О́risi malǵa tolsa órekpip ketetin aqjaınaq qazaqtyń qalyby, qaǵıdasy, turmys salty osy tórt túliktiń tóresi qoımen tyǵyz baılanysty. «Qoıdaı jýas», «qoı aýzynan shóp almaıdy», «qutty qonaq kelse, qoı egiz tabady», dep teńep-teńshep hám maqaldap sóılegende asyly Shopan ata tóline degen qurmetin ańdaımyz. Kartınadaǵy kórinis bizdiń osy ońasha oıymyzdy ormandaı qylyp kórsetip turǵandaı.
О́zge etnos ókili bola tura ómir tanymy darhan qazaqtyń dárgeıine jyǵylǵan, ómirdi qazaqsha tanyp, qazaqsha súıgen sýretkerler jeterlik. Sonyń biri – Anatolıı Motýzko. «Asýda» atty kartınasy arqyly baıyrǵy qazaqtyń bolmysyn ádeptep, kóshpeli dáýirdiń kórkem kelbetin jazǵan. Dalanyń minezi men babamnyń tilegin bir sheńberge syıǵyzyp, túrli-tústi álemniń bir bólshegine aınaldyrǵan.
Qylqalam sheberi atalǵan kartınada qazaq halqynyń dástúrli ómirin beıneleıdi. Jasyryp-jabatyny joq, tarıhty qaıta aqtaratyn bolsańyz, qazaq ómiriniń negizi tiregi – kóshpeli mal sharýashylyǵy boldy. Qorasy qoıǵa tolǵan qońyr halyqtyń alystan at terletip kelgen qonaqtyń enshisi esebinde de maldy maqtanysh tutqan. Qazanynda bir asym et tabylmasa ultqa syn. Osyny oılaǵan halqymyz ádet-ǵuryptan attamaǵan.
Sýretshi taýdyń keń kólemdi ásem kórinisiniń fonyna qoıdy aıdap bara jatqan shopannyń otbasyn beınelegen. Qoı otarlary únsiz alyp jardyń arasymen buralańdaǵan ózendeı bolyp ketip barady. Jarlar eki jaqtan aıbarly ári yzǵarly, tipti tunjyr kúıde asqaqtaýda. Shatqal túbine jińishke aqjolaq tuman túsken. Báıbishesi artynan erip keledi. Aqjaýlyǵy aq tumannyń arasynda kózge ottaı basylyp tur.
Dınamıkalyq kartına qıǵash jartastardan jáne ıreleńdegen ótkir buryshty joldardan turady. Anatolıı Motýzko tústik sýyq gammalardy paıdalana otyryp, jartastardyń aıbyndylyǵy men myzǵymas beriktigin kórsetken. Malshy ıtiniń qoıdy qaıyryp, ıesiniń yǵyna jyǵylyp kele jatqany anyq baıqalady. Jaılaýdan kúzeýge kóshken qazaq otbasy óziniń qarapaıymdylyǵymen dalalyq órkeónıetti ósıetteıdi. Bul – eski hám jańa dáýirdiń qoltańbasy.