Tulǵa rýhyna taǵzym

Almatyda kezinde Ermuhan Bekmahanov turǵan Panfılov kóshesindegi №126 úıge eskertkish taqta ornatyldy Saltanatty jıynda sóz sóı­­­legen Almaty qalasy áki­miniń orynbasary Záýresh Amanjolova eskertkish taqta­nyń ashylýyn – Qazaq handy­ǵynyń qurylǵanyna 550 jyl tolýy men belgili tarıhshy Ermuhan Bekmahanovtyń týǵa­nyna 100 jyl tolýyna oraı uıym­dastyrylǵanyn atap ótti. Ermuhan Bekmahanov 1915 jyly Pavlodar oblysynda dú­nıege kelgen. Eńbek jolyn Almatydaǵy joǵary oqý oryndarynda oqytýshy bolyp bastady. 1946-1947 jyldary Qazaq KSR Ǵylym akademııasynda jańadan qurylǵan Tarıh, arheologııa jáne etnografııa ınstıtýty dırektorynyń ǵylymı jumys jónindegi orynbasary, 1947 jyldan 1966 jylǵa deıin Qazaq memlekettik ýnıversıtetinde ózi uıymdastyrǵan Qazaqstan tarıhy kafedrasyn basqardy. Ǵalymnyń eń basty eńbegi 1947 jyly Almatyda orys tilinde jaryq kórgen «XIX ǵasyrdyń 20-40-jyldaryndaǵy Qazaqstan» atty monografııasy boldy. Osy taqyrypta 1946 jyly Más­keýde tarıh mamandyǵy boıynsha doktorlyq dıssertasııa qorǵaǵan. Alaıda, 1951 jyly KSRO-nyń basty basylymy – «Pravda» gaze­tinde syn maqala jarııala­nyp, ǵalymdy ultshyl dep qýdalaý bas­taldy. Sol jyly ýnıversıtettegi jumysynan bosatylyp, partııa qatarynan shyǵaryldy. Aqyr sońynda joǵarydaǵy aıyp­taý negizge alynyp, 1952 jyly E.Bekmahanov 25 jylǵa bas bostandyǵynan aıy­ryldy. Sóıtip GÝLAG-tyń Sibirdegi bólimshesine aıdaldy. 1954 jyly is qaıta qaralyp, aqtalyp shyqty. Eskertkish taqtany ashý ke­zin­degi jıynda kınorejısser Satybaldy Narymbetov taıaý­da elimiz boıynsha prokatqa «Amanat» fılminiń shyǵatynyn aıtty. Kıno sheberiniń uly tulǵanyń beınesin somdaý jolynda uzaq jyldar ter tókkeninen ónersúıer qaýym habardar. Re­jısser basty rólge tanymal akter Berik Aıtjanovty tańdapty. Kenesary handy taǵy bir belgili akter Sanjar Mádıev somdaıdy. Qapshaǵaı jaǵasynda sońǵy kadrlary túsirilgen týyndyda Qarlyǵash Muhametjanova, Áziz Beıshenálıev, Erden Telemisov, Artem Mıtnev jáne Dmıtrıı Skrıta sııaqty óner ıeleri oınady. Jınalǵan qaýym ómiri shyr­ǵalańǵa toly ult qaırat­ke­riniń rýhyna bas ıip, taǵzym etti. Talǵat SÚIINBAI, «Egemen Qazaqstan». ALMATY. Sýretti túsirgen Aıtjan Murzanov.