Ýaqyt kóshi

Kóshken aýylǵa jolyqqan adam «Kósh kólikti bolsyn, Qudaıym aman kóshin ber­sin» dep tilek bildirgen eken. Belgili sýretshi О́mirbek Ju­banııazovtyń «Kósh» atty kartınasyna qarap, sol naqyldy qaıyra aıtqyńyz keledi. Biraq kimge aıtasyz?! Estir qulaq bar ma?! Búginde zaman basqa, ýaqyt bólek, talǵam erek. Qo­ǵam­nyń oılaý órisi ózgergen sha­qta eskiniń kózi ulttyń baı­­lyǵyna aınalady eken-aý! Kóz apara qarańyzshy...

Qylqalam sheberiniń shy­ǵarmasynyń negizgi kýlti – tarıh. О́tken dáýirdiń elesi men aqyl-oıy kenep betine tús bolyp tamǵan. Násibin tórt túlikten tapqan qazaqtyń bir orynnan ekinshi orynǵa kó­ship otyrýy – turmys tirshiligine tán sıpat. Kóshti bastaý isi kóp­ti kórgen, joldy anyq biletin, orta jastan asqan azamatqa tapsyrylǵan. Ol zerli, sha­naq­ty jabýmen nemese túkti kilemmen jabylǵan júgi bar túıeni jetelep, kóshti bas­taı­tyn bolǵan. Onyń sońyn ala túıe jún shekpen men aq qal­paq kıip, jorǵa mingen aýyl aqsaqaldary júrdi. Bul – qan­siń­di tárbıe.

Sýretshi ejelgi qalaǵa ja­­qyndap kele jatqan túıe kerýeniniń qalaı turmystyq zattar men shaǵyn shatyrlar­dy artyp alǵanyn beınelegen. Qumdy borannyń tozańdy bultynyń arasynan onyń no­baıy ǵana baıqalady. Ke­rýen­niń basyndaǵy esekke mingen kerýenbasy qımyl yrǵaǵyn kórsetip keledi. Ol joldyń durystyǵyna, demalatyn jáne túneıtin oryn men ýaqytty tańdaýǵa, sol sııaqty maldardyń jem-shóbin berip, sýǵarý tártibine jaýap beredi. Kerýendi qarýly jaýyngerler qorǵap keledi, aralarynda búrkit ustaǵan ańshylar da bar. Aqyldy tóbetter bolsa ke­r­ýenge ilesip kele jatqan qoı men eshkilerdi aıdap keledi.

Kóshtiń eń sońynda jor­ǵa men sáıgúlik mingen kám­shat bórikti, búrmeli shaıy kóı­lekti, sáýkele kıip, sholpy taq­qan, syrǵaly sylqym qyz­dar men jas jigitter júrip otyr­ǵan. Osyndaı saltanatty sherý jyl mezgilderi aýysqan sa­­ıyn ulttyń berekesin keltirip, jan­ǵa jaıly qonys izdegen qazaqtyń tirshiligine mán syı­laǵan.