda Fitch osy salanyń boljamyn «turaqtydan» «teriske» ózgertkenin eske saldy. Baǵalaý munaı baǵasynyń tómendeýine, koronavırýstyq pandemııaǵa jáne onyń ekonomıkaǵa tıgizetin zardaptaryna, birinshi toqsanda qazaqstandyq teńgeniń 18% -ǵa qunsyzdanýyna, sondaı-aq naqty JIО́-niń 2020 jylǵa qaraı 1,5% -ǵa boljamdy tómendeýine baılanysty týyndaǵan qysymdy eskerdi.
«Qazaqstan ekonomıkasynyń baıaýlaýy bankterdiń aktıvteri men kiristiliginiń sapasynyń edáýir álsireýine ákeledi, óıtkeni memleketten qoldaý sharalary ekonomıkalyq belsendilikke teris áserdiń ornyn tolyǵymen toltyrmaıdy. Birinshi toqsandaǵy málimetter ekonomıkalyq ortanyń álsireýin áli kórsetpeıdi, óıtkeni quldyraý, karantındik sharalardyń kópshiligi jáne olardyń saldary bank sektory úshin el tek naýryzdyń aıaǵynda jáne sáýirde sezine bastady », - dep atap ótti agenttik.Fitch kóptegen qarjy ınstıtýttarynyń nesıelik kórsetkishteri birinshi toqsanda turaqty boldy, biraq sarapshylar aldaǵy aılarda olardyń nasharlaýy múmkin dep otyr.
«Biz saladaǵy nesıeler boıynsha qunsyzdaný boıynsha shyǵystar ortasha 2% jáne 2020 jyldyń 1-toqsanynda sáıkesinshe 1,5% -ben salystyrǵanda, osy jyly ortasha nesıelerden 5-7% -ǵa deıin kúrt ósedi dep boljap otyrmyz. Jeke tulǵalarǵa jáne shaǵyn jáne orta bızneske kepilsiz nesıeler ásirese osal. Sonymen qatar, keıbir bankter qosymsha provızııalardy qajet etýi múmkin aldyńǵy kezeńderden muragerlikke ıe problemalyq nesıelerdiń edáýir mólsherine ıe», - dep atap ótti vedomstvoda.
Sarapshylar jaqynda Qazaqstandaǵy bank sektorynyń ekonomıkalyq kúızelisterge turaqtylyǵy artqanyn atap ótti. Qarjy ınstıtýttarynyń kópshiliginde shyǵyndy óteýdiń tıimdi rezervteri nemese kapıtaldy edáýir jastyqqa deıin jabý múmkindigi bar. «Ulttyq bank 2017-2019 jyldary sektordy tazalaǵannan keıin birneshe salystyrmaly túrde álsiz nemese shaǵyn bankter qaldy. Olar sektor aktıvteriniń 15-20% quraıdy. Birinshi toqsanda klıentterdi qarjylandyrý sheteldik valıýtadaǵy depozıtterdiń ınflıasııasyn eskere otyryp, 1% -ǵa azaıdy. Keıbir qarjy ınstıtýttarynda depozıtterdiń odan ári qalypty aǵýy múmkin, biraq ótimdiliktiń edáýir jastyqshasy ótimdilik táýekelderin birshama tómendetedi », dep qorytyndylady Fitch.
Esterińizge sala keteıik, aktıvterdiń sapasyn baǵalaý nátıjeleri boıynsha (AQR) 2020 jyldyń aqpan aıynda birneshe qarjylyq uıymdar qarjylyq turaqtylyqty jaqsartý baǵdarlamasyna kirdi. Osy jyldyń 24 sáýirde Eýrazııalyq bank Eýrazııalyq qarjy kompanııasynyń qarjy ınstıtýtynyń kapıtalyna 4 mıllıardtan astam teńge aýdarǵanyn habarlaǵan bolatyn.
Qazaqstandaǵy jáne álemdegi sońǵy jańalyqtardy birinshi bolyp oqý úshin Telegram jelisinde bizge jazylyńyz.