Dámir Ergeshuly Qaldybaev 1953 jyly 20 mamyrda Tashkent ýálııaty Joǵary Shyrshyq aýdanynyń Iik ata aýylynda zııaly otbasynda dúnıege keldi. Onyń ákesi Ergesh tarıh pániniń muǵalimi bolyp mektepte, al anasy Qanshaıym baılanys bóliminde, sodan soń kitaphanada jumys istedi. Alaıda Dámir olardyń bes uly men alty qyzynyń ishindegi tuńǵyshy bolǵandyqtan ádettegi qazaqı dástúr boıynsha ájesi Qyzdyǵoıdyń tárbıesin kórip ósti.
Ájesiniń tárbıesin kórgen, úlkenderdiń janynda júrip, olardyń ónegeli áńgimesin tyńdap ósken Dámir óz aýylyndaǵy №23-mektepte oqydy. Bul mektep aýdandaǵy barlyq mektepterdiń ishindegi eń úlken úsh tilde oqytylatyn (qazaq, ózbek, orys) mektebi edi. Dámir qazaq synybynda oqydy. Aldymen ájesiniń aıtýymen, keıinnen óziniń qyzyǵýshylyǵymen ádebı-kórkem shyǵarmalardy, halyq ertegilerin, ańyz-áńgimelerdi, batyrlar jyryn kóp oqıtyn. Ájesiniń tamasha áńgimeleri men qyzyq ertegileri Dámirdiń jan dúnıesin baıytty. Ulttyq salt-dástúrdi, ultjandylyqty, otan súıgishtik qasıetterdi sanasyna sińdirip ósti. Onymen qosa Dámir eńbeksúıgishtigimen de ózge qatarlas dostarynan erekshelendi. On eki jasynan bastap sol kezde baılanys bóliminde isteıtin sheshesine kómekshi bolyp, gazet-jýrnal taratty. Aýylǵa keletin bar gazet-jýrnal onyń kóz aldynan ótetin. Ol kezde el ishinde baspasózge degen qyzyǵýshylyq óte kúshti boldy. Sol kezdegi áıgili basylymdar – «Baldyrǵan», «Mádenıet jáne turmys», «Ara» jýrnaldaryn, «Bilim jáne eńbek», «Qazaq ádebıeti», «Sosıalıstik Qazaqstan» (qazirgi «Egemen Qazaqstan») gazetterin bir-birlep oqyp shyǵatyn.
Keıinnen Dámirdiń osy qyzyǵýshylyǵy óz jemisin berdi. Aldymen aýdandyq «Sýrat-Qarqyn» gazetine qarapaıym eńbek adamy, onyń kúndelikti ómiri jaıly, al respýblıkalyq «Dostyq týy», keıinnen «Nurly jol» gazetterine eldi yntymaq-birlikke shaqyratyn, túrli mádenı sharalarǵa, elge eńbegi sińgen tulǵalardyń mereıtoılaryna arnalǵan maqalalar jazatyn boldy.
1970 jyly orta mektepti aıaqtaǵan soń Dámir arman qýyp Almatyǵa mal-dárigerlik ınstıtýtyna qujatyn tapsyryp, oqýǵa túse almady, biraq eki jyl ótken soń óz bilimin kún-tún shyńdap, QazMÝ–dyń jýrnalıstıka fakýltetine oqýǵa túsedi. Birinshi semestirdi aıaqtap, úıine demalysqa keledi, 82 jasqa kelgen ájesin, onyń qartaıyp «aq úrpek ana» bolyp syr bere bastaǵanyn kórip, ájesin tastap Almatyǵa qaıtyp ketýge kózi qımady. Oqýdy tastap ájesine qamqorshy bolatyn kelin ákeledi. Osylaısha Tesha ananyń qyzy Gúlsimmen tabysyp, otbasy qurady. Al Almatydaǵy oqý arman bolyp qala berdi.
Al Gúlsim apaı 15 jyl boıy Qyzdyǵoı ájeniń alǵysyna bólenip júrdi. Búgingi tańda 50 jyldan beri Dámir Qaldybaevtar áýletinde «aqburym áje» atanyp, 15 nemere ortasynda kelinge bas bolyp «baqytqa shomylyp» júrgen jaıy bar.
Jańa otbasy qurǵan Dámir óziniń eńbek jolyn 1972 jyly Tashkent ýálııatyndaǵy «aýyldyq transport arnaıy qurylysy» trestinde qarapaıym jumysshy bolyp bastaıdy. Osy jerde 15 jyl jumys istegen soń, 1989 jyly Tashkent qalasynda ashylǵan qazaq mádenı ortalyǵynda referent bolyp qyzmet ete bastaıdy.
«Aqqa qara joq, qaraǵa shara joq» demekshi Dámir 34 jyl ishinde mádenı ortalyqtyń jumysyn oıdaǵydaı alyp barý úshin bar kúsh-jigerin, bilimin, ómirlik tájirıbesin aıanbaı keledi. Túrli qarama-qaıshylyqtardy óziniń sabyrlyǵy men tózimdiliginiń arqasynda jeńe bildi. Qazirgi bizdiń Dámir týraly joǵaryda aıtqandarymyz onyń oryndap jatqan jumystarynyń bir paraǵy ǵana. Ár tulǵaǵa keminde úsh ret baryp kelgen bolsa úsh júz ret jolda júrgen bolady. Alla násip etse, Dámirdiń aldynda ózi josparlap qoıǵan talaı jumystary bar, el bolyp, jurt bolyp sonyń barlyǵyn oryndaý násip etsin deımiz.
Grek fılosofy Epıkýr «Jastardy emes, bálkim ómirin jaqsy jasap jatqan qart adamdardy baqytty sanaý qajet» demekshi óz ómirin jaqsy jasap qarttar qataryna kirmekshi bolyp jatqan Dámir Ergeshuly baqytty degimiz keledi.
Qaı jerde jumys istemesin ol eshqashan «men jaqsymyn, men mynadaı jumys atqardym» dep mindetsinbedi. Ol uıymdastyrýshylyǵy men ultjandylyǵynan tanbady. Ana tilimizde shyǵatyn «Nurly jolǵa» jazylýdy úgit-nasıhattaýdan jalyqpady, ózi de kó maqala jazǵan jannyń biri. Ol «Mektebim» óleńin, «Abaı esimi ardaqty», «Min taǵyspaıyq, til tabysaıyq», «Kósegemiz qaıtsek kógeredi?», «Aýyl prıglashaet gosteı» degen maqalalary respýblıkalyq basylymdarda jaryq kórgen. Biz tek mysalǵa ǵana biren saranyn atadyq.
Dámirdiń taǵy bir jaqsy qasıeti - uqyptylyǵy. Onyń jeke arhıvinen ortalyqtyń qurylýyna, tarıhyna tıisti kez-kelgen qujattyop-ońaı taba alasyz. Gazeta-jýrnaldarda jaryq kórgen materıaldardyń túp nusqasy da, kóshirmesi de retimen jınaqtalǵan, tiptń izdeseńiz de taptyrmaıtyn fotosýretterdi, dıskterdi, qysqasy árbir suraǵyńyzǵa tolyq jaýap alasyz.
«Almas tastyń qyry kóp» demekshi Dámirdiń de qyry men syry kóp. Onyń ákelik qamqorlyǵy bir tóbe, uldary – Jaqsylyq, Qýanysh, Jandos, Aıdos. Búginde bir-bir úlgili januıanyń basshysy. Úsh uly joǵary bilimdi, kenjesi estrada kolledjin bitirgen, búginde ansamblde óner kórsetip júr. Sol uldarynan órbigen nemereleriniń qyzyǵyn Gúlsim Tesha qyzymen kórip otyr.
2019 jyl 30 noıabrde Tashkent ýálııaty qazaq ulttyq mádenı ortalyǵynyń tóraǵasy bolyp saılanǵan Dámir Ergeshuly Qaldybaev búgingi tańǵa deıin osy jumysty respýblıka ýálaıatttary arasyndaǵy káris, tájik, orys, qyrǵyz, ázerbaıjan, uıǵyr ulttary mádenı ortalyqtarynyń jumysyn joǵary reıtıngke kóterdi desek dál aıtqan bolamyz.
О́zbek pen qazaq halqynyń arasyndaǵy dostyqqa dáneker, jaqsylyqqa sebepker bolyp kele jatqan Dámir Ergeshuly bıyl 20-shy mamyrda 70-shi kóktemin qarsy alyp otyr. Fızıka zańy boıynsha adam jasaıtyn úıdiń ysyltý jelisinde ystyq sý men sýyq sýdyń kezdesýi jáne olarǵa ottyń janyp turýy sýlardyń áreket jasap, qozǵalyp turýy sııaqty adamzatta ar-namystysy men namyssyzynyń kezdesýi áreket jasaýǵa ákelip soǵady. Dámirdiń eshqashan áleýmettik belsendiligi toqtamasyn, ózindik ustanymy bar Dámir Ergeshuly sııaqty tulǵalardyń ómir jolymen tanysyp, ózimizge úlgi bolarlyq ónege alsaq arzıdy.