«Jańa tolqyn» rejısserleriniń ishinde Ádilhan Erjanov esimi erekshe atalady. Ásirese fransýz kıno mamandary men kórermenderiniń súıikti sýretkerine aınalǵan qazaqtyń qara balasy álemniń nebir úzdik festıvaldaryna joldama alyp, ulttyq kıno ónerimizdiń baıraǵyn ámanda tek bıikte jelbiretip keledi. Osydan biraz buryn Ádilhannyń «Qap-qara adamy» Fransııada jalpyulttyq prokatqa shyqty dep qýansaq, endi mine, araǵa az ǵana ýaqyt salyp «Ulbolsyn» týyndysynyń tusaýy Tallınde kesiledi!» degen jaǵymdy jańalyqpen kınosúıer qaýymnan taǵy da súıinshi suramaqpyz.
«Ulbolsyn» kórkem fılmi osy jyldyń 13-29 qarasha aralyǵynda Estonııa astanasynda ótetin HHIV Tallın kınofestıvaliniń Black Nights («Qarańǵy túnder») kınofestıvaliniń negizgi konkýrstyq baǵdarlamasyna qatysady. Otandyq kartına atalǵan baǵdarlamada Vengrııa, Reseı, Latvııa, Horvatııa, Túrkııa, Portýgalııa elderiniń fılmderimen shyǵarmashylyq básekege túsetin bolady. Aıtýly kınobaıqaýda ataqty rejısserler Aleksandr Mındadze jáne Anna Melıkıannyń jańa kartınalary kórsetiledi. Sondaı-aq bıyl negizgi baǵdarlamada baq synaıtyn segiz kartınanyń ishinde «Oskar» syılyǵynyń laýreaty Ishtvan Sabonyń jańa týyndysy da bar.
«Qarańǵy túnderdegi» kórsetilim Erjanovtyń tolyqmetrli 10-shy kartınasy sanalatyn «Ulbolsynnyń» álemdik premerasy bolmaq. Rejısserdiń osyǵan deıingi «Álemniń názik nemquraıdylyǵy» men «Qojaıyndar» fılmderi PÖFF kınofestıvali kórermenderine jaqsy tanys edi, endi Estonııa jurtshylyǵy onyń sońǵy kartınasyn da («Ulbolsyn») alǵashqylardyń biri bolyp tamashalaıtyn bolady.
Kartına osy jyldyń basynda Sunny Production (Qazaqstan), Short Brothers (Qazaqstan) jáne Arizona Productions (Fransııa) kompanııalarynyń qatysýymen Almaty oblysynda túsirildi. «Ulbolsyn» – rejısser Ádilhan Erjanov pen operator Azamat Dýlatov arasyndaǵy shyǵarmashylyq tandemniń alǵashqy tájirıbesi. Ssenarıı avtory Ádilhan Erjanovtyń ózi. Fılm bıyl HHVI Sarajevo Film Festival kınobaıqaýynyń Work-In-Progress seksııasynda bas júldeni jeńip aldy.
– Bul – qıyn jaǵdaıǵa tap bolǵan apaly-sińlili qyzdar týraly óte qarapaıym oqıǵa. Kartınanyń bas keıipkeri − qalada turatyn myqty ári jigerli Ulbolsyn. Onyń Ajar esimdi sińlisi Qaratas aýylynyń orta mektebin támamdaǵaly jatyr. Apaıynyń sińlisiniń bolashaǵyna degen jospary zor: ol oǵan dep qomaqty qarajat jınap, sheteldik bedeldi oqý oryndarynyń birine oqýǵa jibermek. Alaıda Ulbolsyn aýylǵa kelgen soń, jas qyzdy aýyldyń qurmetti azamaty Úrgen esimdi jergilikti emshi ekinshi áıel etip alý úshin alyp qashqanyn biledi. Ulbolsyn munymen keliser emes. Sondyqtan Qaratas aýylynyń patrıarhaldy álemimen kúresýge bel býady. Dál osy qıyn da qaıshylyqqa toly jaǵdaı keıipkerlerdiń minez-qulyǵyn ashýǵa kómektesedi. Fılm túsirilimine qatysqan barsha shyǵarmashylyq ujymdy «Ulbolsynnyń» jetistigimen hám álemdik premerasymen quttyqtaımyn! − dedi týyndy rejısseri Ádilhan Erjanov.
Fılmniń bas prodıýseri ári basty rólin somdaýshy – Ásel Sádýaqasova. Esterińizge sala ketsek, Á.Sádýaqasova Erjanovtyń buǵan deıin túsirilgen «Atbaıdyń shaıqasy» jáne «Sary mysyq» atty taǵy eki týyndysyn shyǵarýǵa atsalysqan bolatyn. Sińlisiniń rólin jas aktrısa Dınara Saǵı, al Úrgen beınesin Erbolat Álqoja somdaıdy. Sondaı-aq kınolentada Sanjar Mádı, Danııar Alshynov, Berik Aıtjanov, Erken Gýbashev jáne basqa da akterler óner kórsetedi. Bir qyzyǵy, «Qap-qara adam» fılminde basty róldi somdaǵan Danııar Alshynov «Ulbolsynnyń» epızodynda da aldyńǵy týyndydaǵy keıipkeri detektıv Bekzattyń rólinde kórinedi.
Karantın jaǵdaıyna baılanysty «Qarańǵy túnder» kınofestıvali bıyl aralas túrde, ıaǵnı kınoteatrlar men onlaın formatta qatar ótkiziledi dep josparlanýda. Álemdegi epıdemııalyq jaǵdaıdy eskergen festıval uıymdastyrýshylary qazirden bastap barlyq qaýipsizdik sharasyn qarastyryp qoıypty. Qatysýshylarǵa tegin betperdeler de taratylatyn bolady.