Bizdiń mindetimiz – halyqqa qyzmet etý
Elbasymyzdyń júrgizip kele jatqan saıasatynyń negizgi basymdyqtarynyń biri ákimshilik reforma bolyp tabylady. Bul saladaǵy Qazaqstannyń jetistikterin TMD elderiniń barlyǵy moıyndap, bizdiń tájirıbemizdi zertteý ústinde. Júrgizilip jatqan reformaǵa sheteldik sarapshylar da joǵary baǵa berip otyr.
Bizdiń mindetimiz – halyqqa qyzmet etý
Elbasymyzdyń júrgizip kele jatqan saıasatynyń negizgi basymdyqtarynyń biri ákimshilik reforma bolyp tabylady. Bul saladaǵy Qazaqstannyń jetistikterin TMD elderiniń barlyǵy moıyndap, bizdiń tájirıbemizdi zertteý ústinde. Júrgizilip jatqan reformaǵa sheteldik sarapshylar da joǵary baǵa berip otyr.
Qazaqstan Respýblıkasynyń Prezıdenti N.Á.Nazarbaevtyń «Qazaqstan-2050» Strategııasy – qalyptasqan memlekettiń jańa saıası baǵyty» atty Qazaqstan halqyna Joldaýynda elimizdiń 2050 jylǵa deıin barynsha damyǵan 30 memlekettiń qataryna qosylýǵa baǵyttalǵan sharalardy aıqyndady. Sonyń ishindegi aýqymdy baǵyttardyń biri – memlekettik basqarýdyń, memlekettik qyzmettiń reformasy. Osyǵan baılanysty «Qazaqstan-2050» Strategııasy memlekettik apparattyń qyzmetin barynsha tıimdi etý men memlekettik basqarýdyń jańa úlgisin jasaý mindetin júktedi. Ústimizdegi jyl osy mindetterdi oryndaýdyń betburys jyly bolǵaly tur. Ákimshilik reformanyń eń basty maqsaty – memlekettik basqarý apparatynyń jumysyn áleýmettik-ekonomıkalyq mindetterdi oryndaý úshin barynsha jaqsartyp, onyń halyq senimin aqtaý jolyndaǵy tıimdiligin odan ári nyǵaıta berý.
Ákimshilik reformanyń memlekettiń damýyna tıgizetin yqpaly óte zor, óıtkeni, memlekettik basqarýdy durys uıymdastyrýǵa elimizdegi júrgizilip jatqan áleýmettik-ekonomıkalyq jaǵdaıdy jaqsartýǵa baǵyttalǵan reformalardyń oń nátıjesi táýeldi. TMD elderiniń ishinde egemendi elimiz aldyńǵy bolyp memlekettik qyzmet týraly zańdylyqty qabyldady, memlekettik qyzmetshilerdi eki topqa bóldi – «saıası» jáne «ákimshilik», konkýrstyq júıeni jáne memlekettik qyzmettiń mansaptyq (kareralyq) júıesin engizdi, ákimshilik jáne saıası memlekettik qyzmetshilerdiń kadrlyq rezervin qurdy.
Respýblıkamyz osy salada birshama jetistikterge jetkenimen toqtap qalýǵa bolmaıdy. Memlekettik qyzmetshilerdiń biliktiligin kóterý, eńbegin yntalandyrýdy jetildirý, kásibıligin arttyrý joldary izdestirilýde. Osy maqsatta 2011 jyldyń shilde aıynda memlekettik qyzmettiń jańa modeliniń Tujyrymdamasy qabyldandy, memlekettik qyzmet týraly zańdylyq aktilerge tıisti ózgerister engizildi.
О́tken jyldyń aıaǵynda «Qazaqstan Respýblıkasynyń keıbir zańnamalyq aktilerine memlekettik qyzmet máseleleri boıynsha ózgerister men tolyqtyrýlar engizý týraly» Zańy qabyldandy, qazirgi tańda memlekettik qyzmet salasyndaǵy zańǵa táýeldi aktilerge tıisti ózgerister men tolyqtyrýlar engizý jumystary júrgizilýde.
Zańnyń negizgi basymdyqtaryna toqtalatyn bolsaq, olar tómendegideı: «A» basqarýshylyq korpýsyn qurý; joǵarylatý kezinde merıtokratııa qaǵıdatyn kúsheıtý; kadrlardy irikteý kezinde jarııalylyq pen ádildikti qamtamasyz etý; qatardaǵy memlekettik qyzmetkerlerdiń quqyǵyn qorǵaý; kadr qyzmetiniń mártebesin kóterý; tártiptik jáne etıkalyq baqylaýdy kúsheıtý. Osylardy basshylyqqa alyp, olardy júzege asyrýdyń naqty tetikteri aıqyndalatyn bolady. Mysaly, kadrlardy irikteý kezinde jarııalylyq pen ádildikti qamtamasyz etý úshin testileýdi konkýrstan bólip, memlekettik qyzmetke barǵysy keletin azamattar memlekettik organdaǵy konkýrstyń ótýin kútpeı, agenttik belgilegen ýaqytta test tapsyryp, sertıfıkat alatyn bolady. Sodan keıin bos laýazymy bar memlekettik organ konkýrs jarııalaǵanda, oǵan sol sertıfıkaty bar azamattar qatysatyn bolady, memlekettik organdardyń konkýrsqa jumsaıtyn ýaqyty úsh esege deıin (45-50 kúnnen 15-20 kúnge deıin) azaıady. Sonymen birge, test baǵdarlamasy jańartylyp, zańnama týraly test saýaldary kúrdelilendiriledi. Konkýrstyq komıssııa músheleriniń jaýapkershiligin joǵarylatý máselesi qaralyp jatyr, konkýrstyq irikteýlerge qoǵamdyq baqylaýshylar, BAQ ókilderi qatysýǵa múmkindigi bolady dep kútilýde. Osy baǵyttaǵy ózgeristerdi Memlekettik qyzmet isteri agenttiginiń Qyzylorda oblysy boıynsha basqarmasy ózinen bastady. Qazan aıynda basqarmanyń bos ákimshilik laýazymdaryna ótkizilgen konkýrstyq irikteýdiń barlyq satylaryna BAQ ókilderi, qoǵamdyq baqylaýshylar qatysyp, ózderiniń joǵary baǵasyn berdi.
Zań jobasynda aýysý arqyly taǵaıyndaýlar tek bir memlekettik organnyń ishinde júzege asatyndyǵy kórsetilgen. Bul shara «komandalyq kóshýlerdi» neǵurlym azaıtý maqsatynda qabyldanyp otyr.
Memlekettik qyzmetkerlerdiń jumysyn baǵalaý men mansaptyq josparlaý boıynsha jańadan uǵymdar engiziledi. Al qyzmetke endi alynǵan qyzmetshilerdi jumysqa baýlý maqsatynda tálimgerlik ınstıtýty engizilip jatyr. Aıta ketý kerek, osy baǵytta da bizdiń basqarma jumysty bastap ketken. Oblysymyzda «Jastar kadrlyq rezervi» baǵdarlamasy 2011 jyldan beri jumys jasap jatyr. Atalǵan baǵdarlamany oblys ákimdiginiń qoldaýymen bólingen qarjy esebinen Memlekettik qyzmet isteri agenttiginiń oblystyq basqarmasy uıymdastyrdy. Búginde ol memlekettik qyzmetshilerdi qaıta daıarlaý jáne olardyń biliktiligin arttyrý óńirlik ortalyǵynyń, «Samuryq» ınnovasııalyq ıdeıalardy damytý ortalyǵy» qoǵamdyq qorynyń «Syr bolashaǵy» jas memlekettik qyzmetshiler klýby» jastar qoǵamdyq birlestiginiń qoldaýymen iske asyrylyp jatyr. Osy baǵdarlamany iske asyrýdaǵy maqsatymyz memlekettik qyzmetke bilimdi, bilikti, jaýapkershiligi mol, uıymdastyrýshylyq jáne kóshbasshylyq qasıeti bar jastardy tartý, JOO-dan alynǵan teorııalyq bilimdi bekitý, jastarǵa memlekettik qyzmet salasyndaǵy tájirıbelik daǵdylardy qalyptastyrýǵa múmkindikter berý, joba barysynda baıqalǵan qatysýshylardyń memlekettik organdarda jumyspen qamtylýyna kómek kórsetý, jas maman – joba qatysýshylarymen ári qaraı jumys jasaý bolyp tabylady. Bekitilgen is-sharalar josparyna sáıkes, qatysýshylar óńirlik ortalyǵynda 80 saǵattyq oqý kýrsynan jáne oblystyń memlekettik organdarynda eki aılyq taǵylymdamadan ótti. Taǵylymdamadan ótý kezinde árbir jobaǵa qatysýshyǵa bilikti, kásibı deńgeıi joǵary memlekettik qyzmetshiler ishinen tálimgerler bekitilip, memlekettik qyzmettiń qyr-syryn úıretti.
Jalpy, meniń oıymsha Memlekettik qyzmet isteri agenttigi birinshi kezekte memlekettik qyzmetshilerdiń qorǵaýshysy, memlekettik qyzmet salasyndaǵy merıtokratııanyń kepili bolýy kerek. Taǵy da úlken máseleniń biri – sybaılas jemqorlyq kórinisterine tótep berý. О́ıtkeni, jemqorlyq – jaı quqyq buzýshylyq emes. Ol memlekettiń tıimdiligine degen senimdi setinetedi jáne ulttyq qaýipsizdikke tóngen tikeleı qater bolyp sanalady. Sondyqtan da, bizdiń túpki maqsatymyz jemqorlyqty qubylys retinde joıý úshin jemqorlyqpen kúresti qatty kúsheıtýimiz kerek.
Osy maqsatta oblystyq tártiptik keńes óz jumysyn tıimdi atqarýǵa kúsh salýda. Esepti kezeńde tártiptik keńestiń 11-shi otyrysynda 28 memlekettik qyzmetshiniń tártiptik isteri qaralyp, onyń 26-syna tártiptik sharalar qoldanyldy. Onyń ishinde 4-eýine «eskertý», 4-eýine «sógis», 2-eýine qatań sógis, 5-eýine «qyzmetine tolyq sáıkes emestigi týraly eskertý», 11-i atqaratyn qyzmetterinen bosatyldy. Aıta ketý kerek, jaýapkershilikke tartylǵan 26 qyzmetkerdiń 24-i túrli deńgeıdegi basshy laýazym ıeleri. Sonymen birge, tártiptik keńestiń negizgi fýnksııasy – jazalaý emes, zań buzýshylyqtyń aldyn alý. Osy maqsatta keńes óz otyrystarynda 35 máselemen aýdan ákimderi, memlekettik organ basshylarynyń Qazaqstan Respýblıkasynyń «Memlekettik qyzmet týraly», «Sybaılas jemqorlyqqa qarsy kúres týraly» zańdarynyń jáne Memlekettik qyzmetshilerdiń Ar-namys kodeksi talaptarynyń saqtalýy boıynsha esepteri tyńdalyp, tıisti baǵalar berildi. Onda zań buzýshylyqtardy boldyrmaýǵa, aldyn alýǵa baǵyttalǵan usynystar engizildi.
Oblysymyzda osy baǵytta atqarylyp jatqan keshendi sharalar nátıjesinde sybaılas jemqorlyq sıpatyndaǵy quqyq buzýshylyq jasap, tártiptik jaýapkershilikke tartylǵandar sany 2011 jylmen salystyrǵanda 53,9 paıyzǵa azaıdy.
Ákimshilik reformanyń úlken basymdyǵynyń biri – memlekettik qyzmetter kórsetýdiń sapasyn arttyrý. Iаǵnı, azamattarǵa tıimdi, sapaly qyzmet kórsetý barlyq memlekettik organdardyń, qyzmetkerlerdiń negizgi basymdyǵyna aınalýy tıis. Qyzmetter sapasyn qadaǵalaý – basqarmanyń negizgi mindetteriniń biri. Osy jumysty biz tek tekserýler, saraptaýlar ótkizý arqyly ǵana emes, sonymen qatar áleýmettik saýalnama júrgizý arqyly da iske asyratyn bolamyz. Bıylǵy jyldyń ózinde bizdiń basqarma osy baǵytta birneshe áleýmettik zertteý júrgizýdi josparlap qoıdy.
Negizinen, iske asyrylyp jatqan ákimshilik reformanyń basty maqsaty – memlekettik qyzmet uǵymyn jańǵyrtý. Memlekettik qyzmetshiler qoǵamnyń, ulttyń múddesiniń eń birinshi qorǵaýshysy, qamqorshysy bolýy tıis. Kez kelgen memlekettik qyzmetshi, birinshi kezekte basshy laýazym ıesi – halyqqa, qoǵamǵa qyzmet etetindigin umytpaýy qajet.
Al memlekettik qyzmetshilerdiń jeke qasıetterine keletin bolsaq, ol patrıottyq sezimi bar, ádil, isine adal, qarapaıym, adamgershiligi mol bolýy kerek. Sonda ǵana memleketke, halyqqa qyzmet jasap, táýelsiz Otanymyzdyń nyǵaıýy men ornyǵýyna ózindik úlesin qosa alatyn Qazaqstan Respýblıkasynyń memlekettik qyzmetshisi ataǵyna laıyq tulǵa bolyp tabylady.
Ǵalym TURSYNBAEV,
Memlekettik qyzmet isteri agenttigi Qyzylorda oblysy boıynsha basqarma basshysy –
Tártiptik keńes tóraǵasy.
QYZYLORDA.
Damýdyń basty kilti
Elbasy Nursultan Nazarbaev jańa saıası baǵytty belgilep bergen strategııasynda kópultty elimizdegi tatýlyq pen kelisim, mádenıetter men dinderdiń úndesýi búginde álemdik etalon retinde tanylǵanyn atap kórsetti. Bul jaı ǵana aıtyla salǵan sóz emes. О́mirimizdiń naqty shyndyǵy, adastyrmaıtyn aqıqaty. Iá, búginde óziniń ashyq-jarqyn kóńilindeı, qazaq halqynyń darqan dalasy men qalasy, keń jazıra belderi mundaǵy etnostar men konfessııalar ókilderi úshin týǵan shańyraǵyna aınaldy. Sirá, bul dúnıede týǵan jer men týǵan shańyraqtan ystyq, odan qadirli, odan qundy eshteńe joq shyǵar. Ortaq Otanymyz – Qazaqstandy biz týǵan shańyraǵymyz dep sanaımyz. Sondyqtan da respýblıkamyzdyń ósip-órkendeýine, damýdyń basty kilti – tatýlyq pen kelisim saltanat qura berýine óz úlesimizdi qosamyz. Bul – basty paryzymyz. Bizge alańsyz eńbek etip, turmys keshý úshin memleket tarapynan barlyq jaǵdaı týǵyzylýda.
Qazaqstanda turatyn etnostar men ult ókilderi respýblıka Konstıtýsııasy men «Qazaqstan-2050» Strategııasyna sáıkes, ózderiniń mádenıeti men tilin saqtaýǵa da múmkindik alyp otyr. Mundaı qamqorlyq álemdegi 200-den astam memlekettiń birde-birinen qolǵa shyraq alyp júrip taba alar ma ekenbiz. Nursultan Ábishuly ózge elderde balamasy joq bul aıryqsha qoǵamdyq qubylysqa strategııada mádenıetter úndesýi dep baǵa bergeni de árkez janymyzdy jylytyp, nurǵa bóleıdi.
Tuńǵysh Prezıdentimizdiń bastamasymen qoǵamdyq ómirge jol tartqan Qazaqstan halqy Assambleıasy ınstıtýtynyń arǵy astary men is-tájirıbesinen úırenýge álemniń kóptegen órkenıetti elderi umtylýda. Bul rasynda da, úlgi alýǵa turarlyq taǵylym. Al «Qazaqstan-2050» Strategııasynda barsha qazaqstandyqtardy Prometeıdiń otyndaı alǵa bastaı alatyn órshil rýh pen jiger, asqaq ta asyl murattar bar. Bul bizge sonysymen de qymbat, sonysymen de ystyq.
Danılbek SARATOV,
«Vaınah» cheshen-ıngýsh mádenı-aǵartý qoǵamynyń tóraǵasy.
Batys Qazaqstan oblysy.
Qazaqtaı keńpeıil halyq joq
Elimizdegi barlyq ulttardyń dostyq pen tatýlyqta turyp jatqany álemge aıan. Beıbitshilik pen turaqtylyqtyń osynshalyqty tamyr tartýy memleket quraýshy ult – qazaqtardyń meıirbandyǵy men qonaqjaılyǵyna úırengen basqa ulttardyń ózara tatýlyǵynyń nátıjesi. Qazaqstan – dostyq pen yntymaqtyń jeruıyǵy deýge ábden laıyq memleket. Bul Elbasy Nursultan Nazarbaevtyń osy baǵyttaǵy sara saıasaty men ustanymynyń arqasy, elimizdi mekendegen júzden astam ulttardyń túsiniginiń myqtylyǵynyń, dostyǵynyń beriktiginiń nátıjesi.
Elbasy Nursultan Nazarbaev «Qazaqstan-2050» Strategııasynda «Biz elimizdiń birde-bir azamatyn syrtta qaldyra almaımyz. Árbir qazaqstandyq bıliktiń qoldaıtynyn jáne tirek ekenin sezinýge tıis», degen bolatyn. Mine, osyndaı qoldaýdy oblysta turatyn 1 myńnan astam ázerbaıjan kórip otyr desem, artyq aıtqandyq bolmas. Qazir oblysta turyp jatqan ázerbaıjandardyń jas urpaǵy táýelsiz Qazaqstannyń ekonomıkalyq damýy, saıası turaqtylyǵy jolynda eńbek etip, oqyp óz úlesterin qosýda.
Birlestiktiń kórkemónerpazdary qalada ótip jatqan barlyq saıası jáne mádenı sharalarǵa belsene qatysady, ulttardyń ózara uıysýyna, yntymaqtasýyna atsalysady. Fılıal janynda bı toby jumys isteıdi. Kórkemónerpazdar oblysta ótkiziletin barlyq mádenı sharalarǵa atsalysady. Ázerbaıjan, qazaq, orys jáne basqa tilderde tamyljyta án salyp, bı bıleıtin jastar qatary jyl saıyn molaıyp keledi. Qyryqtan astam balalar men jastar kórkemónerpazdar úıirmeleriniń belsendi músheleri bolyp tabylady.
Munda 2008 jyldan bastap jeksenbilik mektep jumys isteıdi. Jeksenbilik mekteptegi úsh topqa qyryqtan astam adam barady. Biz osyndaı beıbit jáne tatý elde turyp jatqanymyzdy maqtanysh tutamyz. О́ńirdi mekendeıtin ulttar men ulystardyń barlyǵyna da tilin, salt-dástúrin damytýǵa, mádenıeti men dinin ustanýǵa jaǵdaı jasalyp otyr. Jyl saıyn oblys ákiminiń aqshalaı granty bólinedi. Munyń bári Elbasynyń kóregendi saıasatynyń arqasy ekenin túsinemiz. Biz táýelsizdik alǵannan keıingi jyldardaǵy elimizdiń tabysyna maqtana otyryp, ortaq maqsatqa bir kisideı jumyla beretin bolamyz. Ortaq Otanymyz bizdiń árqaısymyzdan osyny talap etedi.
Shahbaz JAMALOV,
«Ázerbaıjandar assosıasııasy» respýblıkalyq qoǵamdyq birlestigi
Aqtóbe qalalyq fılıaly keńesiniń tóraǵasy.
Aqtóbe oblysy.
«Qazaqstandyq Elbrýstyń» balalary
Elbasy Nursultan Nazarbaevtyń «Qazaqstan-2050» Strategııasy – qalyptasqan memlekettiń jańa saıası baǵyty» atty Joldaýy elimizdiń bolashaq damýy úshin asa mańyzdy qujat dep bilemin. Aldaǵy bolashaqqa senim bar. Ekinshi – osy qujatta Elbasy áıel zatyna, anaǵa, jarǵa, qyzǵa degen qurmetti qaıta oraltý týraly aıtty. Men ana, áıel retinde baqyttymyn. Bizdi qoldaıtyn, qorǵaıtyn Elbasymyz bar. Qazirgi zamandaǵy qazaqstandyq áıel qyzmet jasaýǵa umtylýy kerek, dedi Prezıdent. Men de qazaqstandyq áıel-analardyń biri retinde elimizdegi qoǵamdyq kelisimdi saqtaýǵa jáne dostyqty nyǵaıtýǵa úles qosyp eńbek etýdemin.
О́zim jetekshilik jasaıtyn birlestik oblysta turatyn qarashaılar, balqarlar, cherkester men qabarda etnostarynyń ókilderin bir shańyraqqa biriktirip otyr. Qazir elimiz táýelsizdigin alǵan 16 jeltoqsan kúnine merekelik sharalar daıyndap jatyrmyz. Oblysta qarashaı-cherkes jáne qabarda-balqarlardyń 1200-den astam ókili tursa, onyń 900-i balqarlar. Kezinde áke-sheshelerimizdi baýyryna basqan qazaq halqy búgin urpaqtaryn da qushaǵyna aldy. Endi bizder balalarymyzdy jańa qazaqstandyq patrıotızm baǵytynda tárbıeleýdemiz.
«Bala tárbıeleý – bolashaqqa úlken ınvestısııa», dep atap ótti Elbasy «Qazaqstan-2050» Strategııasynda. Birlestiktegi «Jańǵyrtý mektebinde» 40-qa jýyq ul-qyzdarymyz balqar, qazaq tilderin úırenýde. Olardy biz erkeletip «Qazaqstandyq Elbrýstyń balalary» dep ataımyz. Al balqarlardyń osy elde, osy jerde turyp jatqanyna 70 jyldaı ýaqyt boldy. Bizdiń aramyzda elimizdiń ekonomıkasynyń damýy men órkendeýi jolynda eńbek etip júrgen ul-qyzdarymyz az emes. Mysaly, Murat Qaıtaev birlestiktegi aqsaqaldar keńesine tóraǵalyq etedi. Qazaq tiline aǵyp tur. Ul-qyzdary túgelimen eńbek etýde.
Bizdiń etnos ókilderiniń kóbi oblystaǵy aýyldyq jerlerde turady. Eshqaıda kóship ketken joq. Bizdiń qyzymyz Lıýdmıla Hochıeva Májilis depýtaty atanǵanda ultymyzdyń elengeni, elge tanyldyq dep qýandyq. Elbasyna árdaıym alǵys aıtyp otyramyz. Ol kisige uzaq ǵumyr bersin. О́rkenıetti álemde «ulttyq birlik» uǵymy ortaq memleketti birlesip jasaý, toleranttylyq, azamattyq jáne óz eliniń memlekettik tilin bilý qaǵıdattarymen ólshenedi. Olaı bolsa, biz bul maqsatqa qol jetkizdik dep oılaımyn.
Márııam BAIRAMQULOVA,
«Elbrýs» etnomádenı birlestiginiń tóraıymy.
PAVLODAR.
Bizge basqa baqyt kerek emes
Turaqtylyq pen tatýlyqtan asqan baqyt ta, baılyq ta joq. Odan artyq eshteńe bolýy múmkin de emes. Onyń ústine Qazaqstan sekildi túrli ulttar men konfessııa ókilderinen quralǵan memlekette tatýlyqtyń basty qaǵıda ekeni anyq. Táýelsizdiktiń alǵashqy jyldarynan bastap Elbasy Nursultan Nazarbaev memleket turaqtylyǵy úshin bar qajyr-qaıratyn jumsap, ulttar arasyndaǵy aýyzbirshilikti saqtaý jolynda syndarly saıasat ustanyp keledi. Sonyń arqasynda bizdiń baıtaq Otanymyzda ózgeni kemsitý, biri ekinshisine álimjettik jasap, qorlaý sekildi keri sıpat bolǵan emes.
Elbasy «Qazaqstan-2050» Strategııasynda bylaı deıdi: «Eger bireýge etnostyq belgisi boıynsha qysym jasalsa, onda búkil qazaqstandyqtarǵa qysym jasaldy dep esepteý kerek». Erkin eldiń azamattaryn teńdeı ustaýdyń, eshqandaı alalamaı birdeı qaraýdyń budan artyq qandaı kórinisi bolýy múmkin?! Osy sóziniń jalǵasy retinde: «Eshqandaı etnosqa eshqandaı artyqshylyq bolmaıdy jáne bolmaýǵa tıis, barlyǵynyń quqyqtary men mindetteri birdeı. Biz teń múmkindikter qoǵamyn, bári zań aldynda birdeı bolatyn qoǵamdy qurýdamyz», – dep shegeledi Elbasy.
Endi qarańyz, osy sózdi estigen ózge ulttyń ókilderi qalaısha Otanyn basqa jaqtan izdeıdi? Olaı bolýy múmkin emes. Azattyqtyń alǵashqy jyldarynda túrli ult ókilderi ózderiniń atamekenderine kóship jatty. Degenmen, arada ótken az ýaqytta olar Qazaqstanǵa qaıta keldi. Nege? О́ıtkeni, olar syrtta júrse de Qazaqstandaǵy turaqtylyqty, tatýlyqty, qonaqjaılylyqty umyta almady. Bul elde olardyń quqyna eshkimniń qol suqpaıtynyn, shettetpeıtinin bildi. Ári-beriden soń órkenıetti degen elderdiń ózi ótken ǵasyrda násildik kemsitýshilikterge bardy. Al sol zamannyń ózinde taǵdyrdyń aıdaýymen qazaq jerine kelgen san ulttyń balasyn jergilikti halyq eshqandaı kemsitpeı, mańdaıynan shertpeı baýyryna basty. Osynyń ózi qazaq halqynyń darqan kóńilinen habar berse kerek.
Bolashaǵymyzdyń baǵdarshamyndaı bolǵan «Qazaqstan-2050» Strategııasyndaǵy myna sózderge de nazar aýdarmaı kete almaımyz. «Biz eshqashan oqýǵa túsý, jumysqa turý jáne qyzmet babynda ósý etnostyq belgi arqyly sheshiledi degendi oıǵa da almaýǵa tıispiz. Men Úkimet pen ákimderdiń eńbek saıasatyna tártip engizýin talap etemin. Jumysqa, ásirese, jergilikti bılik organdaryna etnostyq erekshelikterine qaramastan, úzdikter alynýy kerek. О́lshem bireý ǵana – óte joǵary etıka jáne kásibılik. Mınıstrlikter men ákimdikterdiń barlyq býyndarynda kadr tańdaýda baıqalatyn birjaqtylyqty túzeý kerek. Bizdiń qoǵamymyzda «artyq» nemese «bóten», «bizdiki» nemese «bizdiki emes» degen bolmaýǵa tıis. Biz elimizdiń birde-bir azamatyn syrtta qaldyra almaımyz. Árbir qazaqstandyq bıliktiń qoldaıtynyn jáne tirek ekenin sezinýge tıis. Ulttardyń etnosaralyq kelisimine syna qaǵýǵa tyrysatyndardyń barlyǵy da zańmen qýdalanady».
Osy sózderden óz basym úlken janashyrlyq pen qamqorlyq sezemin. Bul – Qazaqstannyń kez kelgen azamaty erkin bilim alyp, biligine saı qyzmet etedi, eshkim shetqaqpaı kórmeıdi degen sóz. Ananyń ulty basqa, tili bólek dep bólmeıdi degen uǵym. Al osyndaı úlken qamqorlyq Qazaqstandaǵy barsha halyqtyń bir úıdiń balasyndaı, bes saýsaqtyń salasyndaı tatý-tátti ǵumyr keshýine kepildik beredi. Al bizge odan artyq eshteńeniń keregi de joq!
Galııa GIZATÝLLINA,
Qyzylorda oblystyq tatar etnomádenı birlestiginiń tóraıymy.
Qyzylorda oblysy.