Qazir halyqaralyq qarym-qatynas óte jyldam ózgerip jatyr. Oǵan sáıkes álemdik qaýymdastyqtyń aldynda turǵan máseleler de kóbeıe tústi. Bul oraıda ShYU-nyń dıalog alańynda aıtylǵan usynys pen jobalardyń máni zor.
Uıymnyń kóptegen dıalog alańynan ózindik aıyrmashylyǵy bar. Sebebi ShYU otyrystary – ıntegrasııa men yntymaqtastyqqa negizdelgen formatta kórinis tabady. Osyǵan deıin uıymnyń qyzmeti Ortalyq Azııa óńirindegi máselelerge ǵana baǵyttalsa, qazir Eýrazııalyq keńistiktegi qaýipsizdikti qamtamasyz etý men beıbitshilikti saqtaýǵa baǵyt alyp otyr. Demek baıqap otyrǵanymyzdaı, jańa erejelerdi usynatyn halyqaralyq ınstıtýttar barynsha suranysqa ıe bola tústi degen sóz. Osy rette ShYU jahandyq turaqtylyq pen álemge ortaq tártipti qalyptastyra alatyn bedeldi ortalyqqa aınalyp otyr.
Saıası daǵdarys pen básekelestik, óńirdegi ártúrli qaýiptiń artýy ınvestısııalyq baılanystardyń úzilýine alyp kelýi múmkin. Onyń sońy beıbitshilik pen turaqtylyqqa qater tóndiredi. Sondyqtan ShYU-nyń maqsat-muraty – taraptarmen syndarly dıalog júrgizip, tıimdi qarym-qatynas ornatýǵa yqpal etý. ShYU – bedeldi halyqaralyq uıym. Sol sebepti uıymǵa qatysýǵa nıet bildirýshilerdiń sany artyp keledi. Eger uıym qurylǵan 2001 jyly 6 memleket bolsa, qazir qatysýshylar sany 26-ǵa deıin ósti. Tilek bildirýshiler áli de kóbeıe beredi.
Qazaqstannyń 2024 jyldy «Ekologııa jyly» dep jarııalaý týraly usynysy О́zbekstanda da joǵary baǵalandy. Bul baǵytta da atqarylǵan jumys kóp. Máselen, Astanada uıymǵa múshe memleketterdiń jastary men baqylaýshylardyń kezdesýinde taza bolashaq qurý týraly ıgi bastamalar talqylandy. Buǵan qosa 2030 jylǵa deıin energetıkalyq yntymaqtastyqty damytýdyń jalpy strategııasy ázirlengeni qýantady.
Mýrat BAHADIROV,Álemdik ekonomıka jáne dıplomatııa ýnıversıtetiniń dosenti, saıasattanýshy (О́zbekstan)