Búginde Almatyda "Tórelik týraly" zańmen rettelgen 12 arbıtrajdy qyzmet turaqty jumys isteıdi. Desek te, qoǵamda jeke qolǵa berilgen tórelikterdiń qyzmeti keıbir jaǵdaılarda bızneske qysym jasaý quraly retinde paıdalanyp keledi, dep jazady Egemen.kz
"Interfaks" baspasóz ortalyǵynda ótken onlaın konferensııada arbıtrajdar qyzmetiniń ashyqtyǵy, táýelsizdigi, kásipkerler arasynda týyndaıtyn daýlardy sheshýdegi áleýmettik fýnksııalardyń erekshelikteri týraly aıtyldy.
Osy konferensııa barysynda sarapshylar "Ústel tennısi akademııasy" JShS men "Ádilet" arbıtrajy" arasyndaǵy kelisimder boıynsha iske asqan daýly máseleni negizge aldy. Táýelsiz sarapshylardyń pikirinshe, "Ádilet arbıtrajy", "Arbıtraj EF", "Almaty arbıtrajy", "Almaty arbıtrajdyq soty" jáne "Alma-Ata arbıtrajdyq soty" sııaqty bes arbıtraj ózara múddeles bolyp tabylady. Osy negizdegi is barysyn negizge alǵan qatysýshylar mundaı áreketterdiń qoǵamdaǵy arbıtrajdarǵa degen senimsizdigin týdyratyndyǵyn jetkizdi. Olardyń pikirinshe, búginde kóptegen arbıtrajdardyń qyzmeti kóleńkeli sıpat alǵan. "Qaltaly" arbıtrajdar "Arbıtraj týraly" zańnyń bolǵanyna qaramastan, elimiz zańnamasyn aıaq asty ete otyryp, óz erejeleri boıynsha jumys istep keledi.
Almaty qalalyq advokattar alqasynyń múshesi, advokat Serik Nýrlıhın "Mundaı ahýaldyń beleń alýy qoǵamda arbıtrajdarǵa degen senimdi joǵaltady. Búginde arbıtrajdardyń bedeldi jumys isteýi úshin arnaıy zańdar bar. Arbıtrajdy palata jumys isteıdi ári sot súzgisi qalyptasqan. Sondyqtan da arbıtrajdar kásibı biliktilikten ótip, kásibı zańǵa arnaıy ózgertýler engizilýi qajet. Bul baǵyttaǵy jumystarda Arbıtrajdy palatanyń belsendiligi qajet.
"Atameken" UKP múshesi Roman BOTABEKOV "Arbıtrajdaǵy zańsyz áreketterdiń anyqtalýy - aısbergtiń bir ushy ekendigin alǵa tartty. R.Botabekovtyń aıtýynsha, búgingi kúnde arbıtraj qyzmeti baqylaýsyz qalǵan. "Qaltaly" arbıtrajdar zańdardy elemeı, óz qyzmetin bıznesti joıýǵa, basqasha aıtqanda, "reıderlikke" yqpal etýde. Onyń ústine, bul arbıtrajdardyń kópshiligi Tórelik palatada joq jáne onda múshe bolǵysy da kelmeıdi. О́kinishke qaraı, kóp jaǵdaıda prokýratýra organdary da, sottar da buǵan qarsy bola almaıdy. Arbıtrajdar tipten zańsyz sheshimder qabyldaýda múldem erkin ári áreketterine jaýapty emes. Otandyq arbıtrajdarǵa qatysty qalyptasqan qazirgi jaǵdaı eldiń ekonomıkalyq qaýipsizdigine qaýip tóndirýde. Sondyqtan quqyq qorǵaý jáne qadaǵalaý organdaryn bul máselege jiti nazar aýdaryp, naryqtyq ekonomıkanyń negizi bolyp tabylatyn kásipkerlikti qylmystyq qol suǵýshylyqtan qorǵaýy qajet.
"NABBI" JShS quqyqtyq máseleler jónindegi dırektory Dınara Jemekesheva búkil álemde tórelik kelispeýshilikterdi retteýdiń memlekettik sotqa balamaly nysany bolyp tabylatyndyǵyn aıta kelip, onda tóreshilerdi taraptardyń ózderi tańdaıtyndyǵyn, bul rette tóreshiler beıtarap jáne tıisti kásibı qasıetterge ıe bolýy qajet, dep atap ótti. Dınara Jemekeshevanyń aıtýynsha, "qaltaly" arbıtrajdarǵa oraı qalyptasqan qazirgi jaǵdaı tutas alǵanda barlyq arbıtrajdarǵa keri áserin tıgizedi. Arbıtrajdarǵa degen senim azaıady. Degenmen, óz qyzmetin zańdy jáne ádil júrgizetin arbıtrajdar bar. Biraq, zańnamalyq qujattardaǵy keıbir olqylyqtardyń saldarynan arbıtrajdy jeke maqsattarǵa paıdalaný derekteri oryn alýda.
Sondyqtan tóreliktiń (arbıtrajdyń) uıymdyq-quqyqtyq nysanyna qoıylatyn talaptardy kúshıtý, tóreshilerge biliktilik talaptaryn qoıý (zań biliminiń jetkiliksizdigi); máni boıynsha tórelikterdiń sheshimine qarsy kelý múmkindiginiń joqtyǵy, bılik organdary tarapynan tórelikke baqylaýdyń joqtyǵy (tórelikter memlekettik organdarǵa esep bermeıdi); zańsyz sheshim shyǵarǵan tóreshilerge jaýapkershiliktiń artylmaýy; sheshimderdiń ashyq túrde jarııa etilmeýi sııaqty talaptar basshylyqqa alynyp, zańdy túrde rettelýi qajet.