4-5 aqpan kúnderi tennısten 2023 jylǵy Devıs kýboginiń irikteý kezeńderi bastalady. Ádettegideı bul synda Qazaqstannyń erler quramasy da óner kórsetedi. Aleksandr Býblık bastaǵan bizdiń jigitter beıresmı álem chempıonatynyń fınaldyq kezeńine shyǵý úshin Ońtústik Amerıka qurlyǵynyń ókili Chılı tennısshilerimen sheberlik baıqasady. Atalǵan match Tynyq muhıtynyń jaǵalaýynda oryn tepken Chılıdiń tarıhı ári kýrortty qalasy La-Serena korttarynda ótedi.
Kúni keshe tennısten Qazaqstan erler quramasynyń kapıtany Iýrıı Shýkın Chılıge baratyn tennısshilerdiń tizimin jarııalady. Muhıttyń arǵy betinde ótetin básekede el namysyn jekeleı synda Qazaqstannyń birinshi raketkasy Aleksandr Býblık, álemdik reıtıngte 143-shi jáne 195-oryndarda ornalasqan Tımofeı Skatov pen Mıhaıl Kýkýshkın qorǵaıdy. Al juptyq synda álemniń 49-raketkasy Andreı Golýbev pen Aleksandr Nedovesov (55-oryn) kortqa shyǵady. Oıyndar La-Serena qalasynyń qumdaýyt korttarynda ótedi.
Chılımen ótetin oıynǵa shaqyrylǵan tennısshilerdiń barlyǵy da jekeleı synda táýir nátıje kórsetip, jankúıerlerdi jarqyn jeńisterimen qýantyp júr dep aıta almaımyz. Tek Aleksandr Býblık qana jetistigimen birshama maqtana alady. Álemdik reıtıngte 36-orynda turǵan jerlesimiz byltyr ATP sanatyndaǵy bes birdeı iri týrnırdiń fınalynda óner kórsetkenimen, sonyń tek bireýinde ǵana jeńis tuǵyrynan kórine bildi. Fransııanyń Monpele qalasynda jalaýy jelbiregen týrnırdiń fınalynda jerlesimiz Tokıo Olımpıadasynyń chempıony, sol kezdegi álemniń 3-raketkasy germanııalyq Aleksandr Zverevti eki sette – 6:4, 6:2 esebimen op-ońaı tize búktirip, bas júldeni oljalaǵan edi. Bul – qazaqstandyq tennısshiniń mansabyndaǵy ATP 250 serııasyndaǵy jarysta ıelengen alǵashqy júldesi bolatyn.
Sondaı-aq 2022 jyldy álemniń 142-raketkasy retinde qorytyndylaǵan Tımofeı Skatov ta Chellendjer týrnıriniń chempıony atandy. Soltústik Qazaqstan oblysynyń týmasy Italııanyń Parma qalasyndaǵy dúbirli dodada úzdik shyǵyp, jankúıerlerin osy bir tamasha jeńisimen qýantty. Tımofeı fınalda dúnıejúzilik reıtıngte 156-orynda turǵan slovakııalyq Iozef Kovalıkpen bas júldeni sarapqa saldy. Asa tartysty ótken oıynda Skatov 7:5, 6:7, 6:4 esebimen eki setti óz paıdasyna aıaqtap, jarys jeńimpazy atandy. Osylaısha, T.Skatov ta óz mansabynda tuńǵysh ret Chellendjer sanatyndaǵy jekeleı jarystyń chempıony degen ataǵyna qol jetkizdi.
La-Serena qalasynda ótetin Chılı – Qazaqstan matchy ádettegideı tórt jekeleı kezdesýden jáne bir juptyq básekeden turady. Ár oıyn úsh setke jalǵasady. Jeńiske jetken qurama qarasha aıynda Ispanııanyń Malaga qalasynda uıymdastyrylatyn Devıs kýboginiń fınaldyq kezeńinde baq synaý múmkindigine ıe bolady. Sondaı-aq Chılı men Qazaqstan quramasynan bólek, álem chempıonatynyń fınalyna shyǵý úshin Horvatııa – Aýstrııa, Fransııa – Majarstan, AQSh – О́zbekstan, Germanııa – Shveısarııa, Ulybrıtanııa – Kolýmbııa, Serbııa – Norvegııa, Belgııa – Koreıa, Shvesııa – Bosnııa jáne Gersegovına, Nıderland – Slovakııa, Argentına – Fınlıandııa jáne Chehııa – Portýgalııa tennısshileri irikteý matchtarynda kúsh synasady.
Sóıtip 12 juptyń jeńimpazdary byltyrǵy Devıs kýboginiń jeńimpazy Kanada men ekinshi oryn ıegeri Aýstralııa, sonymen qatar uıymdastyrýshylardan arnaıy shaqyrtý alǵan (wild card) Italııa jáne Ispanııa quramalarynyń qataryn tolyqtyryp, 2023 jylǵy chempıondyqty sarapqa salady.
Byltyrǵy maýsymda Qazaqstan quramasynyń tennısshileri irikteý kezeńinde Kasper Rýýd bastaǵan Norvegııa quramasyn óz elinde jeńip, fınaldyq kezeńge joldama alǵan-dy. Alaıda qyrkúıekte Glazgoda ótken fınaldyq básekede D tobynda Nıderland, AQSh, Ulybrıtanııa quramalarymen bir topta oınap, barlyq matchta jeńilip, taǵy da júldeden qur qaldy.
Aıta keteıik, Devıs kýbogi (Davis Cup) – Halyqaralyq tennıs federasııasy jyl saıyn ótkizetin erler arasyndaǵy eń iri halyqaralyq komandalyq jarys. Júz jyldan asatyn tarıhy bar týrnır ulttyq quramalardyń beıresmı chempıonaty sanalady. Eń alǵash 1899 jyly Garvard ýnıversıtetiniń tórt stýdentine ulttyq quramalar oınaıtyn tennıs týrnırin uıymdastyrý týraly oı keledi. Stýdentterdiń biri – Dýaıt Devıs jarystyń kestesin quryp, óz qarjysyna jeńimpazǵa beriletin kúmis kýbokti satyp alady. Alǵashqy týrnır 1900 jyly Brýklınde ótip, oǵan AQSh jáne Ulybrıtanııa quramalary qatysqan.
Devıs kýboginiń eń alǵashqy júlde qoryn 1981 jyly NEK kompanııasy taǵaıyndap, týrnırdiń bas demeýshisi atanǵan. Al 2002 jyldan búgingi kúnge deıin «BNP Paribas» banki ulttyq bas demeýshi bolyp keledi. Devıs kýboginiń qazirgi júlde qory 21 420 000 mıllıon AQSh dollaryn quraıdy.
Bir ǵasyrdan asa tarıhy bar týrnırge Qazaqstan quramasy sonaý 1995 jyldan bastap qatysyp keledi. Degenmen, otandastarymyz álemdik topqa alǵash ret 2010 jyly Shveısarııany jeńgennen keıin ǵana shyqty. Sodan beri Qazaqstan quramasy Devıs kýboginiń turaqty qatysýshysyna aınaldy. 2011, 2013-2015 jyldary shırek fınalǵa deıin jetti. Bul – quramamyzdyń búgingi kúnge deıingi eń úlken jetistigi. 2019 jyldan bastap jańa formatta ótkizile bastaǵan týrnırdiń fınalyna jerlesterimiz turaqty qatysyp keledi. 2021 jylǵy maýsymda otandastarymyz shırek fınalǵa deıin jetip, ¼ fınalda Serbııa quramasyna 2:1 esebimen jol bergen edi.
Devıs kýbogine eń kóp qatysqan (102 ret) AQSh quramasy 61 ret fınalǵa shyqqan eken. Sonyń 32-sinde kýbok jeńimpazy atansa, 29 oıynda fınalda súrinip, kúmis júldege qol jetkizgen. Ekinshi orynǵa Aýstralııa quramasy ornalasqan. «Jasyl qurlyq» eliniń tennısshileri fınalǵa 47 márte shyǵyp, 28-inde chempıon atanǵan. Úzdik úshtikti Ulybrıtanııa tennısshileri qorytyndylap tur. Olar 18 ret fınalǵa shyǵyp, 10 oıynda jeńiske jetse, 8 ret fınalda jeńilgen. Sonymen qatar Fransııa tennısshileri de 10 ret jeńis tuǵyrynan kóringen.