• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
Basty saıtqa ótý
Ekologııa 04 Qyrkúıek, 2022

Kishi Taldykóldi áli de qutqarýǵa bolady

392 ret
kórsetildi

Jýyrda Qazaqstan Halyq partııasy Kishi Taldykóldiń máselesine arnalǵan dóńgelek ústel ótkizdi. Atalǵan kóldiń qazan­shuńqyry arnaıy tehnıkalar arqyly qurǵatylyp, mańaıyna kópqabatty turǵyn úı keshenderi boı kóterip jatqanyna baılanysty ekologter men turǵyndar tabıǵı ortany saqtaý týraly máseleni udaıy kóterip kele jatqany belgili. Olardyń aıtýynsha, tabıǵı saıabaq qurýǵa suranyp turǵan bul aýmaqtaǵy qurǵatý jumystary qorshaǵan ortaǵa aıtarlyqtaı zııan keltiredi. Osy oraıda belsendiler «Qala derti 6» núkteli qurylys máseleleri týraly onlaın-efıriniń kezekti shyǵarylymyn Kishi Taldykól máselesine arnady.

Qazaqstannyń bıo­alýan­­túr­lilikti saqtaý qaýym­das­ty­ǵy­nyń ǵylymı qyzmetkeri Rýs­lan Orazalıevtiń aıtýynsha, 2012 jyly uıym qalalyq ákimdikke sýly-batpaqty al­qaptar baza­synda qalalyq saıa­baq qurý tujy­rymdamasyn usy­nyp, Kishi Tal­dykóldiń eko­júıesin saqtap qalǵan-dy. Biraq 2020 jyly kenetten jeti kóldiń bireýin jasandy jolmen joıy­p, ornyn toltyrý ju­mystary bastaldy.

«Búginde kól joq. Kóldiń ortasynda 12 qabatty úıler salyndy. Oǵan qosymsha balalar ortalyǵynyń qurylysy júr­gizilýde. Sonymen qatar joba bo­ıynsha mektep, áleýmettik ny­­sandar da boı kótermek. Al kóldiń ornyn qurylys qoqys­ta­ry­men toltyrdy. Meniń oıymsha, bul qaýipti. Tipti qurylys erejelerine de sáıkes kelmeıdi. Bul máseleni ákimdikte kótergen kezde, maǵan: «sol jaǵalaýdyń barlyǵy qoqys ústine salynǵan» dep jaýap ber­di», deıdi R.Ora­zalıev.

Quqyq qorǵaýshy Shyńǵys Temir qazirgi ýaqytta belsendi­lerde Kishi Taldykóldi saqtaý týraly sottyń úsh sheshimi bar ekenin aıtty. О́kinishke qaraı, bılik ony oryndaýǵa qulyqsyz.

Ekologııa mınıstrliginiń óki­li Serikjan Beketaev óz keze­ginde vedomstvo ákimdikten zań boıynsha kól boıynda sý qorǵaý aımaǵy men jolaqtaryn ornatýdy birneshe ret suraǵanyn aıtty. Áıtkenmen, qala ákiminiń sý qorǵaý beldeýin belgileý týraly qaýlysy shyqpaǵan.

«Sý qorǵaý beldeýi belgi­lengen jaǵdaıda, osy aýmaqtaǵy barlyq sharýashylyq áreket Eko­logııa mınıstrligimen keli­silýge tıis. Biraq qaýly joq bolǵandyqtan, biz ákimdiktiń áre­ketin teksere almaımyz», dedi ol.

Al «AstanaBasJospar» JShS qyzmetkeri Amanjol Chı­kanaev­tyń aıtýynsha, qalanyń bas josparynyń jobasynda ońtústik-batys jelderinen qor­ǵaıtyn orman-saıabaq aımaǵyn qaldyrý qarastyrylǵan.

«Biz 2000 jyldardyń basynda osy aýmaqta ekolo­gııa­lyq qalalyq saıabaq qurýdy qaras­tyratyn bas jospar ázirledik. Onyń ońtústik bóliginde ár kontınenttiń ja­nýar­­­lar ále­min kórsetý úshin kúm­bez­deri bar haıýanattar ba­ǵyn qurý jú­ıe­lengen. Al sol­tústik bóli­­gin qaraquıryqtar, kıik­­ter, qu­landar jáne Qazaqstan dala­sy­nyń basqa da janýarlary jaıylýy úshin savanna tárizdi ashyq jerge qaldyrdyq. Osy baǵytta biz­diń sáýletshi óte jaqsy maket jasa­dy. Sodan keıin bul ıdeıa qara­jat bolmaǵandyqtan iske as­pady. Biz bul aýmaqty bo­la­shaqta eko­lo­gııalyq saıabaqqa aınalatyn ja­syl aımaq retinde ustadyq», dedi sáýletshi.

Ekologterdiń aıtýynsha, Ki­shi Taldykól aýmaǵynda ján­dikterdiń 300-den astam túri, ba­lyqtyń eki túri, qosmeken­diler men baýyrymen jorǵa­laý­­­shylardyń úsh túri, sút­qo­rek­tilerdiń 10 túri jáne qus­tar­dyń 172 túri mekendeıdi.

Endigi kezekte kóldiń florasy men faýnasyn zertteý kerek. Sonymen birge mamandar osy aýmaq­­taǵy jerasty jáne jerústi sý­la­­rynyń salynyp jatqan ny­san­­dardyń sapasyna áserin tú­begeıli zertteýdi talap etedi. Sa­rap­­­­shylardyń aıtýynsha, jeras­ty sýlary jınalatyn bul kólde boı túzegen kópqabatty tur­­ǵyn úı ke­shen­deriniń qury­lysy adam­dardyń ómi­rine qaýip tóndiredi.

Dóńgelek ústelge qatysý­shy­lar Kishi Taldykól kóliniń qalǵan tobyn áli de saqtap qalýǵa bolatyny týraly ortaq pi­kirge keldi.