Premer-mınıstr Oljas Bektenovtiń tóraǵalyǵymen Úkimettiń halyqaralyq qarjy uıymdarymen yntymaqtastyǵy jónindegi úılestirý keńesiniń otyrysy ótti. Jıynǵa Dúnıejúzilik bank, Halyqaralyq valıýta qory, Eýropalyq qaıta qurý jáne damý banki, Azııa damý banki, Islam damý banki, Eýrazııalyq damý banki, Shyǵys kórshiler men Ortalyq Azııa elderine nesıe berý jónindegi ınvestısııalyq banki jáne basqa da uıym ókilderi qatysty, dep habarlaıdy Egemen.kz.
Elimizdiń ınfraqurylymyn salý jáne jańǵyrtý jónindegi jobalardy júzege asyrý barysy qaraldy. Sondaı-aq makroekonomıkalyq turaqtylyqty nyǵaıtý, adamı kapıtaldy damytý, ónimdi ınnovasııalar men JI tehnologııalaryn engizý jónindegi bastamalarǵa nazar aýdaryldy.
Jańa Konstıtýsııanyń qabyldanýymen elimizde ekonomıkanyń serpindi ósýine jáne azamattardyń ómir sapasyn jaqsartýǵa baǵyttalǵan damýdyń jańa kezeńi bastalǵany atap ótildi. О́z kezeginde, quqyqtyq bazany jetildirý elimizdiń ınvestısııalyq tartymdylyǵyn arttyryp, jobalardy júzege asyrýǵa qajetti kepildikterdi qamtamasyz etedi.
Úkimet Qoja Ahmet Iаsaýı murasyn nasıhattaý josparyn bekitti
Ekonomıkalyq saıasat máselesi boıynsha Úkimettiń, Ulttyq bank jáne Qarjy naryǵyn retteý jáne damytý agenttiginiń makroekonomıkalyq turaqtandyrý jáne halyqtyń ál-aýqatyn jaqsartý jónindegi 2026-2028 jyldarǵa arnalǵan birlesken is-qımyl baǵdarlamasyn júzege asyrýdyń mańyzdylyǵy atap ótildi. 2025 jyldyń qazan aıynan beri jyldyq ınflıasııanyń baıaýlaýy baıqaldy, bul – júzege asyrylyp jatqan keshendi sharalardyń nátıjesi.
«Biz baǵa qysymyn, ınflıasııa deńgeıin tómendetý jónindegi saıasatty tabandy túrde jalǵastyrýǵa nıettimiz. Úkimettiń, Ulttyq bank jáne Qarjy naryǵyn retteý jáne damytý agenttiginiń makroekonomıkalyq turaqtylyqty qamtamasyz etý jáne halyqtyń ál-aýqatyn jaqsartý jónindegi birlesken baǵdarlamasy júzege asyrylýda. Bıyl biz azamattardyń naqty tabysyn kem degende 2-3%-ǵa arttyrýdy aldymyzǵa maqsat etip qoıdyq. Bul – júzege asyrylyp otyrǵan aýqymdy jumys», dep atap ótti Oljas Bektenov.
Dúnıejúzilik banktiń fıskaldyq saıasat jáne ekonomıkalyq ósý baǵytynyń óńirlik basshysy Antonıo Nýchıfora men Halyqaralyq valıýta qorynyń Qazaqstandaǵy mıssııasynyń basshysy Amına Laresh makroekonomıkalyq turaqtylyqty jalǵastyrý boıynsha usynystaryn jetkizdi. Ekonomıkalyq ónimdilikti arttyrýdy jalǵastyrýǵa jáne jeke sektordyń turaqty ekonomıkalyq ósýdiń draıveri retindegi rólin kezeń-kezeńimen nyǵaıtýǵa basymdyq berildi.
Bul baǵytta júrgizilip jatqan jumystar týraly memlekettik organdar men uıymdardyń ókilderi pikir bildirdi.
Prezıdent keńesshisi, Strategııalyq josparlaý jáne reformalar agenttiginiń tóraǵasy Áset Erǵalıev memlekettiń úlesin tómendetý jáne naqty ekonomıkany nesıeleýdegi bank sektorynyń rólin kúsheıtý jónindegi jumystyń mańyzdylyǵyn atap ótti. Bul memlekettik kapıtal men jeke kapıtal arasyndaǵy básekelestikti boldyrmaýǵa múmkindik beredi. Azyq-túlik ınflıasııasynyń deńgeıin tómendetý máselesine qatysty saýda naryqtarynyń tıimdiligin odan ári arttyrýǵa, kóterme-taratý ortalyqtarynyń ınfraqurylymy men logıstıkany damytýǵa, óndiris kólemin ulǵaıtýǵa jáne basqa da baǵyttarǵa nazar aýdaryldy.
Qazaqstanda ınflıasııa deńgeıi alty aı qatarynan tómendep keledi
Ulttyq bank tóraǵasynyń orynbasary Álııa Moldabekova ınflıasııany tómendetý maqsatynda fıskaldyq saıasatty aqsha-nesıe saıasatymen úılestirý júzege asyp jatqanyn habarlady. Qazirgi ýaqytta ınflıasııany turaqtandyrý úshin aqsha-nesıe boıynsha jaǵdaı týǵyzýǵa jáne ınflıasııalyq boljamdardy nyǵaıtýǵa baǵyttalǵan dáıekti aqsha-nesıe saıasaty júrgizilýde. Nesıeleýdiń shekten tys ósýin, ásirese tutynýshylyq nesıe segmentinde shekteýge múmkindik beretin makro jáne mıkroprýdensıaldyq quraldar belsendi qoldanylýda. Máselen, Ulttyq banktiń derekteri boıynsha, eger 2024 jyly halyqqa berilgen nesıeniń barlyq túriniń ósimi 21,9%-dy qurasa, 2025 jyly bul kórsetkishtiń ósýi 8,7%-ǵa deıin baıaýlady. Osylaısha, Úkimet, Ulttyq bank jáne QNRDA qabyldaǵan sharalar olardyń tıimdiligin kórsetip otyr jáne ınflıasııalyq prosesterge tejegish retinde áser etýde.
Úkimet jańa tujyrymdamany bekitti: Boks salasynda qandaı ózgeris bolady?
Ulttyq ekonomıka vıse-mınıstri Asan Darbaev Inflıasııany baqylaý jáne tómendetý jónindegi sharalar keshenin júzege asyrý sheńberinde azyq-túlik ınflıasııasy deńgeıin tómendetý boıynsha qabyldanyp jatqan sharalar týraly baıandady. Máselen, negizgi baǵyttardyń biri – naryqty qajetti ónimmen toltyrý, ımportty almastyrýǵa basa nazar aýdara otyryp, ónim óndirý kólemin ulǵaıtý, azyq-túlik taýarlaryn bólshek saýdada ótkizýdiń ashyqtyǵyn jáne baǵa qoljetimdiligin qamtamasyz etý, ÁMAT óndirýshilerin qoldaý jáne onyń nomenklatýrasyn ýaqytsha keńeıtý, ustamdy tarıftik saıasatty júzege asyrý, onyń ishinde syrtqy saýda jáne aqsha-nesıe saıasaty baǵyty bar. Nátıjesinde birinshi toqsanda ınflıasııanyń birtindep tómendeýi boıynsha oń dınamıka baıqalady. Inflıasııany tómendetý boıynsha oń dınamıkany saqtaý jáne jalǵastyrý úshin qosymsha qadamdyq algorıtm ázirlendi.
Halyqaralyq qaıta qurý jáne damý bankiniń qoldaýymen júzege asyrylyp jatqan adamı kapıtaldy, kásipkerlikti jáne jasandy ıntellekt salasyndaǵy naryqtardy damytýǵa baǵyttalǵan ınstıtýsıonaldyq joba qaraldy.
Premer-mınıstrdiń orynbasary – jasandy ıntellekt jáne sıfrlyq damý mınıstri Jaslan Mádıev pen Dúnıejúzilik banktiń Qazaqstandaǵy turaqty ókili Andreı Mıhnev ekonomıkanyń negizgi sektorlarynda ınnovasııalardy kommersııalandyrýdy jedeldetý jáne qoldaý tetikterin jetildirý jónindegi tásilderdi atap ótti. Máselen, ekojúıeni damytý quraldary týraly naqtylandy, sonyń ishinde JI, úlken derekter men addıtıvti tehnologııalardy damytý arqyly baǵdarlamalardy jáne halyqaralyq ózara is-qımyldy keńeıtý is-sharalary bar.
Premer-mınıstr sıfrlandyrý men jasandy ıntellektini damytýdyń mańyzdylyǵyn atap ótti.
«Sıfrlandyrý men jasandy ıntellektini damytý – negizgi ulttyq basymdyqtardyń biri. 2026 jyl elimizde Sıfrlandyrý jyly dep jarııalandy, atap aıtqanda, jasandy ıntellektini jappaı engizý, sıfrlyq servısterden ıntellektýaldy memlekettik platformalarǵa kóshý jáne ekonomıkanyń barlyq sektorynda derekterge negizdelgen tásilderdi keńinen engizýge basymdyq berilýde. Biz bul baǵytta ozyq qarqynmen ilgerileýimiz kerek», dep atap ótken Oljas Bektenov HQU ókilderin JI salasyndaǵy belsendi yntymaqtastyqqa shaqyrdy.
Eýropalyq qaıta qurý jáne damý bankiniń qoldaýymen «Energetıkalyq jáne kommýnaldyq sektorlardy jańǵyrtý» ulttyq jobasy aıasynda júzege asyrylatyn Aqtóbe qalasynda kárizdik tazartý qurylystaryn salý jáne rekonstrýksııalaý jobasyna qatysty qaryz somasynyń azaıýyna baılanysty boryshtyq júktemeni ońtaılandyrý nátıjeleri qaraldy.
Qazaqstan Respýblıkasynyń ónerkásip jáne qurylys vıse-mınıstri Iran Sharhan júrgizilgen rásimderdiń qorytyndysy boıynsha jumys kólemin qysqartpaı joba parametrlerin ońtaılandyrýǵa qol jetkizilgenin baıandady. Máselen, qol qoıylǵan EPC-kelisimshart nesıelik kelisimniń bastapqy somasynan shamamen 7,9 mlrd teńgege tómen. Halyqaralyq seriktestiń ustanymyn EQDB-nyń Ortalyq Azııa jáne Mońǵolııa boıynsha basqarýshy dırektory Hýseın Ozhan jetkizdi.
Úkimet jańa Konstıtýsııany túsindirý jónindegi is-sharalar josparyn bekitti
Otyrysta Úılestirý keńesiniń quramyn keńeıtý máselesi qaraldy. Eýrazııalyq turaqtandyrý jáne damý qorynyń Keńes quramyna kirýi týraly usynysqa qoldaý kórsetildi. Sondaı-aq Úkimettiń halyqaralyq qarjy uıymdarymen ózara is-qımylynyń tıimdiligin arttyrý maqsatynda bıylǵy aqpan aıynan bastap Keńestiń sheshimderin barlyq memlekettik organdar men uıymdar oryndaýǵa mindetti ekenin atap ótken jón.
Premer-mınıstr Oljas Bektenov Úkimettiń halyqaralyq qarjy uıymdarymen belsendi ózara is-qımylynyń mańyzdylyǵyna nazar aýdaryp, tıisti memlekettik organdarǵa otyrysta aıtylǵan usynystardy zerdeleýdi tapsyrdy.
«Biz sizderdiń belsendi jumystaryńyzdy jáne Qazaqstannyń áleýmettik-ekonomıkalyq damýyn qamtamasyz etýge qosqan úlesterińizdi joǵary baǵalaımyz. Úkimet ózara tıimdi seriktestikti nyǵaıtýǵa baǵyttalǵan dıalogke, keńesterge jáne usynystarǵa árdaıym ashyq ári daıyn. Memleket pen halyqaralyq qarjy uıymdarynyń birlesken úılesimdi kúsh-jigeri qurylymdyq reformalardy iske asyrýǵa, ınfraqurylymdy jańǵyrtýǵa jáne ozyq tájirıbelerdi engizýge qosymsha serpin beredi», dep atap ótti Oljas Bektenov.