Atyraý oblysynyń aýmaǵynda bes ózen bar. Onyń úsheýi bastaýyn Aqtóbe oblysynan, ekeýi Reseıden alady. Sý tasqynyna baılanysty jaǵdaı óte kúrdeli kúıinde qalyp otyr.
30 myńǵa jýyq adam evakýasııalandy
Jylyoı aýdanynda 86 939 turǵyn turady. Olardyń arasynda zeınet jasyndaǵy 7 400, múgedekter sanatyndaǵy 2 465, kámeletke tolmaǵan 37 069 bala, sábı kútip júrgen 1 004 júkti áıel bar. Turǵyndardyń 60 myńnan astamy Qulsary qalasynda tirkelgen.
Jylyoı aýdany ákimdiginiń málimetinshe, 4 sáýirde tasqyn sýdyń qaýpine baılanysty tótenshe jaǵdaı jarııalandy. Al 5 sáýirde Jem ózenindegi sý kóterilip, sonyń saldarynan Qulsary qalasynyń ortasymen aǵatyn Qursaı ózegi arnasynan asty. Tasqyn sý aldymen monoqaladaǵy «Jadyrasyn» shaǵyn aýdanyna, 2 jáne 3-aýylǵa kirdi.
Bir kúnde Qulsary qalasyndaǵy 500-den asa nysandy tasqyn sý basty. Onyń ishinde turǵyn úıler, áleýmettik nysandar, ákimdik ǵımaraty men saýda ortalyǵy bar. Ortalyq stadıon da tasqyn sýdyń ortasynda qaldy. Keshe sý basqan nysandar 2 800-den asty. 6 bıznes nysanynyń aýlasyna sý kirgen.
Oblystyq jedel shtabtyń málimetinshe, tasqyn sý qaýpine baılanysty 31 naýryzdan beri aýdan ortalyǵynan turǵyndar qaýipsiz jerge kóshirilip jatyr. 7 sáýirde saǵat 08.00-ge deıin Qulsary qalasyndaǵy «Atyraý», «Dostyq», «Mıras», «Jadyrasyn», «Mereı», «Shuǵyla», Meshit mańy aýylynan qaýipsiz jerge evakýasııalanǵandar sany 29 545 adamǵa jetti. Onyń ishinde 7 396 bala bar. Evakýasııalyq pýnktterge 8 011 adam ornalastyryldy. Olardyń 4 578-i – balalar.
Oblys ákiminiń orynbasary Jasulan Bısembıevtiń málimetinshe, Jylyoı aýdanynyń turǵyndaryn úsh baǵytqa – Mańǵystaý oblysyna, Atyraý qalasy men «Teńiz» ken ornyndaǵy vahtalyq kentine kóshirý júrip jatyr. Máselen, vahtalyq qalashyqta 10 myń oryn daıyndalǵan. Qazir oǵan 6 577 turǵyn evakýasııalandy.
Jylyoı aýdandyq ortalyq aýrýhanasynyń bas dárigeri Asulan Abdrahmanovtyń aıtýynsha, 70 naýqas kórshiles óńirge jetkizilgen. Naýqastardy Mańǵystaýdaǵy Beıneý aýdandyq aýrýhanasyna tasymaldaý úshin 14 jedel járdem kóligi, 2 avtobýs bólingen.
«Jaǵdaıy aýyr naýqastardy tasymaldaýǵa reanımatolog, anestezıolog dárigerleri men tolyq jabdyqtalǵan IVL apparatyn qosa jiberdik. Jatyp baratyn naýqastar jedel járdem kóligimen, ózgeleri avtobýspen qatynady», dedi A.Abdrahmanov.
Sonymen qatar Qulsary qalasynda eki adamnyń múrdesi tabyldy. Atyraý oblystyq tótenshe jaǵdaılar departamentiniń qoǵammen baılanys toby málim etkendeı, eki er adam 6 sáýirde traktormen aýdarylyp ketken. «Jylyoı aýdanynyń Qulsary qalasynda 1974 jylǵy er adam dosymen birge ruqsat etý qujatynsyz sý basqan turǵyn úıdi tekserý úshin traktormen barmaq bolǵan. Alaıda traktor joldan shyǵyp ketip, aýdarylyp qaldy. Olardyń múrdesi 7 sáýir kúni saǵat 11:00 shamasynda tabyldy», dep habarlady departamenttiń qoǵammen baılanys toby. Izdeý jumystaryna jeke quramnan 3 adam jáne 1 júzý quraly jumyldyryldy.
Jaıyqtan qaýip tóne me?
Atyraý oblysy ákiminiń orynbasary J.Bısembıevtiń aıtýynsha, Jylyoı aýdanynda tasqyn sýmen kúresýge daıyndyq eki apta júrgizilgen. Biraq tasqyn sý boı bermedi. Endi Inder, Mahambet aýdandary men Atyraý qalasy ornalasqan Jaıyq ózeninen qaýip tóný múmkin be? Bul saýal atyraýlyqtardy alańdatyp otyr.
«Sý basý qaýpi Reseıdegi Orynbor, kórshiles Oral qalalaryndaǵy tasqynnan kem bolmaıdy degen boljam bar. Álbette daıyndyq júrip jatyr. О́ńirdegi qurylys ındýstrııasy, munaı salasyndaǵy 26 kompanııa Jaıyq ózeniniń jaǵalaýyn bekitýge kiristi. Qajetti qap, kúrek jáne ınertti zattar materıaldardyń rezervi daıyndaldy», deıdi J.Bısembıev.
Onyń deregine súıensek, Inder aýdanynda Jaıyq ózeniniń jaǵalaýyndaǵy qaýipti aýmaqtarǵa 10 km bóget soǵylyp, 37 myń 950 qap paıdalanyldy. Al Mahambet aýdanyndaǵy eldi mekenderdi sýdan qorǵaý bógetiniń jalpy uzyndyǵy – 80 km.
«Jaıyq jaǵasyndaǵy 17 eldi mekendegi 9 qorǵanys bógeti osal. Olar Taldykól, Beıbarys, Alǵa, Mahambet, Sarytoǵaı, Eski Saraıshyq, Eńbekshil, Esbol jáne Ortaqshyl aýyldary tusynda ornalasqan. Al Atyraý qalasynda jaǵalaýdaǵy 12 aýmaqty bekitýge 172 tehnıka tartyldy. Bıiktigi 2 metr, jalpy uzyndyǵy 7 km bóget salyndy», dedi J.Bısembıev.
Ákim orynbasarynyń aıtýynsha, Atyraý qalasynda Jaıyq jaǵalaýyndaǵy jumystardy atqarýǵa 5 myńnan asa adam kirisken. Bul iske 4 myńǵa jýyq eriktiler toby úles qosyp júr. Alaıda bul áli de jetkiliksiz bolyp otyr. Sebebi Orynbor oblysyndaǵy Irıkla sý qoımasynan jiberilgen sý mólsheri kún saıyn ósip otyr. Mundaı sý kólemi osy kezge deıin bolmaǵan. Sondyqtan Jaıyq jaǵalaýyndaǵy bógetti bıiktetip, bekitý qajet. «Kóp túkirse – kól» degendeı, ár adam bir qap qumdy jaǵaǵa ákelse, úlken beket bolary sózsiz.
Atyraý oblysy